بەلگٸلٸ جۋرناليست گٷلنارا باجكەنوۆا كەرٸم مەسٸموۆتٸڭ پرەزيدەنتتەن كەشٸرٸم سۇراپ, راقىمشىلىق جاساۋى تۋرالى ٶتٸنٸشٸ جايلى نە ويلايتىنىن ايتتى, - دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
"مەن مەسٸموۆ پرەزيدەنتتەن كەشٸرٸم سۇراعانىن ەستٸگەن كەزٸمدە, ونىڭ بوستاندىققا شىعۋى قانشالىق مٷمكٸن ەكەنٸن ەمەس, نە ٷشٸن كەشٸرٸم سۇراعانىن ويلاي باستادىم. ول وقىعان, بٸلٸمدٸ ادام بولا تۇرا كەشٸرٸم سۇراعانى قالاي دەپ ويلادىم. سەبەبٸ راقىمشىلىق ول كٶبٸنە ٶلٸم جازاسىنا قاتىستى بەرٸلەدٸ. قازاقستاندا دا, ەلەم ەلدەرٸندە دە پرەزيدەنتتەر ٶلٸم جازاسىنا كەسٸلگەن ادامعا راقىمشىلىق جاساي الادى. ٶلٸم جازاسىنا كەسٸلەردەن 1 مينۋت بۇرىن كەشٸرگەن كەزدەر دە بولعان. مۇنى پرەزيدەنت جانىنداعى كوميسسييا دا شەشەدٸ. قازاقستاندا ٶلٸم جازاسى الىنىپ تاستالدى. سوندىقتان بۇل جەردە راقىمشىلىقتىڭ نە قاتىسى بار? پرەزيدەنت سوتتىڭ ٷكٸمٸن ٶزگەرتە المايدى.
كەرٸم مەسٸموۆ 18 جىلعا باس بوستاندىعىنان ايىرىلدى. وسى 18 جىل دەگەن ٷكٸمدٸ ٶزگەرتۋگە پرەزيدەنت توقاەۆتىڭ قۇزىرەتٸ جوق. ەلدەگٸ سوت – تەۋەلسٸز, بٸر ادام ايتتى ەكەن دەپ شەشٸمدٸ ٶزگەرتە سالمايدى. قايداعى راقىمشىلىق? كەرٸم مەسٸموۆ پرەزيدەنتتەن ٷكٸمنٸڭ كٷشٸن جويۋدى نەمەسە جازاسىن جەڭٸلدەتۋدٸ سۇراپ وتىر ما? نەگە پرەزيدەنتتەن سۇراپ وتىر? سەبەبٸ ول پرەزيدەنت ٷكٸمدٸ ٶزگەرتە المايتىنىن بٸلٸپ وتىر عوي. راقىمشىلىقتى جايدان جاي سۇراعان جوق قوي. ول بۇل ٸستە جايدان جاي پايدا بولا سالماعان ادام عوي, ول زاڭدى بٸلەدٸ, ادۆوكاتتارى دا زاڭنان حاباردار. سوندىقتان مەن ٷشٸن, ەڭ الدىمەن, نە بولىپ جاتقانى تٷسٸنٸكسٸز. راقىمشىلىق تۋرالى اقپارات نە ٷشٸن تاراپ كەتتٸ? قانداي بولجام بار? دەمەك شىن مەنٸندە بٸر نەرسە شەشٸلٸپ جاتىر دەگەن سٶز. ەگەر اقپارات تاراپ كەتكەن بولسا, حالىقتىڭ رەاكتسيياسىن كٷتٸپ وتىرعان شىعار? ولار مۇنى قالاي قابىلدايدى, قالاي تالقىعا تٷسەدٸ دەگەندەي. بٸراق تاعى دا قايتالاپ ايتامىن, راقىمشىلىق بەرٸلۋٸ - زاڭسىز. پرەزيدەنت سوت شەشٸمٸن ٶزگەرتە المايدى, سەبەبٸ مەسٸموۆ ٶلٸم جازاسىنا كەسٸلگەن جوق", - دەيدٸ باجكەنوۆا Orda.kz-كە بەرگەن سۇحباتىندا.
ەسكە سالايىق, بۇعان دەيٸن مەجٸلٸس دەپۋتاتى ەرمۇرات باپي ۇلتتىق قاۋٸپسٸزدٸك كوميتەتٸنٸڭ (ۇقك) بۇرىنعى تٶراعاسى كەرٸم مەسٸموۆتەن بوستاندىققا شىعۋ ٷشٸن قاڭتار تۋرالى بار شىندىقتى ايتۋ سۇرالعانىن ايتقان بولاتىن.
