2026 جىلعى 21 قازاننان باستاپ قازاقستاندا مٸندەتتٸ اۆتوساقتاندىرۋ بويىنشا ٶتەماقى قولما-قول بەرٸلمەيدٸ. ساقتاندىرۋ كومپانييالارى اقشانى تەك زارداپ شەككەن ادامنىڭ بانك شوتىنا اۋدارادى. جاڭا تالاپ جول اپاتىنان زارداپ شەككەن جٷرگٸزۋشٸلەرگە, جولاۋشىلار مەن جاياۋ جٷرگٸنشٸلەرگە دە قاتىستى, دەپ حابارلايدى dalanews.kz.
زاڭگەرلٸك كەڭەسشٸ ارىس داناگاتوۆتىڭ تٷسٸندٸرۋٸنشە, ٶتەماقى الۋ ٷشٸن ازامات ٶتٸنٸشٸندە ٶز اتىنا اشىلعان بانك شوتىنىڭ نەمەسە بانك كارتاسىنىڭ دەرەكتەرٸن كٶرسەتۋٸ كەرەك. اقشانى اۋدارۋ جەنە شوتقا تٷسٸرۋ ٷشٸن الىناتىن كوميسسييانى ساقتاندىرۋ كومپانيياسى تٶلەۋگە مٸندەتتٸ. بۇل شىعىنداردى ازاماتقا تيەسٸلٸ ٶتەماقىدان ۇستاپ قالۋعا بولمايدى, دەپ جازادى قازاقپارات.
بۇل تالاپ كٶلٸك يەلەرٸنٸڭ ازاماتتىق-قۇقىقتىق جاۋاپكەرشٸلٸگٸن مٸندەتتٸ ساقتاندىرۋعا قاتىستى. ال ەرٸكتٸ ساقتاندىرۋ تٷرلەرٸ بويىنشا تٶلەم تەرتٸبٸ بۇرىنعىداي كەلٸسٸمشارتتا بەلگٸلەنەدٸ.
نەلٸكتەن تٶلەم تەرتٸبٸ ٶزگەرەدٸ?
بۇعان دەيٸن جول اپاتىنان زارداپ شەككەندەر ٶتەماقىنى قولما-قول نەمەسە بانك شوتى ارقىلى الا الاتىن. سونداي-اق جازباشا ٶتٸنٸش نە سەنٸمحات نەگٸزٸندە اقشانى كٶلٸكتٸ جٶندەيتٸن ۇيىمعا تٸكەلەي اۋدارۋعا مٷمكٸندٸك بولعان. ەندٸ بۇل تەرتٸپ ٶزگەرەدٸ. ارىس داناگاتوۆتىڭ ايتۋىنشا, قارجى نارىعىن رەتتەۋ جەنە دامىتۋ اگەنتتٸگٸ قولما-قول ەسەپ ايىرىسۋ كەزٸندە اقشانىڭ بٸر بٶلٸگٸن دەلدالدار يەمدەنٸپ كەتۋٸ مٷمكٸن ەكەنٸن العا تارتادى. ال بانك ارقىلى اۋدارىلعان تٶلەمنٸڭ ٸزٸ ساقتالادى ەرٸ قاراجاتتىڭ ناقتى كٸمگە تٷسكەنٸن تەكسەرۋگە بولادى.
دەگەنمەن زاڭگەر جاڭا تەرتٸپ ساقتاندىرۋ كومپانييالارى مەن كليەنتتەر اراسىنداعى بارلىق داۋدى شەشە المايتىنىن اتاپ ٶتتٸ. كەلٸسپەۋشٸلٸكتەر كٶبٸنە كەلتٸرٸلگەن زالالدى باعالاۋعا, ٶتەماقى مٶلشەرٸنە, تٶلەمنەن باس تارتۋعا جەنە اقشانى ۋاقىتىندا اۋدارماۋعا بايلانىستى تۋىندايدى.
ساقتاندىرۋ اقشاسى قانشا كٷندە تٷسەدٸ?
جاڭا تالاپتار ٶتەماقى تٶلەۋ مەرزٸمٸن ٶزگەرتپەيدٸ. زاڭگەر تٷسٸندٸرگەن مەرزٸمدەر مىناداي: 15 جۇمىس كٷنٸ – ساقتاندىرۋ كومپانيياسى قاجەتتٸ قۇجاتتاردىڭ تولىق توپتاماسىن العاننان كەيٸنگٸ جالپى تٶلەم مەرزٸمٸ.
