مۇحامەدجان تازابەك: «ريناتتىڭ ۇلتتى سٷيۋٸ – جەك كٶرٸپ, جاۋلاسۋعا سەبەپ بولمايدى»
قاسيەتتٸ مەككە, ماديناعا دا ٶزٸم باس بوپ ەرتٸپ اپارىپ, زەم-زەمدى بۇلاعىنان ٸشٸپ, كيەلٸ جەردە يٸلٸپ ناماز وقىپ, سيىنىپ دۇعا قىلۋىنا دا اعالىق جولىمدى جاساعام. ۇلى ساپاردان قايتاردا, ٸنٸلٸك ٸزەتپەن راxمەتٸن ايتىپ, ريزاشىلىعىن دا بٸلدٸرگەن.
ٶتكەندە, «ايتىستار» كٸتابىمنىڭ تۇساۋكەسەرٸنە ارنايى كەپ, قۇتتىقتاپ كەتكەندە دە قۋانىپ قالعانىم ەسٸمدە.
ەركٸمنٸڭ مٸنەزٸ ەرتٷرلٸ عوي, ۇلتقا قىزمەت ەتۋدٸڭ فورماسىندا كەلٸسپەيتٸن جەرلەرٸمٸز جەتەرلٸك. بٸراق ول, جەك كٶرۋگە, جاۋلاسۋعا سەبەپ ەمەس.
بٸز ريناتتى ساقتاۋىمىز كەرەك. كەشەلٸ-بەرٸ جانى اشىپ وتىرعان جاندى بايقامادىم. بەرٸ پايدالانعىسى كەلەدٸ. الدىعا ساپ قويىپ, ارقاسىنان قىزىقتاپ قاراعىسى كەلەدٸ.
لاپ-لاپ ەتٸپ وت بوپ تۇرعان اقىندى, ورمانعا قاراي باعىتتاعىسى كەلەدٸ. الاڭعا بارسا ارقاسىن قوزدىرىپ, «الداندىم» دەسە جٷيكەسٸن توزدىرىپ, كٶپتٸڭ ەمەس, توپتىڭ مٷددەسٸنە پايدالانعىسى كەلەدٸ.
وتتى جىرلارىمەن 100 جىلدىقتىڭ اقىنى بولاتىن ادامدى, ەموتسيياسىن قوزدىرىپ, بٸر كٷندٸكتٸڭ بٷلٸگٸنە يتەرگٸسٸ كەلەدٸ.
ەيتپەسە, رينات نە ايتام دەسە ايتىس ساxىناسى مەن ەفير مٸنبەرٸ ەشۋاقىتتا ەسٸگٸن جاپقان جوق. تٷسٸنٸكسٸز جەر مەن تٷسٸنٸكسٸز جانداردىڭ ورتاسىنان ول تۇعىر مىڭ ەسە قولايلى ەكەنٸ بەرٸمٸزگە بەلگٸلٸ. قارا نيەتتٸ ادامدار نەگە مۇنشا كٶبەيگەن.
جٷرسٸن اعام كٶزٸمەن كٶرٸپتٸ, قىزۋى تاسىپ, قيسالاڭداعاندار دا سوندا جٷر ەكەن, بەتٸن بٷركەپ, نيەتٸن جاسىرعاندار دا, جان-جاقتان كەپ جاتسا كەرەك. ەكٸ ورتاعا بٸرەۋ كەپ وت تاستاسا, كٸم كٸنەلٸ? ەرينە, ريناتتى كٶرسەتەرٸنە كٷمەنٸم جوق. سوندىقتان دا, اقىن باۋىرىمىز «تارقاڭدار دا, تارقاڭدار» دەپ زار يلەدٸ. «ەشكٸمنٸڭ قانىن موينىما جٷكتەگٸم كەلمەيدٸ» دەدٸ.
بٸز كەشە, مۇستافا ٶزتٷرٸككە قورعان بولا الماعانبىز, ەبدٸسالان اعا مەن بەكزاتتىڭ ٶلٸمٸ دە بٸزگە ساباق بولماعان سيياقتى...
ريناتتى دا ايايىن دەپ تۇرعان ەشكٸم جوق.
«...ەركٸمنٸڭ ٶز ماقساتى كەرەگٸندە» دەپ اباي ايتقانداي, ەيتەۋٸر, قۇزعىن قۇلقىن, قۇرباندىق ٸزدەگەن قوعام...
ييا, زايتوۆتىڭ ٶز ويى, ٶز پٸكٸرٸ بار. الاڭعا بارۋ دا ٶز شەشٸمٸ. بٸراق نەگە اعالىق اقىل ايتپايمىز. نەگە اسىقپاي الىسقا بارعانىن قالامايمىز. قۇلدى بەرەكەلدٸ ٶلتٸرەدٸ. «ەلٸم, جەرٸم» دەگەن جٷرەگٸ بار ەكەن, نەگە ونى ساقتاماسقا, نەگە ونىڭ ابايداي دانا, قازتۋعانداي قازىنا بولعانىن كٷتپەسكە. كەنەسارىنىڭ باۋىرى ناۋرىزبايدىڭ قىزبالىعىنان قورقىپ, جانۇشىرعانىنداي جاناشىرلىق قايدا?! قوبىلاندى باتىردىڭ تايبۋرىلىنىڭ 40 كٷندٸك كەمدٸگٸ ٷشٸن جاۋعا جٸبەرگٸسٸ كەلمەگەن قۇرتقانىڭ قامكٶڭٸلدٸگٸ قانىمىزدا جوق پا?!
ييا, رينات باتىل سٶيلەيدٸ. «سٸزدەر ٷشٸن جانىم قۇربان» دەپ جاتىر... جاستىعى شىعار, جالىنى شىعار...
بٸراق باتىردىڭ ارتىندا بي تۇرماۋشى ما ەدٸ?! «ەلگە باتىر قۇت ەمەس, بي قۇت» دەگەندٸ تالاي بەلەنٸ باستان ٶتكەرگەن بابالارىمىز ايتپاپ پا ەدٸ?!
باتىل-اقىننىڭ اقىل ايتار ابىزى كٸم?! توپقا بارار جەرٸ مەن توقتايتىن جەرٸن ايتاتىن بيٸ كٸم?!
ابىز بەن بي بولۋعا جاراماساق, اقىندى الدىعا سالىپ, الاشتى الاڭداتا بەرمەيٸك. الاقتاعان توپ پەن اباقتىنىڭ اراسىندا قۇرباندىققا شالىنا بەرەتٸندەي قازاقتىڭ قايسار اقىنى كٶپ ەمەس...
الاڭ الاقتاعان توپ پەن جالاقتاعان جاساقتىڭ جولىعاتىن جەرٸ ەمەس, بالالاردىڭ بالمۇزداق جەپ, اتا-ەجەلەر نەمەلەرەلەرٸن ەمٸن-ەركٸن قىدىرتاتىن جەر.
اللا ارتىق قىلام دەپ, تىرتىق قىلعاننان, ەسەلەيمٸن دەپ, ەسەمٸز كەتكەننەن ساقتاسىن!
مۇحامەدجان تازابەك, ايتىسكەر اقىن.
