تەۋەلسٸز, قۋاتتى قازاقستان – ەلباسىنىڭ ەڭبەگٸ
«قازاقستان رەسپۋبليكاسى مەملەكەتتٸك تەۋەلسٸزدٸگٸ قالىپتاسۋىنىڭ ساياسي-قۇقىقتىق جەنە ەكونوميكالىق مەسەلەلەرٸ: تاريحى جەنە قازٸرگٸ كەزەڭٸ» تاقىرىبىندا ٶتكەن اۋقىمدى شارانى ەل-فارابي اتىنداعى قازۇۋ, قر كونستيتۋتسييالىق كەڭەسٸ, «نۇرسۇلتان نازارباەۆ» قورى مەن «قازاقستانداعى پارلامەنتاريزمدٸ دامىتۋ» قوعامدىق قورى ۇيىمداستىردى. وعان مەملەكەتتٸك بيلٸك ورگاندارى مەن اكادەمييالىق ورتا ٶكٸلدەرٸ, زاڭگەرلەر قاۋىمى قاتىستى.
القالى جيىندى ەل-فارابي اتىنداعى قازۇۋ-دىڭ باسقارما تٶراعاسى – رەكتورى جانسەيٸت تٷيمەباەۆ اشىپ, ەل تەۋەلسٸزدٸگٸ مەرەيتويىنىڭ ماڭىزدىلىعىنا مەن بەردٸ. ٸرگەلٸ بٸلٸم ورداسىنىڭ رەكتورى:
– قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتٸ – ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ باسشىلىعىمەن زاماناۋي, بەسەكەگە قابٸلەتتٸ, يندۋسترييالىق قۋاتتى مەملەكەت قۇرىلدى» دەي كەلە, قيلى كەزەڭدەگٸ قازاقستان حالقىنىڭ قارجىلىق داعدارىستارعا تٶتەپ بەرٸپ, تۇراقتى دامۋ جولىنا تٷسكەنٸن ايتتى. تەۋەلسٸز قازاقستاننىڭ قۇقىقتىق نەگٸزٸنٸڭ قالىپتاسۋىنداعى تاريحي وقيعالارعا شولۋ جاساي وتىرىپ, سالىق زيمانوۆ, سۇلتان سارتاەۆ, عايرات ساپارعاليەۆ سىندى تانىمال تۇلعالاردىڭ ەرەن ەڭبەگٸن اتاپ ٶتتٸ. سونىمەن قاتار كٶرنەكتٸ قايراتكەر قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتٸ ق.توقاەۆ ايقىنداپ بەرگەندەي, الداعى مٸندەت «كەلەر ۇرپاققا قازاقستاندى تۇعىرى مىعىم, ەكونوميكاسى قۋاتتى, رۋحى اسقاق مەملەكەت رەتٸندە تابىستاۋ جەنە ەلدٸك ٸستەردٸ شاشاۋ شىعارماي لايىقتى جالعاستىراتىن جاسامپاز ۇرپاق تەربيەلەۋ, – دەدٸ.
قر كونستيتۋتسييالىق كەڭەسٸنٸڭ تٶراعاسى قايرات مەمي ٶز سٶزٸندە
ەگەمەن قازاقستاننىڭ نەگٸزٸ 1991 جىلى 16 جەلتوقساندا قابىلدانعان تەۋەلسٸزدٸك دەكلاراتسيياسىنان باستالاتىنىن تٸلگە تيەك ەتٸپ, قر تۇڭعىش پرەزيدەنتٸ نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ ەل دامۋى جولىنداعى ٶلشەۋسٸز ٷلەسٸنە ەرەكشە توقتالدى. ەلباسى باستاماسىمەن باستى مەملەكەتتٸك قۇجات – قر كونستيتۋتسيياسى قابىلدانعانىن جەتكٸزدٸ.
«قازاقستان كونستيتۋتسيياسى مەملەكەت پەن قوعامنىڭ تۇراقتىلىعى مەن ٶركەندەۋٸنٸڭ مىزعىماس نەگٸزٸنە اينالدى. ونىڭ تالاپتارىنا سەيكەس تيٸمدٸ دەموكراتييالىق ينستيتۋتتار – پرەزيدەنتتٸك باسقارۋ نىسانى, قوس پالاتالى پارلامەنت, ەسەپ بەرەتٸن ٷكٸمەت, تەۋەلسٸز سوت جٷيەسٸ جەنە بەلسەندٸ ازاماتتىق قوعام قالىپتاستى» دەلٸنگەن حاتتا.
سونداي-اق باسقوسۋدا قر پارلامەنتٸ سەناتىنىڭ دەپۋتاتى, كونستيتۋتسييالىق زاڭناما, سوت جٷيەسٸ جەنە قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى كوميتەتٸنٸڭ تٶراعاسى ۆلاديمير ۆولكوۆ, قر مەملەكەتتٸك قىزمەت ٸستەرٸ اگەنتتٸگٸنٸڭ تٶرايىمى انار جايىلعانوۆا, «نۇرسۇلتان نازارباەۆ» قورى اتقارۋشى ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى, قر كونستيتۋتسييالىق كەڭەسٸ جانىنداعى عىلىمي-كونسۋلتاتيۆتٸك كەڭەستٸڭ مٷشەسٸ يگور روگوۆ, قر بعم عك فيلوسوفييا, ساياساتتانۋ, دٸنتانۋ ينستيتۋتىنىڭ ديرەكتورى سەرٸك سەيدۋمانوۆ, د.قوناەۆ اتىنداعى ەۋرازييالىق زاڭ اكادەميياسىنىڭ رەكتورى ٶمٸرەلٸ جالايري, «Bank RBK» اق ديرەكتورى مۇسابەك ەلٸمبەكوۆتەر سٶز الىپ, تەۋەلسٸزدٸكتٸڭ مەنٸ مەن ماڭىزى, قۇقىق سالاسىنىڭ دامۋىنا قاتىستى وي-پٸكٸرلەرٸن ورتاعا سالدى.
قاتىسۋشىلار تەۋەلسٸز قازاقستاننىڭ دەموكراتييالىق, زايىرلى, ەلەۋمەتتٸك, قۇقىقتىق جەنە بٸرتۇتاس مەملەكەت ەكەنٸن, ول ٷشٸن باستى قۇندىلىق ادام جەنە ادامنىڭ ٶمٸرٸ, قۇقىقتارى مەن بوستاندىقتارى بولىپ تابىلاتىنىن باستى باعدارعا الدى.
كونفەرەنتسييا بارىسىندا ازات رەسپۋبليكانىڭ ساياسي جٷيەسٸنٸڭ ٶزەكتٸ مەسەلەلەرٸ, ونىڭ مەملەكەتتٸك تەۋەلسٸزدٸگٸ قالىپتاسۋىنىڭ كونستيتۋتسييالىق نەگٸزدەرٸ جەنە دەموكراتييالىق قاعيداتتارىن دامىتۋداعى ازاماتتىق قوعامنىڭ رٶلٸ مەن ورنى جان-جاقتى قاراستىرىلدى.
