Orda مەن قازتاگ داۋلى ٸستٸڭ ورتاسىندا قالدى
قازاقستاننىڭ مەديا كەڭٸستٸگٸ قايتا قىزۋ تالقىعا تٷستٸ: قىسقا ۋاقىت ٸشٸندە ەكٸ ٸرٸ اقپارات قۇرالى – قازتاگ حاا (حالىقارالىق اقپارات اگەنتتٸگٸ) مەن Orda.kz – قىلمىستىق كودەكستٸڭ 274-بابى «كٶرٸنەۋ جالعان اقپارات تاراتۋ» بويىنشا قوزعالعان ٸستەردٸڭ فيگۋرانتتارى بولدى. بۇل ەكٸ جاعداي دا سٶز بوستاندىعىنىڭ شەكاراسى مەن جارييالانعان مەلٸمەت ٷشٸن باق-تىڭ جاۋاپكەرشٸلٸگٸ تۋرالى جاڭا پٸكٸرتالاس تۋدىردى, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz
9 جەلتوقساندا اقپارات اگەنتتٸگٸ قازتاگ باسشىلىعىنا قاتىستى قىلمىستىق ٸس قوزعالعانى تۋرالى جاڭالىق جارييالادى. باس ديرەكتور اسەت ماتاەۆ پەن باس رەداكتور امير كاسەنوۆ Freedom Finance كومپانيياسىنىڭ (تيمۋر تۋرلوۆ تٸزگٸنٸندەگٸ) ارىزى نەگٸزٸندە تەرگەۋ تاراپىنان رەسمي تٷردە كٷدٸكتٸ رەتٸندە تٸركەلدٸ. سەبەپ – كومپانييادا الاياقتىق بولدى دەپ مەلٸمدەگەن ازاماتتاردىڭ سٶزدەرٸنە سٷيەنگەن جارييالانىمدار.
ايتا كەتەيٸك, قازتاگ ٸسٸ Freedom Finance كومپانيياسىنىڭ شاعىمىنان باستالدى. كومپانييا اگەنتتٸك ٶزٸنٸڭ بەدەلٸنە نۇقسان كەلتٸرەتٸن مەلٸمەتتەر جارييالادى دەپ كٶرسەتتٸ. تەرگەۋ ەرەكەتتەرٸ 25 قاراشادا باستالىپ, رەداكتسييا قىزمەتكەرلەرٸ سۇراق-جاۋاپقا شاقىرىلدى. ٸس – ديسكرەديتاتسييا, ٸسكەرلٸك بەدەلگە زييان كەلتٸرۋ جەنە Freedom Finance-تىڭ زاڭدى قىزمەتٸن دەستابيليزاتسييالاۋ فاكتٸلەرٸ بويىنشا قوزعالعان.
كومپانييا ٶكٸلدەرٸ جاعدايدى سوتقا دەيٸنگٸ تەرتٸپپەن رەتتەۋگە تىرىسقانىن العا تارتتى. «كومپانييا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭناماسى اياسىندا قاتاڭ تٷردە جۇمىس ٸستەيدٸ, باعالى قاعازدار نارىعىنىڭ كەسٸبي قاتىسۋشىسى رەتٸندە ليتسەنزيياعا يە جەنە ەلدەگٸ ٸرٸ جەكە بروكەرلەردٸڭ قاتارىنا كٸرەدٸ. حالىقارالىق ارەنادا كومپانييا قازاقستاندى اشىق ەرٸ سەنٸمدٸ قارجى ينستيتۋتى رەتٸندە تانىتىپ, مەملەكەتتٸڭ ينۆەستيتسييالىق تارتىمدىلىعى مەن بەدەلٸن ارتتىرۋعا ٷلەس قوسادى», – دەپ مەلٸمدەدٸ Freedom Finance. ادۆوكات الەكساندر كامەندروۆسكييدٸڭ ايتۋىنشا, قازتاگ رەداكتسيياسى كومپانييانىڭ رەسمي ٶتٸنٸشتەرٸن ەلەمەگەن. ال اقپارات اگەنتتٸگٸ حولدينگتٸڭ ايىپتاۋلارىن جوققا شىعارادى, الايدا Freedom كومپانيياسىنىڭ نەگٸزٸن قالاۋشى تيمۋر تۋرلوۆ 9 جەلتوقساندا بىلاي دەدٸ: «ولار شىندىققا مٷلدە سەيكەس كەلمەيتٸن كٶپتەگەن دەرەكتەردٸ كەلتٸردٸ… بٸز بارلىق دەلەلدەر مەن قۇجاتتىق نەگٸزدەردٸ جيناۋعا تىرىستىق. بٸز زاڭ اياسىندا ەرەكەت ەتكٸمٸز كەلەدٸ. ەگەر ادامدار شىندىققا جاناسپايتىن مەلٸمەت ايتسا, بٸز قۇجاتتاردى ۇسىنىپ, ٶز ۇستانىمىمىزدى قورعاۋعا تىرىسامىز».
