قازاقستاندا 2025 جىلى ٶتەتٸن ۇلتتىق اۋىل شارۋاشىلىعى ساناعىنا دايىندىق قالاي جٷرگٸزٸلٸپ جاتقانى جٶنٸندە ۇلتتىق ستاتيستيكا بيۋروسىنىڭ باسشىسى ماقسات تۇرلىباەۆ ورتالىق كوممۋنيكاتسييالار قىزمەتٸندە ٶتكەن بريفينگتە كەڭٸنەن مەلٸمدەدٸ.
اۋىل شارۋاشىلىعى ساناعىنا – حالىقارالىق ستاندارتپەن
ماقسات تۇرلىباەۆتىڭ ايتۋىنشا, اۋقىمدى ساناققا 1,5 جىل بۇرىن دايىندىق باستالىپ كەتكەن. ٷكٸمەت دەڭگەيٸندە ارنايى كوميسسييا قۇرىلعان, بارلىق قۇقىقتىق-نورماتيۆتٸك قۇجاتتار بەكٸتٸلگەن, سونداي-اق اۋىل شارۋاشىلىعى ساناعى سالاسىنداعى الدىڭعى قاتارلى تەجٸريبەلەر زەرتتەلٸپ, لاتۆييا, اقش, پولشا, رەسەي, ٶزبەكستان, ۇلىبريتانييا, گرۋزييا جەنە بۇۇ ازىق-تٷلٸك جەنە اۋىل شارۋاشىلىعى ۇيىمى (فاو) ٶكٸلدەرٸمەن كەڭەستەر ٶتكەن.
– فاو-نىڭ حالىقارالىق ۇسىنىمدارىنا سەيكەس, اۋىل شارۋاشىلىعى ساناعى ەر 5–10 جىل سايىن ٶتۋٸ تيٸس. الايدا قازاقستاندا بۇل ساناق سوڭعى رەت 2006–2007 جىلدارى, ەكٸ كەزەڭ بويىنشا (ٶسٸمدٸك شارۋاشىلىعى مەن مال شارۋاشىلىعى جەكە-جەكە) جٷرگٸزٸلدٸ. بۇل ارالىقتا ٷلكەن ٷزٸلٸس ورىن الدى, – دەدٸ بيۋرو باسشىسى.
ساناق كٸمدەردٸ قامتيدى?
2025 جىلى ٶتەتٸن اۋىل شارۋاشىلىعى ساناعى بٸر كەزەڭدە, 1 تامىز بەن 20 قازان ارالىعىندا ۇيىمداستىرىلادى جەنە ول ەكٸ فورماتتا – ونلاين جەنە وفلاين تٷردە ٶتەدٸ.
ساناققا قاتىساتىندار:
- اۋىل شارۋاشىلىعىمەن اينالىساتىن زاڭدى تۇلعالار;
- جەكە كەسٸپكەرلەر, سونىڭ ٸشٸندە شارۋا جەنە فەرمەر قوجالىقتارى;
- جەكە قوسالقى شارۋاشىلىق يەلەرٸ – مال ۇستايتىن نەمەسە جەرٸ بار ازاماتتار.
باستى ماقسات – ەلدەگٸ اۋىل شارۋاشىلىعى رەسۋرستارىنىڭ ناقتى كارتاسىن جاساۋ, ٶنٸم ٶندٸرٸسٸنٸڭ قۇرىلىمى مەن كٶلەمٸن انىقتاۋ جەنە جەرگٸلٸكتٸ شەشٸمدەرگە نەگٸز بولارلىق ستاتيستيكالىق بازا قۇرۋ.
ساناق قالاي ٶتەدٸ?
1 – 30 ماۋسىم, 2025 جىل:
الدىن الا تٸزٸمدەۋ (ليستينگ) كەزەڭٸ ٶتەدٸ. بۇل كەزدە ساناق جٷرگٸزۋشٸلەر 70 قالا مەن اۋدان اۋماعىندا جەكە شارۋاشىلىقتاردى ارالاپ, ولاردى ناقتىلاپ, نەگٸزگٸ ساناققا قاتىساتىن ٷي شارۋاشىلىقتارىنىڭ تٸزٸمٸن جاسايدى.
– بۇل جۇمىس ارقىلى تٸزٸمدەگٸ مەكەنجايدا شىن مەنٸندە تۇرعىنداردىڭ بار-جوعىن جەنە ولاردىڭ قوسالقى شارۋاشىلىق جٷرگٸزٸپ وتىرعانىن انىقتايمىز, – دەدٸ ماقسات تۇرلىباەۆ.
