ٶتكەن دەمالىس كٷندەرٸ الماتىدا بٸرنەشە ادامنىڭ ۇستالۋىمەن اياقتالعان زاڭسىز ميتينگ ٶتتٸ. ەكٸمشٸلٸك شارا قولدانىلعانداردىڭ اراسىندا تٸركەلمەگەن قازاقستاننىڭ دەموكراتييالىق پارتيياسى بەلسەندٸلەرٸنٸڭ بٸرٸ ارۋجان دٷيسەباەۆا بولادى. سول كٷنٸ ينگا يمانباەۆا ٶزٸنٸڭ Facebook-تەگٸ پاراقشاسىنداعى جازباسىندا وسى جاعدايدى ماعان سەنٸم بٸلدٸرۋشٸ باۋىرجان بايبەكپەن بايلانىستىرۋعا تىرىستى.
كٶرٸپ وتىرعانىمىزداي, ي.يمانباەۆا مەن ج.ماماي قوعامدىق پٸكٸردٸ مانيپۋلياتسييالاۋعا جەنە ٶزدەرٸنٸڭ زاڭسىز ەرەكەتتەرٸ ٷشٸن جاۋاپكەرشٸلٸكتٸ باسقالارعا ارتۋعا تىرىسىپ, تاعى دا ٶزدەرٸنٸڭ قۇقىقتىق تۇرعىدان تولىقتاي ساۋاتسىزدىعىن كٶرسەتٸپ وتىر.
ج.ماماي مەن ي.يمانباەۆا ٷشٸن ا.دٷيسەباەۆانىڭ رۇقسات ەتٸلمەگەن ميتينگكە قاتىسۋ فاكتٸسٸ بويىنشا ەكٸمشٸلٸك ٸس قوزعاۋ – بۇل تولىقتاي قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنىڭ قۇزىرەتٸ ەكەنٸن ارنايى تٷسٸندٸرٸپ ٶتكٸم كەلەدٸ. ب.بايبەك ەشقانداي ارىز بەرگەن جوق, ٶيتكەنٸ ول بۇعان دەيٸن سوتتا ٶزٸنٸڭ ابىرويىن قالپىنا كەلتٸرۋ قۇقىعىن تولىعىمەن ٸسكە اسىردى.
تاعى دا ەسكە سالا كەتەيٸن, ماماي مەن يمانباەۆانىڭ كٶپە-كٶرنەۋ ٶتٸرٸگٸ مەن جالا جابۋىنا قاراماستان, ب. بايبەك ەكٸمشٸلٸك تە, قىلمىستىق تا جاۋاپكەرشٸلٸككە باستاماشى بولماي, تەك ازاماتتىق-قۇقىقتىق تەرتٸپتە سوتقا جٷگٸندٸ.
وسىعان بايلانىستى مەن ا. دٷيسەباەۆانىڭ ٸسٸ بويىنشا بارلىق مەن-جايدى انىقتاۋ ٷشٸن الماتى قالاسىنىڭ پوليتسييا دەپارتامەنتٸنە تيٸستٸ سۇراۋ جولدادىم (قوسا بەرٸلٸپ وتىر).
ال ي.يمانباەۆانىڭ مەلٸمدەمەسٸنە كەلەتٸن بولساق, ول پروتسەستٸ ساياسيلاندىرۋ ماقساتىندا ەدەيٸ جاسالعان دەپ ەسەپتەيمٸن. بۇل بٸزگە قىسىم كٶرسەتۋ جەنە جاۋاپكەرشٸلٸكتەن جالتارۋ ماقساتىنداعى تاعى بٸر ٶتٸرٸك پەن جالا جابۋ ەكەنٸن جاۋاپكەرشٸلٸكپەن ايتا الامىن.