7 جۇمىس كٷنٸ – بٸرنەشە ادامنىڭ مٷلكٸ زارداپ شەككەن جاعدايدا, بارلىق جەبٸرلەنۋشٸدەن قۇجاتتار الىنعان سوڭ تٶلەمدٸ باستاۋ مەرزٸمٸ. بۇل رەتتە العاشقى ٶتٸنٸش بەرٸلگەن كٷننەن باستاپ 15 كٷنتٸزبەلٸك كٷننەن كەشٸكتٸرمەۋ كەرەك. 7 جۇمىس كٷنٸ – زارداپ شەككەن ادام كٸنەلٸ جٷرگٸزۋشٸنٸڭ ساقتاندىرۋشىسىنا ەمەس, ٶزٸنٸڭ ساقتاندىرۋ كومپانيياسىنا جٷگٸنگەن كەزدە قولدانىلاتىن تٸكەلەي رەتتەۋ تەرتٸبٸندەگٸ مەرزٸم.
قاراجاتتى بانك ارقىلى اۋدارۋ شەشٸم قابىلدانعاننان كەيٸن اقشانىڭ تٷسۋ ۋاقىتىن قىسقارتۋى مٷمكٸن. الايدا كٷتۋ ۋاقىتىنىڭ باسىم بٶلٸگٸ زالالدى باعالاۋعا, قۇجات جيناۋعا جەنە قاجەتتٸ رەسٸمدەردەن ٶتۋگە كەتەدٸ.
ٶتەماقى از تٶلەنسە, نە ٸستەۋ كەرەك?
ەگەر ساقتاندىرۋ كومپانيياسى تيەسٸلٸ سومادان از اقشا اۋدارسا نەمەسە كوميسسييانى ٶتەماقىدان ۇستاپ قالسا, زاڭگەر بٸرنەشە قادام جاساۋدى ۇسىنادى:
- ساقتاندىرۋ كومپانيياسىنان تٶلەمنٸڭ تولىق ەسەبٸن سۇراتۋ.
- بانك كٶشٸرمەسٸن الىپ, شوتقا ناقتى قانشا اقشا تٷسكەنٸن تەكسەرۋ.
- جەتٸسپەيتٸن سومانى اۋدارۋدى تالاپ ەتٸپ, ساقتاندىرۋشىعا جازباشا شاعىم جولداۋ. مىسالى, تالاپتى ورىنداۋعا 10 كٷنتٸزبەلٸك كٷن بەرۋگە بولادى.
- ەگەر كوميسسييانى بانك ۇستاسا, اقشانى قايتارۋ تۋرالى سول قارجى ۇيىمىنا بٶلەك ٶتٸنٸش بەرۋ.
تٶلەم كەشٸكسە, قانداي شارا قولدانۋعا بولادى?
زاڭگەردٸڭ مەلٸمەتٸنشە, ساقتاندىرۋ كومپانيياسى بەلگٸلەنگەن مەرزٸمدٸ بۇزسا, زارداپ شەككەن ادام قازاقستان رەسپۋبليكاسى ازاماتتىق كودەكسٸنٸڭ 353-بابىنا سەيكەس تۇراقسىزدىق ايىبىن تالاپ ەتە الادى. ونىڭ تٷسٸندٸرۋٸ بويىنشا, ەسەپتەۋ كەزٸندە قولدانىلاتىن مٶلشەرلەمە جىلدىق 27 پايىزدى قۇرايدى.
ەگەر ساقتاندىرۋ كومپانيياسى شاعىمعا جاۋاپ بەرمەسە نەمەسە زاڭبۇزۋشىلىقتى جويماسا, ازامات قارجى نارىعىن رەتتەۋ جەنە دامىتۋ اگەنتتٸگٸنە e-Otinish پلاتفورماسى نەمەسە ۆەدومستۆونىڭ ونلاين-قابىلداۋ بٶلمەسٸ ارقىلى شاعىمدانا الادى. اگەنتتٸك ساقتاندىرۋشىنىڭ ەرەكەتٸن تەكسەرٸپ, نەگٸز بولسا, جاۋاپكەرشٸلٸككە تارتۋ شارالارىن قولدانا الادى.
ال ٶتەماقى مٶلشەرٸنە قاتىستى داۋ شەشٸلمەسە, سوتقا جٷگٸنۋگە بولادى. تالاپ ارىزدا تٶلەنبەگەن سومانى, تۇراقسىزدىق ايىبىن جەنە سوت شىعىندارىن ٶتەۋدٸ تالاپ ەتۋگە رۇقسات ەتٸلەدٸ. بۇل ٷشٸن جول-كٶلٸك وقيعاسىنا قاتىستى قۇجاتتاردى, ساقتاندىرۋ تٶلەمٸنٸڭ ەسەبٸن جەنە تالاپتى راستايتىن ٶزگە دە ماتەريالداردى ساقتاپ قويعان جٶن.
