Almatyda biýdjet qarjysynan 1,5 milliard teńgege salynǵan krematorii úsh jyldan beri qańyrap bos tur. Bul týraly Májilis depýtaty Sergei Ponomariov málimdedi, dep habarlaidy Dalanews.kz.
Onyń aitýynsha, Densaýlyq saqtaý ministrligi bul nysandy óz quzyryna alýǵa qulyqsyz. Qazirgi ýaqytta krematoriidi jerleý rásimderin uiymdastyratyn qyzmet kórsetý biýrosyna ótkizý máselesi talqylanyp jatyr.
Sergei Ponomariovtyń sózinshe, mundai nysan úlken megapolis úshin asa qajet áleýmettik infraqurylym.
“Munda keń zaldar, gazben jumys isteitin ekologiialyq taza chehiialyq eki pesh ornatylǵan. Barlyq kommýnikatsiia tartyldy. Infraqurylymy tolyq daiyn. Biraq áli kúnge deiin iske qosylmai tur”, – deidi Ponomariov.
Ol Almatyda meditsinalyq jáne biologiialyq qaldyqtardyń kólemi kún sanap artyp kele jatqanyn atap ótti. Depýtattyń málimetinshe, bul nysanda kúnine 16 múrdeni krematsiialaýǵa múmkindik bar.
“Pandemiia nemese epidemiia jaǵdaiynda mundai nysannyń mańyzy eki ese artady. Onyń ústine, Almaty aglomeratsiiasymen birge aldaǵy 10–15 jylda halqy 7,5 millionǵa jetýi múmkin. Sondyqtan mundai infraqurylym qalanyń qaýipsizdigi men sanitarlyq jaǵdaiy úshin strategiialyq mańyzǵa ie”, – deidi depýtat.
Aita keteiik, 2020 jyly maýsym aiynda Almatyda krematorii qurylysynyń jobalyq-smetalyq qujattamasyna tender jariialandy. Osylaisha alǵashqy krematoriidiń qurylysyna 1,5 milliard teńge bólingen edi. Alaida arada úsh jyl ótse de, ony basqarýǵa jaýapty mekeme áli kúnge deiin tabylmai otyr.
Nysan qai jerde ornalasqan?
Krematorii Alataý aýdany JEO-2 jylý elektr ortalyǵynyń ońtústiginde ornalasqan. Qalalyq qurylys basqarmasynyń málimetinshe, barlyq injenerlik júieler tartylyp, nysan paidalanýǵa berilgen.
“Ǵimarat tolyq daiyn. Arhitektýra men ádilet organdarynda tirkeýden ótti. Barlyq tehnikalyq talaptar oryndaldy”, – degen edi basqarma ókilderi.
Ministrlik ne deidi?
Densaýlyq saqtaý ministrliginiń aitýynsha, krematsiia jáne kolýmbariilerdiń (kúl saqtalatyn oryn) jumysy 2021 jyly bekitilgen sanitarlyq erejelermen retteledi. Qazir sol erejelerge ózgerister engizý boiynsha qujattar daiyndalyp, kelisý protsesi júrip jatyr.
Eske salaiyq, krematoriidiń ashylýy birneshe ret keiinge shegerildi. Bastapqyda ony 2021 jyly iske qosý josparlanǵan. Keiin bul merzim 2022, odan soń 2023 jylǵa aýysty.
Sonymen qatar ákimdik injenerlik júielerdi ýaqytynda qospaǵan merdiger – “TarazQurylysInvest” kompaniiasyn sotqa bergen. Bul kompaniia memlekettik satyp alýlarǵa qatysý quqyǵynan aiyryldy.
“Bul – mańyzdy nysan. Biraq qaǵazbastylyq pen biýrokratiia saldarynan tolyq jumysyn bastai almai otyr”, – dedi zańger Ashat Mýsin.