ٶزدەرٸڭٸز بٸلەتٸندەي, جاۋاپكەرلەر زاڭدى كٷشٸنە ەنگەن سوت شەشٸمٸن ورىنداي باستادى. سوت ورىنداۋشىسى ب.بايبەكتٸڭ ٶتٸنٸشٸ بويىنشا ماماي مەن يمانباەۆانىڭ شوتىنان اۋتيزمٸ بار بالالارعا كٶمەك كٶرسەتۋ ٷشٸن «بولاشاق» كورپوراتيۆتٸك قورىنىڭ قايىرىمدىلىق شوتىنا 876 402 تەڭگە اۋداردى.
سونىمەن قاتار, ب.بايبەككە جالا جاپقان ۆيدەوسىن تەرٸسكە شىعارۋ جەنە جويۋ بٶلٸگٸندەگٸ سوت اكتٸسٸ ەلٸ ورىندالعان جوق. سوندىقتان سوت ورىنداۋشىسى زاڭدا كٶزدەلگەن مەجبٷرلەۋ سيپاتىنداعى تيٸستٸ شارالاردى قولدانادى.
مەسەلەن, مەرزٸمٸ ٶتكەن ەربٸر كٷن ٷشٸن ماماي مەن يمانباەۆادان مەملەكەت كٸرٸسٸنە 2 اەك (5 834 تەڭگە) كٶلەمٸندە ٶسٸمپۇل ٶندٸرٸپ الىناتىن بولادى. ەرٸ قاراي سوت اكتٸسٸن ورىنداماعانى ٷشٸن ولار ەكٸمشٸلٸك (ايىپپۇل نەمەسە قاماۋعا الۋ), سودان كەيٸن قىلمىستىق جاۋاپكەرشٸلٸككە تارتىلادى.
بۇل جەردە مەسەلە ٶتە قاراپايىم: ماتەريالدى ٶشٸرۋ جەنە ٶزٸنٸڭ YouTube ارناسىندا تەرٸسكە شىعارۋ, بولماسا زاڭ بويىنشا جاۋاپ بەرۋ. تاڭداۋ ٶزدەرٸندە. زاڭ بارلىعىنا ورتاق جەنە بٸز ونىڭ مٷلتٸكسٸز ورىندالۋىنا قول جەتكٸزەتٸن بولامىز!
تاعى بٸر كٶڭٸل بٶلەرلٸك فاكتٸنٸ اتاپ ٶتكٸم كەلەدٸ. ي.يمانباەۆا جازباسىن جارييالاعان جەنە ج. ماماي زاڭسىز ميتينگ ٶتكٸزگەن كٷنٸ «نۋرسۋلتانسكيي سولوۆەي» (بۇرىنعى – «Uzyn Qulaq») تەلەگرام-ارناسىندا ب.بايبەككە قاتىستى «تٶبەدەن» الىنعان كەزەكتٸ جالا جابۋ جازبالارى ورنالاستىرىلدى.
ٶزدەرٸڭٸز بٸلەتٸندەي, ج.ماماي مەن ي.يمانباەۆا «زەرتتەۋلەر» دەپ اتالاتىن مەلٸمدەمەلەرٸنە دەرەكتەردٸ سوتقا ەكٸ كٷن قالعاندا اتاۋىن ٶزگەرتكەن وسىناۋ انونيمدٸ تەلەگرام-ارنادان العان بولاتىن. ول اقپاراتتىڭ مٷلدەم دەلەلسٸز جالعان ەكەنٸ 2 سوت ينستانتسيياسىنداعى وتىرىس بارىسىندا دەلەلدەندٸ.
كونستيتۋتسيياعا قارسى ٸس-قيمىل جٷرگٸزەتٸن جەنە ٸشكٸ الاۋىزدىقتى قوزدىراتىن بۇل ارنا كەزەكتٸ رەت لاس جالعان اقپاراتتارىن تاراتتى, بۇلار شاماسى جالعان جۋرناليست مامايدىڭ الداعى ۋاقىتتاعى تاعى بٸر «جاڭالىق اشۋىنا» نەگٸز بولۋى ىقتيمال.
