سۇراق: سوڭعى كەزدەرٸ مەملەكەتتٸك تەلەارنالاردان بۇرىن ايتىلمايتىن پٸكٸرلەر ايتىلىپ, بۇرىن ەفيرگە جولاتپايتىن تۇلعالار كٶرٸنە باستادى. بيلٸك ٶكٸلدەرٸ دە ۇلتتىق جاڭعىرۋ دەپ ۇران ساپ جاتىر. شىنىمەن دە بٸزدٸڭ بيلٸك قازاققا جاقىنداۋدى كٶزدەپ وتىر ما, ەلدە, مۇنىڭ ٶزگە بٸر ساياسي استارى بار ما?
جاۋاپ: اقوردا يدەولوگتارىنىڭ ٸشٸندە نە وي جاتقانىن, وسى باستامانى كٶتەرگەندەگٸ تٷپكٸلٸكتٸ ماقساتى نە – ونى يت بٸلٸپ پە! بەرٸ دە مٷمكٸن! ساياساتتى ساياسي تەحنولوگييالار انىقتاپ كەتكەن زامان ەمەس پە? قوعامدا بار باسقا ٶتكٸر تاقىرىپتاردان ەل نازارىن باسقا جاققا اۋدارۋ سەكٸلدٸ قۇيتىرقىلىق بولۋى ەبدەن مٷمكٸن. ونداي ستسەنارييلەردٸڭ تالايىن كٶردٸك قوي.
سەنٸم دە بار, ٶيتكەنٸ ۇلتتىق مٷددەنٸ قورعاۋ – ول تەك قانا پوستسوۆەت كەڭٸستٸگٸنە عانا تەنە ەمەس, ٶركەنيەتتٸك سيپاتى بار ەلەمدٸك ترەند. ول كٶشتەن مٷلدەم كەش قالىپ قويۋعا بولمايتىنىن بيلٸك باسىنداعىلار سەزٸپ جاتسا كەرەك. ٶيتكەنٸ قوعام ٸشٸندە بۇل تاقىرىپ كەڭٸنەن ەرٸ تەرەڭ تالقىلانىپ جاتقانىنا بٸراز ۋاقىت بولدى. سوندىقتان دا, فورمالدى تٷردە بولسا دا, بيلٸك وسى تەندەنتسيياعا بوي ۇرىپ جاتىر.
كٷدٸك تە جوق ەمەس, ٶيتكەنٸ كەشە عانا ٶز ماقالاسىندا پرەزيدەنت «ۇلتتىق جەنە رۋحاني جاڭعىرۋ ٸسٸنە بٷكٸل قوعامدى قاتىستىرۋ كەرەك» دەگەن سىڭايدا وي تاستاپ ەدٸ, ال ونىڭ ٶزٸ كەشە عانا قول قويعان جارلىقپەن بەكٸتٸلگەن تيٸستٸ كوميسسييادا – تاعى دا بٸرىڭعاي مينيسترلەر مەن ەكٸمدەر وتىر! قۇددى بٸر شەنەۋنٸكتٸك مودەرنيزاتسييا سەكٸلدٸ. ەكٸ اۋىز سٶزدٸڭ باسىن قوسا المايتىن كەيبٸر مينيستر مەن ەكٸم مەنٸڭ سانامدى قالاي جاڭعرىتادى دەپ ويلاپ قالدىم. ەندٸ سولاردىڭ ۇلتتىق جەنە رۋحاني مەسەلەلەر بويىنشا جازىلعان ەڭبەكتەرٸن وقىپ, ولارمەن كەزدەسۋگە دايىندالىپ جاتىرمىن... راس, بٸردٸ-ەكٸلٸ قوعام قايراتكەرٸ بار. بٸراق, شىن مەنٸندە ەل ٸشٸنە بەدەلٸ بار, سٶزٸن قالىڭ جۇرتشىلىققا دا, بيلٸككە دە ٶتكٸزە الاتىن قوعامدىق وي ليدەرلەرٸ جوق! مۇنىڭ ٶزٸ سول كوميسسييانىڭ مورالدىق ەرٸ ساياسي لەگيتيمدٸگٸنە تەرٸس ەسەر ەتەرٸ سٶزسٸز.
