Қазақстан Азияның мәдени мұрасын қорғау альянсына бақылаушы мемлекет ретінде қосылды. Мұндай шешім Қытайдың Ханчжоу қаласында өткен ұйым Кеңесінің IV отырысында қабылданды. Бұл елімізге тарихи ескерткіштерді сақтау, археологиялық зерттеулер жүргізу және заманауи технологияларды пайдалану бағытында халықаралық ынтымақтастықты кеңейтуге мүмкіндік береді, деп хабарлайды dalanews.kz.
Мәдениет және ақпарат министрлігінің мәліметінше, Қазақстан делегациясын вице-министр Айбек Сыдықов басқарған. Жиынға 20-дан астам мемлекеттің өкілдері мен мәдени мұраны қорғау саласындағы халықаралық ұйымдардың мамандары қатысты.
Отырыста Қазақстан тарихи-мәдени мұраны сақтау бағытындағы ынтымақтастықты дамытудың үш негізгі бағытын ұсынды.
Біріншісі – тарихи жәдігерлерді сақтау және қалпына келтіру саласында мамандар даярлау, шетелдік сарапшылармен тәжірибе алмасу.
Екіншісі – жасанды интеллект пен цифрлық технологиялардың көмегімен тарихи ескерткіштердің жай-күйін қашықтан бақылау. Мұндай технологиялар ескерткіштердің өзгерістерін дер кезінде анықтап, олардың бүліну қаупін бағалауға мүмкіндік береді.
Үшіншісі – Ұлы Жібек жолы бойындағы тарихи нысандарды бірлесіп зерттеу. Бұл бағытта халықаралық археологиялық экспедициялар ұйымдастыру және ғылыми зерттеу нәтижелерімен алмасу көзделіп отыр.
Алайда аталған бастамалар әзірге ұсыныс деңгейінде. Нақты жобалардың қашан іске асырылатыны және оларды қаржыландыру көлемі жарияланған жоқ.
Сапар аясында Айбек Сыдықов Альянстың атқарушы бас хатшысы Се Бинмен кездесті. Тараптар мәдени мұраны қорғау саласындағы әріптестікті нығайту мәселелерін талқылап, Қазақстанның болашақта ұйымға толыққанды мүше болуы мүмкін екенін қарастырды.
Дегенмен бұл жөнінде түпкілікті шешім қабылданған жоқ. Қазіргі уақытта Қазақстан ұйым жұмысына бақылаушы мемлекет ретінде қатысады.
Айта кетейік, Азияның мәдени мұрасын қорғау альянсы 2023 жылы Қытайдың бастамасымен құрылған. 2024 жылдан бері штаб-пәтері Бейжіңде орналасқан үкіметаралық ұйым ретінде жұмыс істейді. Оның негізгі мақсаты – Азия елдерінің тарихи және мәдени мұрасын зерттеу, сақтау және қорғау саласындағы ынтымақтастығын дамыту.
Қазақстанның Альянсқа қосылуы отандық мамандарға халықаралық тәжірибені меңгеруге, бірлескен ғылыми жобаларға қатысуға және тарихи ескерткіштерді қорғаудың жаңа тәсілдерін енгізуге жол ашады. Алайда бұл мүмкіндіктердің нақты нәтижесі алдағы келісімдер мен жобалардың жүзеге асуына байланысты болмақ.