سونىمەن, قاۋىمداستىق پەن «بولاشاق» كورپوراتيۆتٸك قورىن پايداكٷنەمدٸك ماقساتتا پايدالانۋ تۋرالى قيسىنسىز جەنە ويدان شىعارىلعان ايىپتار كەلتٸرٸلۋدە. بۇل ەكەۋٸ دە ٷكٸمەتتٸك ەمەس ۇيىم جەنە كوممەرتسييالىق ماقساتتاردى كٶزدەمەيدٸ. ولاردىڭ قىزمەت سالاسى تەك ەلەۋمەتتٸك جوبالارعا قاتىستى.
مىسالى, «بولاشاق» قورى 10 جىلدان بەرٸ جەكە دەمەۋشٸلٸك جەنە قايىرىمدىلىق قاراجات ەسەبٸنەن عانا ەلەۋمەتتٸك ماڭىزدى جۇمىستاردى اتقارىپ كەلەدٸ, كٶپ جاعدايدا مەملەكەتتٸڭ مٸندەتتەرٸن ورىنداپ وتىر. مەسەلەن, «ٶزٸڭنەن باستا – قازاقشا سٶيلە» جوباسى اياسىندا «Disney» كومپانيياسىنىڭ ستاندارتتارى بويىنشا وتباسىلىق كٶرسەتٸلٸم ٷشٸن 38 ٷزدٸك ەلەمدٸك فيلم قازاق تٸلٸنە اۋدارىلدى. «ەربٸر بالا مەكتەپكە لايىق» جوباسى بويىنشا ٶڭٸرلەردە 59 مامانداندىرىلعان وڭالتۋ مەكەمەسٸ, ونىڭ ٸشٸندە 2 مىڭعا جۋىق اۋتيزمٸ بار بالالاردى قامتيتىن 43 ينكليۋزييانى قولداۋ كابينەتٸ اشىلىپ, جاراقتاندىرىلدى. بۇل قوعام يگٸلٸگٸ ٷشٸن اتقارىلعان پايدالى ٸستەردٸڭ از بٶلٸگٸ عانا.
ي.يمانباەۆا مەن «نۋرسۋلتانسكيي سولوۆەي» ماتەريالدارىنىڭ ٷيلەسە شىعۋى, ولاردىڭ ستيليستيكاسى مەن مازمۇنىنىڭ سەيكەستٸگٸ, سونداي-اق ٶتٸرٸك پەن ايلا-شارعىعا تولىق نەگٸزدەلگەن جۇمىس ەدٸستەرٸ ولاردىڭ تٷپكٸ بەنەفيتسيارلارى بٸر تۇلعا ەكەنٸنەن حابار بەرەدٸ.
جەلٸ قولدانۋشىلارىنىڭ ٶتكەن سوت پروتسەسٸنٸڭ قورىتىندىسى بويىنشا ماماي مەن يمانباەۆانىڭ شىن مەنٸندە كٸم ەكەنٸن, سونداي-اق «نۋرسۋلتانسكيي سولوۆەي» تەلەگرامم-ارناسى مەملەكەتكە قارسى قانداي جۇمىس جٷرگٸزەتٸنٸن بٸلە وتىرىپ, ٶتٸرٸكتٸ شىندىقتان اجىراتا الاتىنىنا سەنٸمدٸمٸن.
سوندىقتان, مەن زاڭگەر رەتٸندە ج.ماماي مەن ي. يمانباەۆاعا قاتىستى سوتتىڭ زاڭدى شەشٸمٸنٸڭ ورىندالۋىنا قول جەتكٸزٸپ, زاڭ ٷستەمدٸگٸ قاعيداتىنىڭ ٸسكە اسىرىلۋىن قامتاماسىز ەتەتٸن بولامىن.