شىنى كەرەك, ەرلان قارين مىرزا كەلگەلٸ «قازاقستان» ۇلتتىق ارناسىنىڭ قوعامدىق-ساياسي حابارلارىندا جاڭاشا, زامان تالابىنا ساي لەپ سەزٸلە باستاعانداي. مەملەكەتتٸك تۆ-دا «پەرسونا نون گراتا» بوپ جٷرگەن بٸز سەكٸلدٸ ادامداردى ەكرانعا شىعارا باستادى. جاڭا تاقىرىپتار كٶتەرٸلٸپ, سونى فورما مەن مازمۇن پايدا بولدى. ول ٷشٸن قۋانۋىمىز كەرەك.
بٸراق, بٸر ساۋال بار: قارين مىرزانىڭ بۇل باستاماسى ۇزاققا سوزىلا ما? جوعارعى جاقتا وتىرعان شەنەۋنٸكتەر بۇل نوۆاتسييالارعا قالاي قارايدى? «نەگە بيلٸككە سىن ايتاتىن ادامدارعا ەفيرلٸك ۋاقىت بەرەسٸڭ?!» دەپ ونىڭ بەتٸن قايتارىپ تاستاي ما? بٸزدٸڭ جاعدايدا بەرٸ دە مٷمكٸن!
تاعى دا قايتالاپ ايتايىن: ۇلتتىق جەنە رۋحاني مەسەلەلەردٸ كٶتەرٸپ, بيلٸك دۇرىس جاساپ وتىر (ەرينە, پرەزيدەنتتٸڭ ماقالاسى دوگما بوپ قالماۋى تيٸس, ونى دامىتۋ, جەتٸلدٸرۋ, ايتىلماي قالعان مەسەلەلەردٸ قوسۋ – قوعامنىڭ ٸسٸ), بٸراق وسى يگٸ ۇرانداردىڭ بەرٸ فورماليزمگە ۇلاسىپ, سٶز جٷزٸندە قالماۋى تيٸس! جەنە دە بۇل پروبلەمانىڭ قوعام ٷشٸن ماڭىزدى ەكٸ استارى بار.
بٸرٸ – بۇل پروتسەسس بٷگٸنگٸ ساياسي رەجيمنٸڭ اياسىندا ٶتسە دە, ستراتەگييالىق تۇرعىدا جالپىدەموكراتييالىق جاڭعىرۋ تالاپتارىمەن جٷزەگە اسۋى تيٸس. ونسىز كەز كەلگەن مودەرنيزاتسييا (قۇي, ول ەكونوميكالىق بولسىن, قۇي, ول ەلەۋمەتتٸك بولسىن) – تۇل!
ەكٸنشٸسٸ – ۇلتتىق جەنە رۋحاني جاڭعىرۋ – بارشا ۇلتتى, قوعامدى ٸس جٷزٸندە بٸرٸكتٸرە الاتىن يدەيا! بۇل باستاما بيلٸككە دە, وپپوزيتسيياعا دا, وسى ەكەۋٸنە قوسىلمايتىن باسقا كٷشتەرگە دە ورتاق! ياعني, وسى باستاما تٶڭٸرەگٸندە ۇلتتىق بٸرلٸك يدەياسىن دا جٷزەگە اسىرۋعا بولادى. وپپوزيتسييانىڭ بٸر ٶكٸلٸ رەتٸندە مەن وعان دايىنمىن. سوندىقتان دا جوعارى اتالعان تەلەحابارلارعا قاتىستىم. بٸراق وعان قازٸرگٸ بيلٸك دايىن با? بار گەپ سوندا!