1 – 31 تامىز, 2025 جىل:
ونلاين-ساناق باستالادى. جەكە جەنە زاڭدى تۇلعالار sanaq.gov.kz پورتالىندا تٸركەلٸپ, ساناق پاراقتارىن قاشىقتان تولتىرا الادى. قازٸرگٸ ۋاقىتتا پورتال تەستٸلٸك رەجيمدە قولجەتٸمدٸ.
20 قىركٷيەك – 20 قازان, 2025 جىل:
وفلاين ساناق كەزەڭٸ ٶتەدٸ. ونلاين فورماتتى قولدانباعان نەمەسە جارتىلاي عانا تولتىرعان رەسپوندەنتتەرگە ارنايى ينتەرۆيۋەرلەر پلانشەتپەن كەلٸپ, بەتپە-بەت ساۋالناما جٷرگٸزەدٸ. بۇل ەدٸس دەرەكتەردٸڭ دەلدٸگٸ مەن جىلدامدىعىن قامتاماسىز ەتەدٸ.
2 ميلليون ٷي, 300 مىڭ ٶندٸرۋشٸ: تولىق قامتۋ
ۇلتتىق ستاتيستيكا بيۋروسىنىڭ مەلٸمەتٸنشە, 2025 جىلعى ساناق شامامەن 2 ميلليون ٷي شارۋاشىلىعىن جەنە 300 مىڭ اۋىل شارۋاشىلىعى ٶندٸرۋشٸسٸن قامتيدى.
زاڭعا سەيكەس, ساناققا قاتىسۋدان باس تارتقاندار ەكٸمشٸلٸك جاۋاپكەرشٸلٸككە تارتىلادى. بۇل – مەلٸمەتتەردٸڭ تولىقتىعى مەن ناقتىلىعىن قامتاماسىز ەتۋ ٷشٸن قاجەت شارا.
دەرەكتەردٸڭ قۇپييالىعى – باستى نازاردا
ماقسات تۇرلىباەۆ رەسپوندەنتتەردٸڭ مەلٸمەتتەرٸ قاتاڭ قۇپييادا ساقتالاتىنىن باسا ايتتى. جينالعان اقپارات تەك ستاتيستيكالىق ماقساتتا اگرەگاتتالعان تٷردە ٶڭدەلەدٸ. ەشبٸر جەكە دەرەك سالىق ورگاندارىنا نەمەسە باسقا مەملەكەتتٸك مەكەمەلەرگە بەرٸلمەيدٸ.
– ساناق نەتيجەسٸندە الىنعان مەلٸمەتتەر ازاماتتاردىڭ اتى-جٶنٸمەن ەمەس, جالپىلانعان كٶرسەتكٸشتەر رەتٸندە جارييالانادى. بۇل حالىقتىڭ سەنٸمٸن ارتتىرىپ, شىنايى دەرەك قورىن قالىپتاستىرۋعا جول اشادى, – دەدٸ ول.
نەتيجەلەر قاشان جارييالانادى?
2025 جىلعى جەلتوقساندا – الدىن الا قورىتىندىلار جارييالانادى;
2026 جىلى – تولىق ستاتيستيكالىق ەسەپتەر مەن اناليتيكالىق شولۋلار ۇلتتىق ستاتيستيكا بيۋروسىنىڭ رەسمي سايتىندا اشىق تٷردە جارييالانادى.
ساراپشىلار نە دەيدٸ?
ەكونوميكا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى, اگرارلىق سالانىڭ ساراپشىسى سايات جۇمابەكوۆ:
– بۇل ساناق – اۋىل شارۋاشىلىعىنا قاتىستى ناقتى شەشٸم قابىلداۋدىڭ نەگٸزٸ. ٶندٸرٸس كٶلەمٸ, جەكە قوجالىقتاردىڭ قۇرىلىمى, مال مەن ەگٸننٸڭ ەسەبٸ, بارلىق باعىتتاعى دەرەكتەر جٷيەلەنٸپ, ەر وبلىس پەن اۋدان بويىنشا اۋىل ساياساتىنىڭ جاڭعىرۋىنا ىقپال ەتەدٸ.
2025 جىلعى اۋىل شارۋاشىلىعى ساناعى – بۇل جاي عانا ستاتيستيكالىق ناۋقان ەمەس, ەلدٸڭ ازىق-تٷلٸك قاۋٸپسٸزدٸگٸن قامتاماسىز ەتەتٸن ماڭىزدى دەرەكتەردٸڭ باستاۋى. جاۋاپتى قاتىسۋ – ەر ازاماتتىڭ اۋىل مەن مەملەكەتتٸڭ بولاشاعىنا قوسقان ٷلەسٸ.
