ساۋران اۋدانىنىڭ ەكٸمٸ تاعايىندالدى
قر كونستيتۋتسيياسىنىڭ 87-بابىنا سەيكەس, قر پرەزيدەنتٸ ەكٸمشٸلٸگٸنٸڭ كەلٸسٸمٸمەن جەنە ساۋران اۋداندىق مەسليحاتى دەپۋتاتتارىنىڭ بٸراۋىزدان قولداۋىمەن, ساۋران اۋدانى ەكٸمٸنٸڭ لاۋازىمىنا بۇعان دەيٸن وبلىس ەكٸمٸ اپپاراتى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى قىزمەتٸن اتقارىپ كەلگەن عاني قۇرماشۇلى رىسبەكوۆ تاعايىندالدى. وبلىس ەكٸمٸ ٶمٸرزاق شٶكەەۆ ساۋران اۋدانىنىڭ ەكٸمٸنە الداعى جۇمىسىنا سەتتٸلٸك تٸلەي وتىرىپ, ابىرويلى ەڭبەك ەتەتٸنٸنە سەنٸم بٸلدٸردٸ.
– ٶزدەرٸڭٸزگە بەلگٸلٸ, 2018 جىلى قازاقستاننىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتٸ نۇرسۇلتان نازارباەۆ تٷركٸستان وبلىسىن قۇرۋ تۋرالى جارلىققا قول قويىپ, وسىلايشا, ەلباسى قابىلداعان ستراتەگييالىق شەشٸم كٷللٸ تٷركٸ جۇرتىنىڭ رۋحاني استاناسى بولعان تٷركٸستاننىڭ قايتا تٷلەۋٸنە ٷلكەن سەرپٸنٸس بەردٸ. اعىمداعى جىلعى 12 ناۋرىزداعى جارلىعىمەن مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ ورتالىعى شورناق اۋىلىندا ورنالاسقان, قۇرامىنا 12 اۋىل وكرۋگٸ ەنگٸزٸلگەن ساۋران اۋدانى قۇرىلعان بولاتىن. بۇل – ٷلكەن جەڭٸس, تاريحي وقيعا. بٷگٸنگٸ تاريحي سەتپەن ساۋران اۋدانىنىڭ حالقىن قۇتتىقتايمىن. ساۋران اۋدانىندا ٷلكەن پوتەنتسيال بار. جاڭا اۋدانعا تەجٸريبەلٸ ارنايى ەكٸمدٸ تاعايىنداپ وتىرمىز. اۋدان ەكونوميكاسىن كٶتەرۋگە بار تەجٸريبەسٸن, بٸلٸمٸن, كٷش-جٸگەتٸر جۇمسايدى دەپ سەنەمٸن. اۋدان قايتا بوي تٷزەپ كەلە جاتقان تٷركٸستان قالاسىمەن شەكتەسەدٸ, سوندىقتان, ساۋران اۋدانىنا ەرەكشە كٶڭٸل بٶلٸنەدٸ. باستى ماقسات – اۋدان حالقىنا بارىنشا قولايلى تۇرمىستىق جاعدايلار جاساۋ. اۋىل, ەلدٸ مەكەندەرٸمٸزدٸ جايلى, قاۋٸپسٸز, تازا دا كٶرٸكتٸ اۋماققا اينالدىرۋ. جاڭادان تاعايىندالعان اۋدان باسشىسىنا دەپۋتاتاتتارمەن جەنە اۋدان اكتيۆٸمەن بٸرلەسٸپ, وسى مٸندەتتەردٸ شەشۋدٸ تاپسىرامىن, – دەدٸ ٶمٸرزاق ەستايۇلى.
تٷركٸستان وبلىسىنىڭ ەكٸمٸ جاڭا اۋداننىڭ العاشقى ەكٸمٸنە باستى نازار اۋداراتىن بٸرقاتار مەسەلەلەرگە توقتالىپ, ناقتى تاپسىرمالار جٷكتەدٸ. اتاپ ايتقاندا, جاڭادان اۋداندىق قۇرىلىم بٶلٸمدەرٸن قۇرۋدى, سەۋلەتٸ زاماناۋي تالاپتارعا ساي اۋدان ورتالىعىنىڭ قۇرىلىس جۇمىستارىن باستاپ, قارقىندى جٷرگٸزۋدٸ, جاڭا ٶندٸرٸس ورىندارىن اشىپ, اۋدان تۇرعىندارىن جۇمىسپەن قامتاماسىز ەتۋ مەسەلەلەرٸن شەشۋدٸ تاپسىردى. سونداي-اق, اۋىل شارۋاشىلىعى جەرلەرٸن تيٸمدٸ پايدالانۋ, ەگٸستٸكتٸ سۋارۋدىڭ وزىق تەجٸريبەلەرٸن ەنگٸزۋدٸ, ينۆەستيتسييا تارتىپ, ٶنٸم كٶلەمٸن ارتتىرۋ, اۋدانداعى ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋدى مٸندەتتەدٸ.
