Freedom Inside '26

قازاقستاندا العاشقى اەس سالۋ قۇنى قىمباتتاۋى مٷمكٸن

قازاقستاندا العاشقى اەس سالۋ قۇنى قىمباتتاۋى مٷمكٸن
فوتو: pixabay.com

قازاقستاندا سالىناتىن العاشقى ٸرٸ اتوم ەلەكتر ستانتسيياسىنىڭ جوبالىق-سمەتالىق قۇجاتتاماسى (جسق) 2026 جىلى ەزٸرلەنەدٸ. وسى قۇجات دايىن بولعاننان كەيٸن جوبانىڭ جالپى قۇنى قايتا قارالىپ, قىمباتتاۋى مٷمكٸن, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.

بۇل تۋرالى ٷكٸمەت وتىرىسىندا پرەمەر-مينيستردٸڭ ورىنباسارى رومان سكليار مەلٸمدەدٸ. ونىڭ ايتۋىنشا, اەس قۇرىلىسىنا قاتىستى تەحنيكالىق-ەكونوميكالىق نەگٸزدەمە 2025 جىلدىڭ جەلتوقسانىنا دەيٸن دايىن بولادى. ال 2026 جىلى جوبالىق-سمەتالىق قۇجاتتاردى جاساۋ باستالادى. قۇجاتتار تولىق ەزٸر بولعان سوڭ, جوبانى جٷزەگە اسىرۋدىڭ كەلەسٸ كەزەڭٸنە كٶشۋ جوسپارلانىپ وتىر.

پرەمەر-مينيستر ولجاس بەكتەنوۆ اەس قۇرىلىسىنا وتاندىق مەردٸگەرلەردٸڭ بارىنشا تارتىلاتىنىن اتاپ ٶتتٸ.

"بٸز قۇرىلىس جۇمىستارىنا قازاقستاندىق كومپانييالاردى مٷمكٸندٸگٸنشە كٶپ تارتامىز. دەگەنمەن ناقتى سانداردى ايتۋ ەزٸرگە ەرتە. سەبەبٸ جوبالىق-سمەتالىق قۇجاتتاما ەلٸ دايىن ەمەس. قۇجاتتار قولىمىزعا تيگەن سوڭ, بارلىق دەرەك ناقتىلانادى. بٸراق ەڭ باستىسى — قازاقستاندىق كەسٸپورىنداردىڭ قاتىسۋى", — دەدٸ ٷكٸمەت باسشىسى.

الدىن الا ەسەپ بويىنشا, اتوم ەلەكتر ستانتسيياسىن سالۋ قۇنى 14 ميلليارد دوللاردى قۇراۋى مٷمكٸن. الايدا جوبالىق قۇجاتتار ەزٸرلەنگەن سوڭ بۇل سوما ارتۋى ىقتيمال. قۇرىلىستىڭ ناقتى قۇنى قۇجاتتامادا كٶرسەتٸلەتٸن تەحنيكالىق جەنە قارجىلىق كٶرسەتكٸشتەرگە بايلانىستى بولادى.

ايتا كەتەيٸك, كٷنٸ كەشە قر اتوم ەنەرگيياسى جٶنٸندەگٸ اگەنتتٸگٸ تٶراعاسىنىڭ ورىنباسارى تيمۋر جانتيكين Jibek Joly تەلەارناسىنا بەرگەن سۇحباتىندا ەلٸمٸزدە اتوم ەلەكتر ستانتسيياسىنىڭ (اەس) قۇرىلىسى كەمٸندە ەكٸ جىلدان كەيٸن باستالاتىنىن مەلٸمدەگەن ەدٸ. 

ونىڭ ايتۋىنشا, اەس سالۋعا نيەتتٸ تٶرت ٸرٸ كومپانييانىڭ ٸشٸنەن كوممەرتسييالىق ۇسىنىستاردى باعالاۋ جەنە تاڭداۋ جۇمىستارىنا بٸر جىل ۋاقىت كەتەدٸ. ودان كەيٸن تاعى بٸر جىل قاۋٸپسٸزدٸك, قورشاعان ورتاعا ەسەرٸ جەنە باسقا دا تەحنيكالىق ەسەپتەردٸ دايىنداۋعا جۇمسالماق.

بارلىق قۇجات دايىن بولعاننان كەيٸن قۇرىلىس جۇمىستارى باستالادى. جالپى قۇرىلىس شامامەن بەس جىلعا سوزىلادى. وسىلايشا, بٷكٸل پروتسەسس جەتٸ جىلداي ۋاقىت الادى.

بۇعان دەيٸن اگەنتتٸك اەس-تٸ جوبالاۋدان باستاپ پايدالانۋعا بەرۋگە دەيٸنگٸ مەرزٸمدٸ 10–12 جىل دەپ بولجاعان ەدٸ.

ەسكە سالايىق, بۇعان دەيٸن قازاقستان مەن رەسەي اەس قۇرىلىسى جٶنٸندە جول كارتاسىنا قول قويدى. سەبەبٸ جۋىردا رەسەيلٸك "روساتوم" كومپانيياسى قازاقستانداعى العاشقى اەس-تٸڭ قۇرىلىسىن جٷرگٸزەتٸن حالىقارالىق كونسورتسيۋمنىڭ كٶشباسشىسى بولىپ تاڭدالدى.

ايتا كەتەيٸك, قازاقستان اتوم ەنەرگيياسى اگەنتتٸگٸنٸڭ باسشىسى الماسادام سەتقاليەۆ ەلدە سالىناتىن اتوم ەلەكتر ستانتسيياسىنىڭ بولجامدى قۇنى كەمٸندە 14 ميلليارد دوللار بولاتىنىن مەلٸمدەدٸ.

“دەل ناقتى سوماسى تەحنيكالىق-ەكونوميكالىق نەگٸزدەمە (تەن) ەزٸرلەنگەن سوڭ بەلگٸلٸ بولادى. قازٸر ۆەندور-كومپانييالاردان الىنعان ينديكاتيۆتٸ پارامەترلەر بار, بٸراق ولار كەلٸسٸمدەر ارقىلى قورعالعان”, — دەدٸ ول.

سەتقاليەۆتٸڭ ايتۋىنشا, بۇل باعا كٶرسەتكٸشٸ ەلەمدەگٸ وسىعان ۇقساس دەڭگەيدەگٸ ستانتسييالار قۇنىمەن سەيكەس كەلەدٸ.