كٶرمەنٸڭ سالتاناتتى اشىلۋىندا وبلىس باسشىسى بٸرنەشە جىلدان كەيٸن قايتادان جالعاسىن تاپقان اۋقىمدى سالالىق ٸس-شاراعا قاتىسۋشىلاردى قۇتتىقتاپ, تابىس تٸلەدٸ.
– كوروناۆيرۋس پاندەميياسىنا بايلانىستى ۇزاق ٷزٸلٸستەن كەيٸن مۇناي-گاز سالاسىنداعى ماڭىزدى ٸس-شارالاردىڭ بٸرٸ جۇمىسىن قايتا جالعاستىرىپ وتىر. كٶرمە مۇناي كومپانييالارى مەن باسقا كومپانييالاردىڭ ٶكٸلدەرٸ اراسىنداعى تٸكەلەي ديالوگ ورناتۋدىڭ تيٸمدٸ الاڭىنا اينالدى. مۇندا مۇناي-گاز سالاسىنىڭ جاڭا جابدىقتارىمەن, قىزمەتتەرٸمەن جەنە تەحنولوگييالارىمەن تانىسۋعا مٷمكٸندٸك مول. شيكٸزات بازاسىنىڭ بولۋى ٶڭٸردٸ مۇناي-حيمييا, ەنەرگەتيكا, قۇرىلىس يندۋستريياسى جەنە باسقا دا سالالاردى دامىتۋعا قۋاتتى سەرپٸن بەرەتٸن ۇلتتىق مۇناي-گاز كلاستەرٸ ٷشٸن ٶتە تيٸمدٸ ورىنعا اينالدىرىپ وتىر, – دەگەن ماحامبەت دوسمۇحامبەتوۆ اتىراۋ وبلىسى رەسپۋبليكادا ينۆەستيتسييا تارتۋ بويىنشا كٶشباسشى ەكەنٸن, ال قازاقستاندا ٶندٸرٸلەتٸن قارا التىننىڭ شامامەن 55%-ى مۇنايلى ٶڭٸرگە تيەسٸلٸ ەكەنٸن اتاپ ٶتتٸ.
كٶرمەنٸ ارالاپ شىققاننان ايماق باسشىسى باسقا دا قاتىسۋشىلارمەن بٸرگە مۇناي-گاز سالاسىن دامىتۋ مەسەلەلەرٸ جٶنٸندەگٸ «جاڭا باعىت – جاڭا تەحنولوگييالار» اتتى پلەنارلىق وتىرىسقا قاتىسىپ, سٶز سٶيلەدٸ:
– پرەزيدەنتٸمٸز قاسىم-جومارت توقاەۆ ەكونوميكانى ەرتاراپتاندىرۋ, ٶندٸرٸلەتٸن تاۋارلاردىڭ تٷرٸن كٶبەيتٸپ, ەكسپورت گەوگرافيياسىن كەڭەيتۋ جۇمىستارىن جالعاستىرۋ بويىنشا تاپسىرمالار بەردٸ. وسىعان وراي جوعارى ٶڭدەلگەن ٶنٸم شىعارۋ مەن ٶڭدەۋ ٶنەركەسٸبٸن دامىتۋعا باسىمدىق بەرۋدەمٸز. مەسەلەن, اتىراۋ مۇناي ٶڭدەۋ زاۋىتى شيكٸزاتتى تەرەڭ ٶڭدەپ, قازٸردٸڭ ٶزٸندە ٶنٸمنٸڭ 20-داي تٷرٸن شىعارۋدا. مۇناي مەن گاز ٶندٸرٸسٸ نەگٸزٸندە جوعارى تەحنولوگييالىق مۇناي-گاز حيميياسى ٶنەركەسٸبٸن قارقىندى دامىتۋعا كٷش سالىپ جاتىرمىز, – دەدٸ.
سونداي-اق, ٶڭٸر باسشىسى مۇناي-گاز سالاسىنىڭ بولاشاعى زور ەكەنٸن, ونىڭ الداعى جىلدارى ەل ەكونوميكاسىندا الاتىن ماڭىزدى ورنىن ايتىپ, سونىڭ ٸشٸندە اتىراۋ وبلىسىنىڭ رٶلٸنە ەرەكشە توقتالدى. ونىڭ ايتۋىنشا, الداعى جىلدارى تەڭٸز كەن ورنىندا كەلەشەك كەڭەيۋ جوباسى ٸسكە قوسىلىپ, قاشاعانداعى ٶندٸرٸس ۇلعايعاندا, وبلىستىڭ رەسپۋبليكاداعى مۇناي ٶندٸرۋدەگٸ ٷلەسٸ 65%-عا جەتپەك.
