قازاقستان تەمٸر جولىن IPO-عا شىعارۋ مەسەلەسٸ قوعامدا الاڭداۋشىلىق تۋدىرىپ وتىر, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
Air Astana تٶڭٸرەگٸندەگٸ سوڭعى داۋ-دامايدان كەيٸن كۆازيمەملەكەتتٸك كومپانييالاردى بيرجاعا شىعارۋ يدەياسىنا سىن كٷشەيە تٷستٸ.
ساراپشىلاردىڭ ايتۋىنشا, Air Astana-نىڭ نەگٸزگٸ تەۋەكەلٸ جولاۋشىعا قىزمەت كٶرسەتۋ ساپاسىندا ەمەس, كومپانييانىڭ IPO-عا اسىعىس شىعۋىندا بولدى. اكتسييالاردىڭ ەلەۋلٸ بٶلٸگٸن كۆازيمەملەكەتتٸك قۇرىلىمدار, سونىڭ ٸشٸندە بجزق ساتىپ الدى. بۇل دەگەنٸمٸز, تەۋەكەل جەكە ينۆەستورلاردىڭ ەمەس, بولاشاق زەينەتكەرلەردٸڭ موينىنا تٷستٸ. ياعني پايدا جەكەشەلەنٸپ, قاۋٸپ مەملەكەتكە جٷكتەلدٸ.
وسى تەجٸريبەدەن كەيٸن قتج-نى IPO-عا شىعارۋ تۋرالى باستامانىڭ قايتا كٶتەرٸلۋٸ زاڭدى سۇراق تۋعىزادى: Air Astana-دان ساباق الىندى ما?
قتج – قارجىلىق تۇرعىدان كٷردەلٸ جاعدايدا تۇرعان كومپانييا. سوڭعى ون جىلدا ونىڭ قارىزى 3,9 ترلن تەڭگەگە دەيٸن ٶستٸ. بۇل رەتتە 2025 جىلعى پايداسى شامامەن 300 ملرد تەڭگە دەڭگەيٸندە. مۇنداي جاعدايدا كومپانييانى بيرجاعا شىعارۋ ينۆەستورلار ٷشٸن تارتىمدى ٶسٸم ەمەس, كەرٸسٸنشە, «ٶرت سٶندٸرۋ ساتىلىمى» ەسەرٸن تۋدىرۋى مٷمكٸن. نارىق تەۋەكەلدٸ سەزەدٸ.
IPO – پروبلەمالاردى سيقىرلى تٷردە شەشەتٸن رەسٸم ەمەس. ول – تەك كاپيتال تارتۋدىڭ قۇرالى. ال باسقارۋشىلىق ەسەپتٸ جاقسارتۋ, وپەراتسييالىق تيٸمدٸلٸكتٸ ارتتىرۋ, كەلٸسٸمشارتتار مەن قارىزدى رەتتەۋ سيياقتى 3–5 جىلدىق جٷيەلٸ جۇمىستى ەشقانداي بيرجا الماستىرا المايدى. جينالىپ قالعان مەسەلەلەردٸ اقشامەن جاۋىپ تاستاۋ مٷمكٸن ەمەس.
قتج-نىڭ 2029 جىلعا دەيٸن ترانزيت كٶلەمٸن ەكٸ ەسەگە – 33–34 ملن توننادان 67 ملن تونناعا دەيٸن ارتتىرۋ جوسپارى دا كٷمەن تۋدىرادى. مۇنداي سەرپٸلٸس تەك بٸر كومپانييانىڭ ەمەس, بٸرنەشە ەل مەن نارىق ويىنشىلارىنىڭ ٷيلەسٸمدٸ ەرەكەتٸن تالاپ ەتەدٸ. بۇل ماقساتتى بازالىق ستسەنارييگە ەنگٸزۋ – جوعارى تەۋەكەلدٸ مويىنداۋمەن تەڭ.
تاعى بٸر ماڭىزدى جايت – قتج ٷشٸن باستى ميسسييا ترانزيت ەمەس, قازاقستاندىق ەكسپورتتى قولداۋ بولۋى تيٸس. ترانزيت تابىس ەكەلۋٸ مٷمكٸن, بٸراق ەل ٸشٸندەگٸ قوسىلعان قۇندى ارتتىرمايدى. ال ەكسپورتتى دامىتۋ – ۇلتتىق ەكونوميكانىڭ تٸرەگٸ. تەمٸر جول ەڭ الدىمەن وتاندىق ٶندٸرۋشٸلەرگە قىزمەت ەتەتٸن ينفراقۇرىلىم بولۋى كەرەك.
پرەزيدەنت جٷكتەگەن جٷك اۆياتسيياسىن قۇرۋ, ترانزيتتٸ ەسەلەۋ, جاڭا لوكوموتيۆتەر ساتىپ الۋ سيياقتى ٸرٸ مٸندەتتەردٸڭ بارلىعىن IPO-مەن قاتار الىپ جٷرۋ ستراتەگييالىق تۇرعىدان ٷيلەسپەيدٸ. مۇنداي جٷكتەمە كومپانييانى ودان ەرٸ ەلسٸرەتۋٸ مٷمكٸن.
سوندىقتان ساراپشىلاردىڭ پٸكٸرٸ بٸر ارناعا توعىسادى: قتج الدىمەن ٸشكٸ تەرتٸپتٸ رەتتەۋٸ كەرەك. قارىزدى ازايتۋ, باسقارۋدى جەتٸلدٸرۋ, وپەراتسييالىق تۇراقتىلىققا قول جەتكٸزۋ – بٸرٸنشٸ كەزەكتەگٸ مٸندەت. تەك سودان كەيٸن عانا كومپانييانى نارىققا شىعارۋدىڭ مەنٸ بولادى.
ەيتپەسە IPO ستراتەگييا ەمەس, ەدەمٸ ەستٸلەتٸن فەتيشكە اينالۋى مٷمكٸن. ال بيرجا رومانتيكانى ەمەس, ناقتى ەسەپ پەن تەرتٸپتٸ باعالايدى.
