پرەزيدەنتتٸڭ قىزىلوردا قالاسىندا ٶتكەن ۇلتتىق قۇرىلتايدىڭ V وتىرىسىندا بەرگەن تاپسىرماسى اياسىندا جاركەنت مەشٸتٸ مەن ۆوزنەسەنسكيي حرامى يۋنەسكو-نىڭ بٷكٸلەلەمدٸك مۇرا نىساندارىنىڭ الدىن الا تٸزٸمٸنە (Tentative List) ەنگٸزٸلدٸ. بۇل تۋرالى مەملەكەتتٸك كەڭەسشٸ ەرلان كارين Facebook پاراقشاسىندا مەلٸمدەدٸ, دەپ حابارلايدى Dala news.
ونىڭ ايتۋىنشا, جاركەنت مەشٸتٸ XIX عاسىردىڭ سوڭى دٸني سەۋلەتٸنٸڭ بٸرەگەي ەسكەرتكٸشٸ سانالادى. عيمارات يسلام سەۋلەت دەستٷرٸ مەن شىعىس ازييا قۇرىلىس ٶنەرٸنٸڭ سينتەزٸن ايقىن كٶرسەتەدٸ.
ال ۆوزنەسەنسكيي حرامى ينجەنەرلٸك جەنە كٶركەمدٸك شەشٸمدەرٸمەن ەرەكشەلەنەتٸن, حح عاسىر باسىنداعى پراۆوسلاۆيەلٸك اعاش سەۋلەت ٶنەرٸنٸڭ بٸرەگەي ٷلگٸسٸ رەتٸندە باعالانادى.
ەرلان كاريننٸڭ اتاپ ٶتۋٸنشە, ەكٸ نىساننىڭ بٸرلەسٸپ الدىن الا تٸزٸمگە ەنگٸزٸلۋٸ قازاقستاننىڭ مەدەني ەرالۋاندىعىن ايعاقتايدى. سونداي-اق بۇل ورتالىق ازييادا يسلام جەنە حريستيان دەستٷرلەرٸ تاريحي تۇرعىدا قاتار دامىپ, ٶزارا ىقپال ەتكەنٸن كٶرسەتەدٸ.
مەشٸت پەن حرامنىڭ الدىن الا تٸزٸمگە ەنۋٸ – مەدەني مۇرانى ساقتاۋ جەنە ناسيحاتتاۋ باعىتىنداعى ماڭىزدى قادام. بۇل شەشٸم يۋنەسكو تالاپتارىنا ساي نوميناتسييالىق قۇجاتتاردى ەزٸرلەۋگە نەگٸز بولادى.
ايتا كەتەيٸك, جاركەنت مەشٸتٸ 1895 جىلى قىتاي سەۋلەتشٸسٸ حون پيكە جوباسىمەن سالىنعان. 1982 جىلدان بەرٸ رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار تاريح جەنە سەۋلەت ەسكەرتكٸشٸ رەتٸندە مەملەكەت قورعاۋىندا. عيماراتتى سالۋ بارىسىندا اعاش قۇرىلىمداردى بەكٸتۋدە شەگە قولدانىلماعان. بٷگٸندە نىسان جەتٸسۋ وبلىسى پانفيلوۆ اۋدانىنداعى سەۋلەت-كٶركەم مۋزەيٸ رەتٸندە جۇمىس ٸستەيدٸ.