Қазақстан әйелдер құрамасы Самарқандта өткен 46-шы Дүниежүзілік шахмат олимпиадасында күміс медаль жеңіп алды. 16–27 қыркүйек аралығында Өзбекстанда ұйымдастырылған додаға әйелдер арасында 189 құрама қатысып, бұл көрсеткіш Олимпиада тарихындағы рекордтардың біріне айналды. Қазақстан құрамасы 11 турдың қорытындысы бойынша 18 ұпай жинап, екінші орынға жайғасты, деп хабарлайды dalanews.kz.
Шешуші, 11-турда қазақстандық шахматшылар Польша құрамасымен кездесті. Матч 2:2 есебімен аяқталды. Елназ Қалиахмет өз партиясында жеңіске жетсе, Бибісара Асаубаева мен Меруерт Қамалиденова тең түсті. Алуа Нұрман бұл кездесуде қарсыласына есе жіберді. Соған қарамастан, бұған дейін жинаған ұпайлар Қазақстанға күміс медальды сақтап қалуға мүмкіндік берді.
Қазақстан құрамасының басты ерекшелігі – турнирді бірде-бір командалық жеңіліссіз аяқтауы. Қыздарымыз жеті кездесуде жеңіске жетіп, төрт матчта тең түскен. Бұл Қазақстан әйелдер құрамасының Олимпиада тарихындағы алғашқы жеңіліссіз көрсеткіші.
Құрама сапында Бибісара Асаубаева, Алуа Нұрман, Меруерт Қамалиденова, Елназ Қалиахмет және Зарина Нұрғалиева өнер көрсетті. Команданың капитаны – Павел Коцур.
Құрамадағы ең тәжірибелі шахматшы – Бибісара Асаубаева. 2004 жылы туған спортшының классикалық шахматтағы рейтингі Олимпиада қарсаңында 2538 болды. Ол 2025 жылы халықаралық гроссмейстер атағын иеленді. Асаубаева шахматтан әлем чемпионаттарының бірнеше дүркін жүлдегері атанып, 2021 және 2022 жылдары әйелдер арасындағы әлем чемпионатында блиц бойынша жеңіске жеткен. Самарқандтағы Олимпиадада ол сегіз партия өткізіп, 5 ұпай жинады.
Алуа Нұрман да команданың маңызды ойыншыларының біріне айналды. Оның Олимпиада алдындағы рейтингі 2455 шамасында болды. Халықаралық шебер атағына ие шахматшы Самарқандта сегіз партия өткізіп, 6,5 ұпай жинады. Бұл көрсеткіш командадағы ең жоғары жеке нәтижелердің бірі болды.
Меруерт Қамалиденова 2005 жылы туған. Ол да халықаралық шебер атағына ие. ФИДЕ деректерінде оның ең жоғары рейтингі 2427-ге дейін жеткені көрсетіледі. Олимпиадада Қамалиденова сегіз партия ойнап, 4,5 ұпай жинады.
Құраманың ең жас мүшелерінің қатарында Елназ Қалиахмет пен Зарина Нұрғалиева болды. Екеуі де осы Олимпиадада дебют жасады. 16 жастағы Қалиахмет жеті партияда 5,5 ұпай жинап, жеке нәтижесімен ерекшеленді. Оның классикалық шахматтағы рейтингі жарыс қарсаңында 2300-ден жоғары болды. Ал Зарина Нұрғалиева 2009 жылы туған және әйелдер арасындағы ФИДЕ шебері атағына ие. Ол Олимпиадада бес партия өткізіп, үш ұпай жинады.
Қазақстан құрамасының Самарқандтағы нәтижесі соңғы Олимпиададағы жетістіктің жалғасы болды. 2024 жылы Будапештте өткен 45-ші Дүниежүзілік шахмат олимпиадасында да Қазақстан әйелдер құрамасы күміс медаль жеңіп алған еді. Ол кезде бұл Қазақстан әйелдер шахматы тарихындағы Олимпиададағы алғашқы медаль болатын.
Екі жылдан кейін құраманың сол нәтижені қайталауы қазақстандық шахматтың тұрақты түрде жоғары деңгейде өнер көрсетіп келе жатқанын аңғартады. Оның үстіне биылғы командада тәжірибелі Асаубаевамен бірге халықаралық аренада енді қалыптасып келе жатқан жас шахматшылар да бар.
Самарқандтағы жарыста Қытай құрамасы алтын медаль алса, Қазақстаннан кейін Үндістан командасы қола жүлдеге ие болды. Осылайша қазақстандық шахматшы қыздар әлемнің жетекші құрамалары арасындағы орнын тағы бір мәрте көрсетті.
Қазақстан әйелдер құрамасы 1992 жылдан бері шахмат Олимпиадасына қатысып келеді. Бұған дейін команда 2018 жылы Батумида оныншы, 2022 жылы Ченнайда бесінші орын алған. Ал 2024 жылы Будапештте күміс жүлдеге көтерілді. Самарқандтағы екінші орын осы прогрестің жалғасын көрсетті.
