قازاقستاندىق كومپانييالاردىڭ رەسەيدەگٸ سەرٸكتەستەرٸ الدىنداعى بەرەشەگٸ 2 ترلن تەڭگەدەن اسىپ, تمد ەلدەرٸ اراسىنداعى ەڭ جوعارى كٶرسەتكٸشكە جەتتٸ. بۇل تۋرالى رەسەيلٸك باق جارييالاعان دەرەكتەرگە سٷيەنٸپ حابارلاندى, دەپ حابارلايدى dalanews.kz.
2026 جىلعى ماۋسىمداعى مەلٸمەت بويىنشا, قازاقستان كومپانييالارىنىڭ رەسەي بيزنەسٸ الدىنداعى مٸندەتتەمەلەرٸ 401,3 ملرد رۋبلدٸ قۇراعان. بۇل شامامەن 2,16 ترلن تەڭگەگە تەڭ. وسىلايشا قازاقستان تمد ەلدەرٸنٸڭ رەسەي الدىنداعى جالپى كورپوراتيۆتٸك قارىزىنىڭ 41,5 پايىزىن يەلەنٸپ وتىر.
قازاقستان – ەڭ ٸرٸ بورىشكەر
تمد ەلدەرٸ كومپانييالارىنىڭ رەسەي بيزنەسٸ الدىنداعى جيىنتىق بەرەشەگٸ 967 ملرد رۋبلگە (شامامەن 5,2 ترلن تەڭگە) جەتكەن. بٸر جىل ٸشٸندە بۇل كٶرسەتكٸش 40 پايىزعا ٶسكەن. ەلدەر اراسىندا قازاقستان بٸرٸنشٸ ورىندا تۇر. ودان كەيٸن:
- بەلارۋس – 327,3 ملرد رۋبل;
- ٶزبەكستان – 81,7 ملرد رۋبل;
- ارمەنييا – 65 ملرد رۋبل;
- قىرعىزستان – 52,3 ملرد رۋبل.
وسى بەس ەلدٸڭ ٷلەسٸنە رەسەي الدىنداعى بارلىق قارىزدىڭ شامامەن 96 پايىزى تيەسٸلٸ. ايتا كەتۋ كەرەك, سٶز مەملەكەتتٸك قارىز تۋرالى ەمەس, جەكە كومپانييالار اراسىنداعى كوممەرتسييالىق مٸندەتتەمەلەر جٶنٸندە بولىپ وتىر.
رەسەيدٸڭ دە قارىزى بار
ساراپشىلاردىڭ ايتۋىنشا, اتالعان سومانىڭ بەرٸ مەرزٸمٸ ٶتكەن بەرەشەك ەمەس. تمد ەلدەرٸ كومپانييالارىنىڭ رەسەي بيزنەسٸ الدىنداعى جالپى قارىزىنىڭ تەك 43 ملرد رۋبلگە جۋىعى عانا كەشٸكتٸرٸلگەن تٶلەمدەر ساناتىنا كٸرەدٸ. بۇل جالپى كٶلەمنٸڭ شامامەن 4,5 پايىزى. سونىمەن قاتار رەسەي كومپانييالارىنىڭ دا تمد ەلدەرٸندەگٸ كەسٸپورىندار الدىندا قارىزى بار. 2026 جىلعى ماۋسىمدا ولاردىڭ بەرەشەگٸ 506 ملرد رۋبلدەن اسىپ, بٸر جىلدا 25 پايىزعا كٶبەيگەن. دەگەنمەن تمد كومپانييالارىنىڭ رەسەي بيزنەسٸ الدىنداعى مٸندەتتەمەلەرٸ رەسەي كومپانييالارىنىڭ قارسى بەرەشەگٸنەن شامامەن 1,9 ەسە جوعارى بولىپ وتىر.
قارىزدىڭ ٶسۋٸنە نە سەبەپ?
ساراپشىلار بەرەشەكتٸڭ ۇلعايۋىن ەڭ الدىمەن ساۋدا كٶلەمٸنٸڭ ارتۋىمەن بايلانىستىرادى. مەسەلەن, 2026 جىلدىڭ العاشقى جارتىسىندا رەسەي مەن قازاقستان اراسىنداعى تاۋار اينالىمى 7 پايىزعا ٶسٸپ, 13,2 ملرد دوللارعا جەتكەن.
مامانداردىڭ پٸكٸرٸنشە, سانكتسييالىق شەكتەۋلەر كٷشەيگەننەن كەيٸن حالىقارالىق تٶلەمدەردٸ جٷرگٸزۋ قيىنداعان. بانكتەر تەكسەرۋدٸ كٷشەيتٸپ, تٶلەم باعىتتارى كٷردەلەنە تٷسكەن. سونىڭ سالدارىنان تاۋار جەتكٸزٸلگەننەن كەيٸن ونىڭ اقىسى بٸرنەشە ايدان سوڭ عانا تٶلەنەتٸن جاعدايلار جيٸلەگەن. بۇعان قوسا رەسەي كومپانييالارى قىتاي مەن تٷركييا ٶندٸرۋشٸلەرٸمەن بەسەكەلەسۋ ٷشٸن ساتىپ الۋشىلارعا تٶلەمدٸ كەيٸنگە قالدىرۋ مٷمكٸندٸگٸن جيٸ ۇسىنىپ كەلەدٸ. بۇل دا دەبيتورلىق بەرەشەكتٸڭ ٶسۋٸنە ەسەر ەتٸپ وتىر.
ساراپشىلار الاڭداۋعا نەگٸز جوق دەيدٸ
ماماندار ەزٸرگە جاعدايدى داعدارىس رەتٸندە باعالامايدى. ولاردىڭ پٸكٸرٸنشە, سەرٸكتەس ەلدەر ەكونوميكالارىنىڭ ٶسۋٸ كومپانييالاردىڭ ٶز مٸندەتتەمەلەرٸن ورىنداۋىنا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ. سونىمەن قاتار قارجىلاندىرۋ نەمەسە ۆاليۋتالىق ەسەپ ايىرىسۋ مەسەلەلەرٸ تۋىنداعان جاعدايدا تەۋەكەلدەر ساقتالاتىنى اتاپ ٶتٸلدٸ. وسىعان بايلانىستى ەكسپورتتاۋشىلارعا سەرٸكتەستەرٸنٸڭ تٶلەم قابٸلەتٸن مۇقييات باعالاۋ ۇسىنىلادى.
ساراپشىلاردىڭ ايتۋىنشا, قازاقستان بويىنشا تٸركەلگەن 401,3 ملرد رۋبل كٶلەمٸندەگٸ كٶرسەتكٸش نەگٸزٸنەن كومپانييالار اراسىنداعى كوممەرتسييالىق مٸندەتتەمەلەردٸڭ كٶلەمٸن كٶرسەتەدٸ. بۇل سومانىڭ بارلىعى مەرزٸمٸ ٶتكەن قارىز دەگەندٸ بٸلدٸرمەيدٸ.
