چەرچيلل نە دەيدٸ?
ليبەراليزم – بۇل كوممۋنيزم ەمەس جەنە ەشقاشاندا بولمايدى... كوممۋنيزم بايلىقتى قۇرتۋدى ماقسات تۇتسا, ليبەراليزم كەدەيلٸكتٸ جويۋمەن كٷرەسەدٸ. كوممۋنيزم جەكە مٷددەنٸ جويسا, ليبەراليزم ونى قورعايدى جەنە قوعامنىڭ قۇقىعىمەن تەڭ دەرەجەدە قاراستىرادى. كوممۋنيزم كەسٸپكەرلٸكتٸڭ تٷبٸنە جەتسە, ليبەراليزم ونى گٷلدەندٸرەدٸ, زاڭسىز شەكتەۋلەردەن ارىلتادى. كوممۋنيزم تەرتٸپتٸ باستى ورىنعا قويسا, ليبەراليزمدە ادام – ەڭ باستى قۇندىلىق. كوممۋنيزم كاپيتالدى جەك كٶرسە, ليبەراليزم مونوپولييامەن كٷرەسەدٸ.
(ۋينستون چەرچيلل – بريتانييانىڭ ساياسي قايراتكەرٸ, ۇلىبريتانييا پرەمەر-مينيسترٸ).
سەناتوردىڭ ساۋالى
ٸشتەي بٸز ٶزٸمٸزدٸ ورتا ازيياداعى قازٸرگٸ تٷسٸنٸكپەن الىپ قاراعاندا, əلٸ دە بولسا «ورتا عاسىردا» ٶمٸر سٷرەتٸن كەيبٸر مەملەكەتتەردەن ارتىق قويامىز. انىعى, ارتىق ەشتەڭەمٸز جوق.
كٷنٸ كەشە بٸر سەناتور ينتەرنەتتٸ قالاي ٶشٸرٸپ تاستاۋعا بولاتىنىن سۇرادى. ويلاپ قاراساڭىز, وسىنداي دا ساۋال بولا ما?
مۇنىڭ ٶزٸ ونىڭ بويىنداعى əلٸ دە بولسا «ٶلمەگەن» كوممۋنيستٸك تٷسٸنٸكتٸڭ سارقىنشاعى.
شەنەۋنٸك نەگە ەمٸرشٸل?
بايقايسىز با, بٸزدٸڭ شەنەۋنٸكتەردٸڭ حالىقپەن اراداعى بايلانىسىندا بٸر ٶكتەمدٸك, انىعىراق ايتساق, əمٸرشٸلدٸك بار. ٶزٸن ساۋاتتى, اقىلدى ەتٸپ كٶرسەتۋگە تىرىسۋ...
Əلدەبٸر جاعداي بولا قالسا حالىقپەن بەتپە-بەت تٸلدەسۋگە مəجبٷر بولاتىن əكٸم-قارا كٸشٸرەيگٸسٸ كەلمەيدٸ, كەرٸسٸنشە ۇرسىپ, ٶزٸنشە اقىل-كەڭەس ايتقانسىپ سٶيلەيدٸ.
مۇنىڭ ٶزٸ əلگٸ əكٸم-قاراعا كوممۋنيستٸك يدەولوگييادان جۇققان جəنە əلٸ دە جويىلا قويماعان دەرت. «كوممۋنيمزگە دٶرەكٸلٸك پەن قاتىگەزدٸك ەشقاشان ارتىق ەتپەيدٸ» دەيتٸن ستالين باستاپ بەرگەن مۇنى...
كسرو-نىڭ قاڭسىعى
ارتىنان جٷرگٸمٸز, الدىمىزعا شىعارعىمىز كەلمەيدٸ. «سəبەت» ٷكٸمەتٸنٸڭ قىرىق جىلعى قاڭسىعى بٷگٸنگٸ ورتاعا بٸرتٷرلٸ ٷيلەسپەيدٸ. سەبەبٸ, جولداعى جىلدامدىققا ٸلەسە المايدى.
ەستەتيكالىق سيقى تۋرالى ٷندەمەي-اق قويدىق. ەلۋ جىلدا ەل جاڭاردى, بٸراق «جيگۋلي» ٶزگەرگەن جوق. ٶزگەرمەگەن, جاڭارماعان, جاقسارماعان دٷنيەنٸ قانداي قاجەتٸڭە جاراتاسىڭ?
كوممۋنيستٸك يدەولوگييا دا دəل سولاي توزعان, ٸرٸپ-شٸرٸگەن, ەسكٸرگەن. ول بٷگٸنگٸ ٶمٸردٸڭ كٶشٸنە ٸلەسە الاتىن جاعدايدا ەمەس, نەگٸزٸندە.
كوممۋنيستٸك پارتييا قاتارىندا جاستار نە ٸستەپ جٷر?
ەندەشە اقىل ەسٸ دۇرىس ادام وسى يدەولوگييانىڭ سويىلىن سوعاتىن پارتييانىڭ قۇرامىنا ٶتپەسە كەرەك ەدٸ.
بəلكٸم اعا بۋىنعا كەشٸرٸممەن قاراۋعا بولار, سەبەبٸ ولار ەندٸ تٷزەلمەيدٸ. ولاردى دەل وسى كٷيٸندە شىعارىپ سالۋ كەرەك...