عاني رىسبەكوۆ ٶزٸنە سەنٸم ارتقان بارشا ازاماتتارعا العىس ايتىپ, جاڭادان قۇرىلعان ساۋران اۋدانىنىڭ دامۋى مەن ٶركەندەۋٸ جولىندا بار كٷش-جٸگەرٸن جۇمسايتىنىن ايتتى.
ع.ق. رىسبەكوۆ 1962 جىل 8 سەۋٸردە تٷركٸستان قالاسىندا تۋىلعان. قازاق, بٸلٸمٸ جوعارى. 1986 جىلى تسەلينوگراد اۋىل شارۋاشىلىعى ينستيتۋتىن عالىم اگرونوم ماماندىعى, 2005 جىلى ق.ا.ياساۋي اتىنداعى حالىقارالىق قازاق-تٷرٸك ۋنيۆەرسيتەتٸن قارجىگەر ماماندىعى بويىنشا بٸتٸرگەن. ەڭبەك جولىن 1979 جىلى تٷركٸستان قالاسىندا چاپاەۆ اتىنداعى كولحوزدا جۇمىسشى بولىپ باستاعان. 1980-2015 جىلدار ارالىعىندا تٷلكٸباس جەمٸس-جيدەك زاۋىتىنىڭ جۇمىسشىسى, تسەلينوگراد وبلىسى بالحاش اۋدانى ۆەسەلوۆسكيي سوۆحوزىنىڭ اعا اگرونومى, تٷركٸستان اۋدانى ەكٸمٸ اپپاراتى ۇيىمداستىرۋ بٶلٸمٸنٸڭ ينسپەكتورى, مەڭگەرۋشٸسٸ, تٷركٸستان قالاسى جاستار ٸسٸ سپورت جەنە تۋريزم باسقارماسىنىڭ باستىعى, تٷركٸستان قالاسى ەكٸمدٸگٸنٸڭ شارۋاشىلىق باسقارماسى مەملەكەتتٸك مەكەمەسٸنٸڭ باستىعى, تٷركٸستان قالالىق مەسليحاتىنىڭ حاتشىسى بولعان. 2019 جىلدان بەرٸ كەنتاۋ قالاسىنىڭ ەكٸمٸ, قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى تٷركٸستان وبلىستىق فيليالى تٶراعاسىنىڭ ورىنباسارى, وبلىس ەكٸمٸ اپپاراتى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى قىزمەتتەرٸن اتقارىپ كەلدٸ. «ەرەن ەڭبەگٸ ٷشٸن» مەدالٸمەن, «قۇرمەت» وردەنٸمەن ماراپاتتالعان.
شورناق اۋىلى تٷركٸستان قالاسىنان 20 شاقىرىم جەردە ورنالاسقان. بٷگٸندە مۇندا 12 مىڭ حالىق تۇرادى. جاڭادان قۇرىلعان اۋدان حالقىنىڭ سانى 100 مىڭنان اسادى دەپ جوسپارلانۋدا. اۋداننىڭ جالپى كٶلەمٸ 12 اۋىلدىق وكرۋگ پەن ەكٸمشٸلٸك ورتالىعىن قوسا العاندا 650 مىڭ گەكتار جەردٸ قۇرايدى. ۆەدومستۆو ۇلت رۋحانيياتىندا كيەلٸ ۇعىمعا اينالعان «ساۋران» اتاۋىنىڭ تٷركٸستان وبلىسىندا قۇرىلعان جاڭا اۋدانعا بەرٸلۋٸ نەگٸزدٸ ەكەنٸن اتاپ ٶتتٸ. سەبەبٸ بۇل اتاۋ ەجەلگٸ تٷركٸستان ۇعىمىمەن تىعىز بايلانىستى. جالپى ساۋران – XII عاسىردا ٸرٸ ساۋدا ورتالىعى رەتٸندە ٸرگەتاسى قالانعان قالا. شاھار ۇلى جٸبەك جولىنىڭ بويىندا ورنالاسقان. XIII عاسىردىڭ ورتا شەگٸندە اق وردانىڭ استاناسى بولعان.
