Freedom Inside '26

سايات مەدەۋوۆ: "قازاقتا قىزدى قايتارماۋعا تىرىسقان. كەتتٸ مە, سول ەلگە كەتسٸن"

سايات مەدەۋوۆ: "قازاقتا قىزدى قايتارماۋعا تىرىسقان. كەتتٸ مە, سول ەلگە كەتسٸن"
ەنشٸ سايات مەدەۋوۆتٸڭ بۇعان دەيٸن توقال الۋ مەسەلەسٸنە قاتىستى پٸكٸرٸ قوعامدا قىزۋ تالقىعا تٷسكەنٸ بەلگٸلٸ. تانىمال ەنشٸ Caravan.kz مەديا پورتالىنا بەرگەن سۇحباتىندا سول ويىن تاعى دا تولىقتىرا تٷستٸ. 

سايات اعا, قالاي ويلايسىز ەلٸمٸزدە توقال الۋدى بيلٸك تاراپىنان زاڭداستىرۋ مٷمكٸن بە?

— مەن ايتا المايمىن ونى. مٷمكٸن بە, مٷمكٸن ەمەس پە? مەنٸڭ قولىمداعى دٷنيە ەمەس. زاڭدى بەكٸتەتٸن كٸمدەر, دەپۋتاتتار. سولار قولعا الىپ, سولار شەشەتٸن دٷنيە عوي. بٸز سيياقتى قاراپايىم ەنشٸنٸڭ قولىنان كەلمەيدٸ. بٸزدٸكٸ حالىقتىڭ ەڭگٸمەسٸن ايتۋ, حالىقتىڭ سٶزٸن ايتۋ. «بي ايتقان سٶزدٸ قۇل دا ايتادى, بٸراق بيدٸڭ اۋىزى دۋالى» دەيدٸ عوي قازاق. حالىقتىڭ سٶزٸ, سونى بٸز جوعارعى جاققا جەتكٸزۋ ٷشٸن ايتامىز. بٸز بي بولماساق تا ەيتەۋٸر ەل اراسىندا جٷرگەن سوڭ ەلدٸڭ سٶزٸن ايتامىز. ول جوعارعى جاقتىڭ قۇلاعىنا ٸلٸنە مە, جوق پا ونى بٸلمەيمٸز.

— نەگٸزٸ ەلدٸڭ ايتقانى عانا ەمەس, جەكە ٶزٸڭٸز دە توقال الۋ مەسەلەسٸن قولدايسىز با?

— ەندٸ مەن دە ەلدٸڭ اراسىنانمىن عوي. ەلدٸڭ بٸرٸ مەنمٸن. تٷپتٸڭ تٷبٸندە اينالىپ كەلگەن كەزدە بۇل ۇرپاق ساباقتاستىعى. قازٸر قالاي, بٸر انا ارى كەتسە 3 بالا تۋادى ودان كەيٸن تۋعىسى دا كەلمەيدٸ. ەكٸنشٸدەن, قازاقتا قازٸر بويداق قىز كٶپ. اجىراسقاندار كٶپ. ونىڭ بەرٸ دالادا قالۋ كەرەك پە? ونى تٷرٸك تە الادى, شەشەن دە الادى. جاقسى, الىپ, ادام قىلسا مەيلٸ, قانشاما قازاقتىڭ قىزى شەتەلگە بارىپ, جىلاپ, ەلگە قايتا الماي جاتىر. بۇل بٸزدٸڭ قازاقتىڭ نامىسىنا تيمەي مە? تيەدٸ. سونى ويلاستىرۋ كەرەك.

— شەتەلدٸك كٷيەۋ بالالاردىڭ قاپتاپ كەتۋٸ دە سٸزدٸڭ نامىسىڭىزعا قاتتى تيەتٸن شىعار.
 — يە, تاعى بٸر مەسەلە, مٷمكٸن مەملەكەتتٸك تۇرعىدا ەۋرووداققا كٸرگەن سوڭ بولمايتىن شىعار, بٸراق دەگەنمەن قىزىمىزدى قىتاي السا, بولماسا تٷرٸك, ٶزبەك, قىرعىز الاتىن بولسا, نەگە بٸزدٸڭ مەملەكەت وعان ازاماتتىق بەرۋ كەرەك? قاي قازاقتىڭ اتا-زاڭىندا بار ەدٸ? قىز جات جۇرتتىق. كەتتٸ, بولدى. كٷيەۋ بالاڭا ازاماتتىعىڭدى بەرمە. قازاقتا «كٷيەۋ – دۇشپان» دەگەن سٶز بار. كەتتٸ مە سول ەلگە كەتسٸن. ال بٸزدە قىتاي دا قازاقتىڭ قىزىن الىپ, ازاماتتىعىن الادى. ٶزبەك تە سٶيتەدٸ. كەرٸسٸنشە تيگەن قىزدىڭ ازاماتتىعىن الىپ قوياتىن بولسا, ەشكٸم باسقا ۇلتقا تۇرمىسقا شىققىسى كەلمەيدٸ. وسىدان بارىپ تەربيە بۇزىلادى. تيە مە سول ەلگە كەتسٸن. بٸزدٸڭ قازاقتا قىزدى قايتارماۋعا تىرىسقان. وسى زاڭدى مەملەكەت قولعا السا دەيمٸن. ازاماتتىق بەرمەۋ تۋرالى زاڭ شىعارسا.

— سايات اعا, ٶزٸڭٸزدە توقال بار ما?

— مەن ٶزٸمنٸڭ وتباسىم تۋرالى كٶپ ايتپايمىن. ايتقىم دا كەلمەيدٸ. ول جارييا ەتەتٸن دٷنيە ەمەس. ول مەنٸڭ جەكە ٶمٸرٸم.

— ٶزٸڭٸز قىز ٶسٸرٸپ وتىرعان شىعارسىز? بولاشاقتا قىزدارىڭىز دا بٸرەۋگە توقال بولامىن دەسە, سٸزگە اۋىر بولماي ما?

— مەن قارسى ەمەسپٸن. ەگەر اسىراي الاتىن بولسا, جاعدايى كەلسە, ٷيٸن ەپەرٸپ, جاعدايىن جاساپ بەرەتٸن بولسا, نەگە قارسى بولۋىم كەرەك,  قارسى ەمەسپٸن.