پلەنارلىق وتىرىستا قر ەنەرگەتيكا مينيسترلٸگٸنٸڭ بٸرٸنشٸ ۆيتسە-مينيسترٸ مۇرات جٷرەبەكوۆ, قر يندۋسترييا جەنە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ ۆيتسە-مينيسترٸ مارات قاراباەۆ, «نكوك» كومپانيياسىنىڭ باسقارۋشى ديرەكتورى وليۆە لازار, «IMB ورتالىق» مۇناي-گاز ماشينالارىن جاساۋدى دامىتۋ حالىقارالىق ورتالىعىنىڭ باس ديرەكتورى مارات كەرٸموۆ ٶز پٸكٸرلەرٸن بٸلدٸردٸ.
ٶز كەزەگٸندە قر ەنەرگەتيكا مينيسترلٸگٸنٸڭ بٸرٸنشٸ ۆيتسە-مينيسترٸ مۇرات جٷرەبەكوۆ سولتٷستٸك كاسپيي جوباسى شەڭبەرٸندە قۋاتى جىلىنا 1 ملرد. م3 گاز ٶڭدەۋ زاۋىتىن سالۋ, گازدى كەرٸ ايداۋ كومپرەسسورلارىن جاڭعىرتۋ جەنە باسقا دا ينۆەستيتسييالىق جوبالار ٸسكە اسىرىلۋدا ەكەنٸن جەتكٸزدٸ.
ال, قر يندۋسترييا جەنە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ ۆيتسە-مينيسترٸ مارات قاراباەۆ بۇل سالاداعى جۇمىستاردى جەتٸلدٸرۋ باعىتىندا قولعا الىنعان ٸس-شارالار تۋرالى ايتتى.
بۇدان سوڭ ايماق باسشىسى ماحامبەت دوسمۇحامبەتوۆ وبلىس ەكٸمدٸگٸ ۇيىمداستىرعان كٶرمە ورتالىعىندا «اتىراۋدا جاسالعان» جەرگٸلٸكتٸ تاۋار ٶندٸرۋشٸلەردٸڭ كٶرمەسٸنە» قاتىسىپ, كەسٸپكەرلەرمەن تٸلدەستٸ.
كٶرمەگە اۋىل, اۋدانداردى قوسا العاندا وبلىس بويىنشا 130-دان استام ٶڭدەۋ ٶنەركەسٸبٸنٸڭ كەسٸپورىندارى مەن جەكە كەسٸپكەرلەر ٶز ٶنٸمدەرٸن قويىپتى. بۇدان كەيٸن وبلىس ەكٸمٸ «جەرگٸلٸكتٸ قامتۋدى دامىتۋ» فورۋمىنا قاتىسىپ, جەرگٸلٸكتٸ تاۋار ٶندٸرۋشٸلەردٸ قولداۋدىڭ ماڭىزىن اتاپ ٶتتٸ.
فورۋم اياسىندا بٸرقاتار جەرگٸلٸكتٸ تاۋار ٶندٸرۋشٸلەر مەن ٸرٸ كومپانييالار اراسىندا ىنتىماقتاستىق مەموراندۋمدارى جاسالدى. سونىمەن قاتار, كەسٸپكەرلەرگە مەملەكەتتٸك قولداۋ شارالارىن كەڭٸنەن تٷسٸندٸرۋ ماقساتىندا, اتىراۋ وبلىسى كەسٸپكەرلەر پالاتاسى, «دامۋ» كقق, «اۋىلشارۋاشىلىعىن قولداۋ قورى» جەنە ەكك «اتىراۋ» اق ٶكٸلدەرٸ ارنايى بۇرىش ۇيىمداستىرىپ, قىزىعۋشىلىق تانىتۋشىلارعا كەڭەستەر بەردٸ.
ايتا كەتەيٸك, كٶرمە جۇمىسىنا تٷركييا, اقش, نيدەرلاندى, رەسەي, بەلورۋسسييا سىندا ەلدەردەن 70-كە جۋىق, سونداي-اق قازاقستاندىق كومپانييالار قاتىسۋدا. ٷش كٷنگە سوزىلاتىن كٶرمە اياسىندا تاقىرىپتىق سەمينارلار, ەكٸجاقتى كەزدەسۋلەر مەن باسقا دا ٸس-شارالار ٶتكٸزٸلەدٸ.