"مەسٸموۆ ۇيىمداستىرۋشى بولدى دەپ ويلامايمىن. سوندىقتان باتىل مەلٸمدەمە جاساسا, وعان جۇمساق قاراۋعا بولادى. مىسالى, ول قاۋٸپسٸزدٸك كەڭەسٸ تٶراعاسىنىڭ بۇيرىقتارىن ورىنداۋعا مەجبٷر بولسا (قاڭتار وقيعاسىنا دەيٸن ونى نۇرسۇلتان نازارباەۆ باسقاردى). كەرٸم مەسٸموۆ ۇزاق جىل بويى پرەمەر-مينيستر جەنە نازارباەۆتىڭ سەنٸمدٸ ادامى بولدى. ول ونىڭ جەكە تاپسىرمالارىن ورىنداپ قانا قويماي, تۇڭعىش پرەزيدەنتتٸڭ جەكە بيزنەسٸن دە جٷرگٸزٸپ وتىردى. مەسٸموۆ ونىڭ اكتيۆتەرٸن شىعارۋمەن اينالىستى, ياعني ەيگٸلٸ قازاقگەيتتەن كەيٸن ەۋروپادان شىعاردى, سونداي-اق, ەسكٸ قازاقستاننىڭ اكتيۆتەرٸن وڭتٷستٸك-شىعىس ازييا, قىتاي, شانحاي, گونكونگ, ەمٸرلٸكتەرگە جٸبەرۋمەن اينالىستى. مەسٸموۆ بارلىق ترانزاكتسييانى اشىپ, ەسەسٸنە باسىنا بوستاندىق سۇراسا, وعان كەشٸرٸم بەرۋ كەرەك دەپ ويلايمىن", – دەدٸ مەجٸلٸس دەپۋتاتى ەرمۇرات باپي.
باپيدٸڭ پٸكٸرٸنشە, كەرٸم مەسٸموۆ قاڭتار وقيعاسىن ۇيىمداستىرا المادى. ونىڭ ايتۋىنشا, مەسٸموۆ شىن مەنٸندە نە بولعانىن بايانداپ, باستى ۇيىمداستىرۋشىنىڭ اتىن اتاۋى كەرەك.
"شىعارىلعان اكتيۆتەر تۋرالى اقپاراتتى بٸلۋ ونى تٷرمەدە ۇستاۋدان گٶرٸ ماڭىزدى. ونىڭ قاماۋدا وتىرعانىنان حالىققا ەشقانداي پايدا جوق", - دەيدٸ باپي.
ال 2023 جىلى 24 سەۋٸردە استانانىڭ قىلمىستىق ٸستەر جٶنٸندەگٸ مامانداندىرىلعان اۋدانارالىق سوتى قر ۇلتتىق قاۋٸپسٸزدٸك كوميتەتٸنٸڭ ەكس-تٶراعاسى كەرٸم مەسٸموۆكە, ۇلتتىق قاۋٸپسٸزدٸك كوميتەتٸ تٶراعاسىنىڭ ەكس-ورىنباسارلارى ەنۋار سادىقۇلوۆ, دەۋلەت ەرعوجين, مارات وسيپوۆكە قاتىستى قىلمىستىق ٸس بويىنشا ٷكٸم شىعارعان بولاتىن.
سوت ٸستٸ "اسا قۇپييا" دەگەن بەلگٸمەن قارادى. كەرٸم مەسٸموۆ قر قىلمىستىق كودەكسٸنٸڭ 175-بابىنىڭ 1-بٶلٸگٸ, 179-بابىنىڭ 3-بٶلٸگٸ, 362-بابىنىڭ 4-بٶلٸگٸنٸڭ 3-تارماعى بويىنشا كٸنەلٸ دەپ تانىلىپ, 18 جىل باس بوستاندىعىنان ايرىلدى. سونىمەن قاتار, مەملەكەتتٸك قىزمەتتە ٶمٸر بويى قىزمەت ەتە المايتىنى جەنە مٷلكٸ تەركٸلەنەتٸنٸ ايتىلدى. كەرٸم مەسٸموۆ بۇعان قوسا گەنەرال شەنٸ مەن مەملەكەتتٸك ناگرادالارىنان ايىرىلدى.
ال ونىڭ ورىنباسارى دەۋلەت ەرعوجين قىلمىستىق كودەكستٸڭ 179-بابىنىڭ 3-بٶلٸگٸ, 362-بابىنىڭ 4-بٶلٸگٸ 3-تارماعى بويىنشا كٸنەلٸ دەپ تانىلىپ, 15 جىلعا باس بوستاندىعىنان ايىرىلدى.
كەيٸن اپەللياتسييالىق ساتى ك.مەسٸموۆكە, ا. سادىقۇلوۆقا جەنە د. ەرعوجينگە قاتىستى بٸرٸنشٸ ساتىداعى سوت ٷكٸمٸن قاۋٸپسٸزدٸگٸ ەڭ جوعارى مەكەمەدەن قاۋٸپسٸزدٸگٸ ورتاشا مەكەمەدە جازاسىن ٶتەۋ بويىنشا ٶزگەرتتٸ.