بəرٸنەن بۇرىن قازٸرگٸ كوممۋنيستٸك پارتييانىڭ قاتارىندا جاستار نە ٸستەپ جٷر? وسىعان تاڭعالامىز.
ولار بۇل پارتييانىڭ قۇرامىنا قاي پرينتسيپتەرٸن ۇناتقاندىقتان جەنە قاي باستامالارىن قولداعاندىقتان قوسىلدى. اراسىندا كەڭەستٸك دəۋٸردٸ مٷلدەم كٶرمەگەن, قىزىل گالستۋك تاقپاعان تəۋەلسٸزدٸك قۇرداستارى دا تولىپ جٷر دەيدٸ...
ەلدٸڭ ەرتەڭٸ, تەۋەلسٸزدٸك تۇتقاسى دەيٸن ۇرپاق ٶمٸرلٸك كٶشتەن كەيٸن قالعان, ۇستانىمىنىڭ ٶزٸ جاڭا دەۋٸردٸڭ پرينتسيپتەرٸمەن مٷلدەم ٷيلەسپەيتٸن پارتييانىڭ قاتارىندا قاي بەتٸمەن جٷر? بٸزدٸ قويشى, ٶزدەرٸ وسى تۋرالى ويلانا ما ەكەن?
ودان بۇرىن تəۋەلسٸزدٸك قۇرداستارىن وسى پارتييانىڭ قۇرامىنداعى اعا بۋىن «وقىتىپ» تاستاعان جوق پا? بايقايمىز, «وقىتىپ» تاستاعان. ولار دا كوممۋنيزمدٸ قۇلاي سٷيەتٸن اعالارى سيياقتى باتىستىڭ قۇندىلىقتارىنان ەرەكشە جيٸركەنەدٸ.
12745937_1529056470724570_6980962371768761958_n
بۇدان بۇرىن پارتييا قۇرامىنداعى بارشا جاس كوممۋنيست جينالىپ, ٶزدەرٸنٸڭ ايتۋىنشا, ادامدى مəدەني تۇرعىدان ازدىراتىن باتىستىڭ كينوديسكٸلەرٸن تراكتوردىڭ تابانىنا تاپتاتتى. قانداي قارابايىر اكتسييا ەدٸ.
«سالتاناتتى رəسٸمنٸڭ» بارىسىندا وسى جيىنعا قاتىسقان كوممۋنيستەر باتىستىڭ مəدەنيەتٸن اتى جامان اۋرۋعا تەڭەپتٸ.
انىعى, بۇل – əۋمەسەرلٸك. جوق, راس. سەبەبٸ, بٸز ٷشٸن كوممۋنيست جاستاردىڭ باتىستىڭ, اقش-تىڭ ديسكٸلەرٸن ٶرتەگەنٸ تاڭعالارلىق جاڭالىق ەمەس. ەلدەقاشان ەسكٸرگەن, ايتارى تاۋسىلعان, باتىسقا بىلايشا ايتقاندا, كاپيتاليزمنٸڭ دٷنيەسٸنە الىپ-قوسارى جوق جٷيەنٸڭ سوعان قارسى قارسىلاسقان نەمەسە قارسىلاسپاق بولعان əلسٸز əرەكەتٸ عانا بۇل...
ەنە-مٸنە پارلامەنتتەن ورىن الۋ – سايلانىپ وتىرعان كوممۋنيستٸك پارتييانىڭ قاتارىنداعى جاستار «الىستاعى جاۋدان ٸرگەدەگٸ دۇشپان əلدەقايدا قاۋٸپتٸ» ەكەنٸن بٸلمەي مە? بٸلمەيدٸ.
بٸلسە, دەپ قازٸر باتىس مəدەنيەتٸنەن بۇرىن تەۋەلسٸزدٸككە, تۇتاستىققا وسى كوممۋنيزم əلدەقايدا قاۋٸپتٸ ەكەنٸن ۇعىنار ەدٸ.
كوممۋنيستەر رەسەيشٸل مە?
يە, رەسەيشٸل. باتىستىڭ قۇندىلىقتارىنا بۇلايشا قارسى شىققان پارتييالاردىڭ بارلىعى رەسەيشٸل, كەرەك دەسەڭٸز, پۋتينشٸل.
بايقايسىز با, ٸرگەدەگٸ كٶرشٸ لەنيندٸ تٸرٸلتٸپ, ستاليندٸ جاڭعىرتۋدا. رەسەي ٶتكەنٸن ساعىنىپ, مۇنى پۋتيننٸڭ اۋزىمەن ايتقىزىپ جاتىر. ايتپاقشى, پۋتين نە دەدٸ?
بٸر جولى قىزىل يمپەرييانى قۇلاتقانى ٷشٸن لەنيندٸ كٸنəلادى. ال ەندٸ بٸر جولى كەڭەس ٷكٸمەتٸنٸڭ قيراعانىن «ٶتكەن عاسىردىڭ ەڭ ٷلكەن تراگەديياسىنا» تەڭەدٸ. مۇنى مۇنداعى ٶتكەندٸ ەسٸنە تٷسٸرسە كٶز جاسىن كٶل قىلاتىندار ەستٸمەدٸ دەيسٸز بە?
انىعىندا, لەنين ٶلگەن جوق. ونىڭ يدەياسى ەلٸ جاساپ كەلەدٸ.
دۋمان بىقاي
