الداعى 19 ناۋرىزدا ەلٸمٸزدە مەجٸلٸس پەن مەسليحات دەپۋتاتتارى سايلانادى – بۇل سايلاۋ ٶتكەن جىلى پرەزيدەنت سايلاۋىمەن باستالعان سايلاۋ تسيكلٸن اياقتايدى. داۋىس بەرۋ ٶتكەن جىلى قابىلدانعان كونستيتۋتسيياعا ٶزگەرٸستەر ەنگٸزۋدٸ كٶزدەيتٸن جاڭا ەرەجە بويىنشا ٶتەدٸ.
سايلاۋدا مەجٸلٸس دەپۋتاتتارىنىڭ 70 پايىزى پارتييالىق تٸزٸم بويىنشا, 30 پايىزى بٸر مانداتتى وكرۋگتەردەن سايلانادى. ارالاس سايلاۋ جٷيەسٸ بويىنشا 50/50 قاتىناسى بويىنشا وبلىستار مەن رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالالاردىڭ مەسليحاتتارىنا سايلانادى. ال اۋداندار مەن وبلىستىق ماڭىزى بار قالالاردىڭ مەسليحاتتارىنا سايلاۋدا ازاماتتار بٸر مانداتتى وكرۋگتەردەگٸ كانديداتتارعا عانا داۋىس بەرەدٸ.
ساياسي پارتييالار, قوعامدىق بٸرلەستٸكتەر ٶز كانديداتتارىن ۇسىندى, ٶزٸن-ٶزٸ ۇسىنعاندار كانديدات بولدى. ەگەر بۇرىن قازاقستاندا پروپورتسيونالدى سايلاۋ جٷيەسٸ بولسا: پارتييالىق تٸزٸمدەر بويىنشا پارلامەنتتٸك سايلاۋعا تەك ساياسي پارتييالاردىڭ ٶكٸلدەرٸ عانا قاتىسا الاتىن. ال بٷگٸنگٸ تاڭدا سايلاۋشىلار جەكە كانديداتقا داۋىس بەرە الادى.
«ەدٸل سايلاۋ ٷشٸن» قالالىق شتابىنىڭ جەتەكشٸسٸ باۋىرجان ماقۇلباەۆ ولاردىڭ نەگٸزگٸ مٸندەتٸ زاڭداردى تٷسٸندٸرۋ, قۇقىقتىق كٶمەك كٶرسەتۋ, كەڭەس بەرۋ ەكەنٸن اتاپ ٶتتٸ. زاڭگەرلەر بەيتاراپ پوزيتسييا ۇستانا وتىرىپ حالىقتى تولىق اقپاراتپەن قامتاماسىز ەتەدٸ. الماتىدا بارلىعى 16 زاڭ كەڭەسشٸلەرٸ پالاتاسى جۇمىس ٸستەيدٸ, ەزٸرگە كانديداتتاردىڭ ەشقايسىسى قۇقىقتىق كٶمەككە جٷگٸنگەن جوق.
– بٷگٸنگە دەيٸن بٸز الماتىلىق كەسٸپورىنداردىڭ ٸرٸ ۇجىمدارىمەن 30-عا جۋىق كەزدەسۋ ٶتكٸزدٸك. قولدانىستاعى سايلاۋ زاڭناماسىنىڭ نورمالارىن تٷسٸندٸرەمٸز. بٸز ەربٸر ادام ٶز قۇقىقتارى مەن مٸندەتتەرٸن بٸلگەنٸن قالايمىز, بۇل سايلاۋدىڭ ەدٸلدٸگٸ مەن اشىقتىعىن قامتاماسىز ەتۋدٸڭ بٸردەن-بٸر جولى. بٸز ەشكٸمدٸ ٷگٸتتەپ, ەشكٸمدٸ ۇسىنبايمىز, زاڭ نورمالارىن تٷسٸندٸرەمٸز, – دەدٸ ب.ماقۇلباەۆ.
قورىتىندىلاي كەلە, الماتى قالاسى زاڭ كەڭەسشٸلەرٸ پالاتاسىنىڭ مٷشەسٸ باۋىرجان بايتاعۇروۆ سايلاۋ ٷدەرٸسٸندەگٸ بايقاۋشىلاردىڭ قۇقىقتارى مەن مٸندەتتەرٸنە توقتالدى.
– بايقاۋشىلار سايلاۋ زاڭناماسىنا سەيكەس ەرەكەت ەتۋگە مٸندەتتٸ, ولاردىڭ سايلاۋ قىزمەتٸنە ارالاسۋعا قۇقىعى جوق. ولار سىرتتان باقىلايدى, ەگەر زاڭ بۇزۋشىلىقتار بولسا, وندا ولاردى تٸركەۋ قاجەت, – دەدٸ ب.بايتاعۇروۆ.
سونداي-اق, تٸركەۋ مەرزٸمٸ اياقتالعان سەتتەن باستاپ ٷگٸت اياقتالعانعا دەيٸن كانديداتتاردىڭ, پارتييالىق تٸزٸمدٸ ۇسىنعان ساياسي پارتييالاردىڭ ٷگٸت جٷرگٸزۋگە جەنە ٶزٸنٸڭ سايلاۋالدى باعدارلاماسىن ناسيحاتتاۋعا قۇقىعى بار ەكەنٸ ايتىلدى.
جيىن قورىتىندىسىندا زاڭگەرلەر سىرتقى جارنامامەن اينالىساتىن كومپانييالاردى, باق ٶكٸلدەرٸن, بلوگەرلەر مەن ەلەۋمەتتٸك جەلٸلەردەگٸ پابليك يەلەرٸن ٷگٸت جٷرگٸزۋ جۇمىستارى ٷشٸن تەڭ قۇقىقتار مەن مٷمكٸندٸكتەر بەرۋگە شاقىردى.
ال كانديداتتار بولسا, ٶز كەزەكتەرٸندە ٶزدەرٸنٸڭ سايلاۋالدى باعدارلامالارىندا زاڭ تالاپتارىن بۇزباي, بٶتەننٸڭ ار-نامىسىن قورلاماي, ٷگٸت-ناسيحات جٷرگٸزۋدٸڭ زاڭسىز ەدٸستەرٸن قولدانباۋلارى كەرەك.
