بٷگٸن استانادا يادرولىق تەحنولوگييالار مەن اتوم ەنەرگەتيكاسىنا ارنالعان KazAtomExpo حالىقارالىق كٶرمەسٸ اشىلدى. ٸس شارا اياسىندا قاتىسۋشىلارعا قازاقستاننىڭ اتوم ەنەرگەتيكاسى مەن عىلىم سالاسىنداعى جەتٸستٸكتەرٸ, سونداي-اق ەلٸمٸزدٸڭ وسى سالاداعى مٷمكٸندٸكتەرٸ تانىستىرىلدى. كٶرمە سونداي-اق اتوم سالاسىنا ماماندار دايىندايتىن قازاقستاننىڭ جەتەكشٸ ۋنيۆەرسيتەتتەرٸنٸڭ عىلىمي جەنە كادرلىق ەلەۋەتٸن كٶرسەتتٸ.
KazAtomExpo-2024 كٶرمەسٸنٸڭ ەرەكشەلٸگٸ قازاقستاندا اتوم ەلەكتر ستانتسيياسىن سالۋعا ارنالعان تەحنولوگييالاردى جەتكٸزۋشٸلەر رەتٸندە قاراستىرىلاتىن ەلەمدٸك جەتەكشٸ كومپانييالاردىڭ قاتىسۋى بولدى. ولاردىڭ قاتارىندا «قىتاي ۇلتتىق يادرولىق كورپوراتسيياسى» (CNNC), «كورەيانىڭ سۋ جەنە يادرولىق ەنەرگەتيكالىق كورپوراتسيياسى» (KHNP), «Électricité de France» (EDF), سونداي-اق رەسەيلٸك «روساتوم» مەملەكەتتٸك كورپوراتسيياسى بار. بۇل كومپانييالار ٶزدەرٸنٸڭ يننوۆاتسييالىق ەزٸرلەمەلەرٸمەن تانىستىرىپ, تەجٸريبەلەرٸمەن جەنە اتوم ەنەرگەتيكاسىن دامىتۋ جوسپارلارىمەن بٶلٸستٸ.
قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ەنەرگەتيكا مينيسترٸ الماسادام سەتقاليەۆ «قازاتومەكسپو» كٶرمەسٸنٸڭ ەلٸمٸزدٸڭ اتوم ەنەرگەتيكاسىن دامىتۋداعى ماڭىزدىلىعىن اتاپ ٶتتٸ. ول اتوم ەنەرگەتيكاسى قازاقستان ٷشٸن نەگٸزگٸ قۋات كٶزٸنە اينالىپ, ەنەرگەتيكالىق جٷيەنٸڭ تۇراقتى دامۋىنا ىقپال ەتە الاتىنىن اتاپ ٶتتٸ. مينيستر سونداي-اق, اتوم ەنەرگيياسىن پايدالانۋ كەزٸندە ەكولوگييالىق اسپەكتٸلەردٸڭ ماڭىزدىلىعىنا توقتالىپ, اتوم ەلەكتر ستانتسيياسىن سالۋ بويىنشا جوسپارلانعان رەسپۋبليكالىق رەفەرەندۋمدى ەسكە سالدى.
«ەڭ ماڭىزدى مٸندەت – جالپى ۇلتتىق رەفەرەندۋم ٶتكٸزۋ. بٸز ەربٸر ازاماتقا ٶز پٸكٸرٸن بٸلدٸرٸپ, ەنەرگەتيكالىق جٷيەمٸزدٸڭ بولاشاق دامۋ جولىن انىقتاۋعا مٷمكٸندٸك بەرگٸمٸز كەلەدٸ. بۇل رەفەرەندۋم قازاقستاننىڭ اتوم ەنەرگەتيكاسىنىڭ بولاشاعىن ايقىنداۋداعى ماڭىزدى قادام بولماق», - دەدٸ الماسادام سەتقاليەۆ.
سونداي-اق مينيستر حالىقارالىق جەنە وتاندىق سەرٸكتەستەرگە كٶرمەگە قاتىسقاندارى ٷشٸن العىسىن بٸلدٸردٸ. «بٸز بٷگٸن قاتىسۋشىلارىمىزعا قازاقستانعا كەلٸپ, قازاقستاندىقتاردىڭ اتوم ەنەرگەتيكاسى تۋرالى سۇراقتارىنا جاۋاپ بەرۋگە كەلٸسكەندەرٸ ٷشٸن العىس ايتامىز. ولاردىڭ قاتىسۋى مەن ماڭىزدى مەسەلەلەردٸ تالقىلاۋعا دايىندىعى بٸزدٸڭ ەلٸمٸز ٷشٸن اشىلىپ جاتقان مٷمكٸندٸكتەردٸ تەرەڭٸرەك تٷسٸنۋگە جەنە باعالاۋعا ىقپال ەتەدٸ», - دەپ قوستى مينيستر.
الماسادام سەتقاليەۆ سونداي-اق: «بٷگٸندە بٸزدٸڭ ەلٸمٸز تٶمەن كٶمٸرتەگٸن دامىتۋ جەنە كٶمٸرتەگٸ بەيتاراپتىعىنا قول جەتكٸزۋ ٷشٸن بٸرقاتار ستراتەگييالىق قۇجاتتاردى قابىلدادى. بۇل قۇجاتتاردا بالامالى جەنە جاسىل ەنەرگييا تەحنولوگييالارىنا ينۆەستيتسييانى ۇلعايتۋ, كٶمٸر ٶندٸرۋ ٷلەسٸن كەزەڭ-كەزەڭمەن قىسقارتۋ جەنە 2060 جىلعا قاراي جاڭارتىلاتىن ەنەرگييا كٶزدەرٸ مەن بالامالى ەنەرگييا ٷلەسٸن ارتتىرۋ قاجەتتٸگٸ تۋرالى ايتىلادى».
مينيستر قازاقستاننىڭ الدىندا اتوم ٶنەركەسٸبٸنٸڭ بولاشاعىنا جەنە ەلٸمٸزدٸڭ بٷكٸل ەنەرگەتيكالىق جٷيەسٸنٸڭ تۇراقتى دامۋىنا ەلەۋلٸ ەسەر ەتەتٸن تاڭداۋ الدىندا تۇرعانىن اتاپ ٶتتٸ. «بۇل تاڭداۋلار بولاشاقتا ەنەرگەتيكالىق قاۋٸپسٸزدٸك پەن تۇراقتى ەنەرگييا ٶندٸرۋدٸ قالاي قامتاماسىز ەتەتٸنٸمٸزدٸ انىقتايدى. ەربٸر قادام عىلىمي دەرەكتەرگە, حالىقارالىق تەجٸريبەگە جەنە تۇراقتى دامۋ قاعيداتتارىنا نەگٸزدەلگەنٸ ماڭىزدى», - دەپ تٷيٸندەدٸ مينيستر.
كٶرمەنٸڭ ماڭىزدى وقيعالارىنىڭ بٸرٸ پلەنارلىق وتىرىس بولدى, وندا قاتىسۋشى كومپانييالاردىڭ دەلەگاتسييالارىنىڭ باسشىلارى سٶز سٶيلەدٸ. كەزدەسۋ بارىسىندا اتوم سالاسىنىڭ جاي-كٷيٸ مەن قازاقستاندا اتوم ەلەكتر ستانساسىن سالۋ پەرسپەكتيۆالارى, سونداي-اق اتوم ەنەرگيياسىن بەيبٸت ماقساتتا پايدالانۋدى دامىتۋدىڭ ٶزەكتٸ مەسەلەلەرٸ تالقىلاندى.