قازتاگ ٸسٸ تالقىلانىپ جاتقان تۇستا, جەلتوقسان باسىندا Orda.kz باس رەداكتورى گٷلنار باجكەنوۆاعا قاتىستى دا قىلمىستىق ٸس قوزعالعانى بەلگٸلٸ بولدى. تەرگەۋ رەداكتسييانىڭ بٸرقاتار جارييالانىمدارىن ەدەيٸ جەنە قايتالاپ تاراتىلعان جالعان اقپارات دەپ سانايدى. ٸس تۋرالى حابارلانعان كٷنٸ Orda.kz كەڭسەسٸندە جەنە باجكەنوۆانىڭ ٷيٸندە تٸنتۋ جٷرگٸزٸلٸپ, تەحنيكا تەركٸلەندٸ. كەلەسٸ كٷنٸ سوت ونى ەكٸ اي مەرزٸمگە ٷي قاماققا جٸبەرۋ تۋرالى شەشٸم شىعاردى.
تەرگەۋدەگٸ ەپيزودتاردىڭ بٸرٸ 2024 جىلى جارييالانعان ماتەريال بولدى. وندا قۇقىق قورعاۋ ورگانىنىڭ قىزمەتكەرٸ پارا الىپ جاتقان كەزٸندە ۇستالدى دەپ ايتىلعان. ماتەريالدىڭ شىققانىنا بٸر جىلدان اسسا دا, ونى تەكسەرۋ جۇمىستارى تەك 2025 جىلدىڭ سوڭىنا قاراي باستالعان. جۋرناليستٸك قاۋىمداستىق بۇل جاعدايدى تٷسٸنٸكسٸز ەرٸ ورىنسىز ۋاقىتتا جاسالعان ٸس دەپ قابىلدادى.
ەكٸ وقيعا دا كەڭ قوعامدىق تالقىلاۋ تۋدىردى. “ارگۋمەنتى ي فاكتى. كازاحستان” باسىلىمىنا بەرگەن پٸكٸرٸندە ساراپشى ەدۋارد پولەتاەۆ مەديانارىقتا قارقىندى كوممەرتسياليزاتسييا جٷرٸپ جاتقانىن اتاپ ٶتتٸ: مۇنداي جاعدايدا ساپا ستاندارتتارى جىلدامدىق پەن بەسەكەلەستٸككە ۇمتىلۋدىڭ كٶلەڭكەسٸندە قالۋى مٷمكٸن. سونداي-اق ول كٶپتەگەن باق, بلوگەرلەر جەنە ونلاين-پلاتفورمالار كٶبٸنە تابىس تابۋ نيەتٸمەن ەرەكەت ەتەتٸنٸن ايتقان: «بۇل سالانىڭ ەدەۋٸر دەرەجەدە كوممەرتسيالانعانىن كٶرٸپ وتىرمىز, ال تابىس تابۋ مٷمكٸندٸگٸ قانداي دا بٸر حايپقا ۇرىندىرۋى مٷمكٸن» دەدٸ ول.
الايدا وسى ماتەريالدا ساياساتتانۋشى مارات شيبۋتوۆ «اقپاراتتىق سوعىستاردىڭ» قارقىنى تٶمەندەپ كەلە جاتقانىن ايتادى: مەملەكەت مۇنداي جاعدايلاردى رەتتەۋدٸ ٷيرەندٸ, ال مەديا-شابۋىلداردىڭ تيٸمدٸلٸگٸ ەلسٸرەي تٷستٸ. دەگەنمەن, ونىڭ ايتۋىنشا, اۋديتورييانىڭ نازارىن تٷرلٸ فاكتورلار بٶلٸپ جٸبەرگەن قازٸرگٸ زاماندا رەپۋتاتسييا مەن وبەكتيۆتٸلٸك ٶزٸنٸڭ سالماعىن جوعالتا باستايدى.
قازتاگ پەن Orda.kz تٶڭٸرەگٸندەگٸ جاعدايلار سٶز بوستاندىعى مەن جاۋاپكەرشٸلٸكتٸڭ اراسىنداعى تەپە-تەڭدٸكتٸڭ قانشالىقتى نەزٸك ەكەنٸن انىق كٶرسەتەدٸ. جۋرناليستەر قولايسىز سۇراق قويۋعا قۇقىلى, بٸراق اقپاراتتىڭ دۇرىستىعىن تەكسەرۋگە مٸندەتتٸ. مەملەكەت زاڭنىڭ ورىندالۋىن قامتاماسىز ەتۋٸ تيٸس, بٸراق بۇل رەتتە باقىلاۋ قۇرالدارىن قىسىم تەتٸگٸنە اينالدىرماۋى قاجەت.
مەديا كەڭٸستٸكتەگٸ سەنٸمدٸ ساقتاۋ – تەك مەديا, قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى, بيزنەس جەنە اۋديتورييا كەسٸبي نورمالاردى ساقتاعاندا جەنە زاڭعا سٷيەنگەندە عانا مٷمكٸن. سەبەبٸ قوعام ٷشٸن ساپالى اقپارات – ٶزگەرمەيتٸن باستى قۇندىلىق.
