Freedom Inside '26

"جارقىن بولاشاق" جەنە قازاق تٸلٸ

"جارقىن بولاشاق" جەنە قازاق تٸلٸ
30 سەۋٸر كٷنٸ ەلوردا تٶرٸندەگٸ «قازاقستان» كونتسەرت زالىندا ايرىقشا, بۇعان دەيٸن بولماعان شارا ٶتتٸ. تەۋەلسٸزدٸگٸمٸزدٸڭ 25 جىلدىعىنا جەنە 1 مامىر – قازاقستان حالقىنىڭ بٸرلٸگٸ كٷنٸنە وراي «KATEV» حالىقارالىق قوعامدىق قورى قر بٸلٸم جەنە عىلىم مينيسترلٸگٸ جەنە قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىمەن بٸرگە «جارقىن بولاشاق» دەگەن اتاۋمەن حالىقارالىق تٸل جەنە مەدەنيەت فەستيۆالٸن ٶتكٸزدٸ.  «كاتEV»  – بۇعان دەيٸن ەلدەگٸ ٸزگٸ باستامالاردىڭ جارشىسى بولىپ كەلە جاتقان بٸرەگەي ۇيىم. ەسٸرەسە, مەدەنيەت ٷندەستٸگٸن, ٶركەنيەتتٸك ساباقتاستىقتى جەنە زاماناۋي اعارتۋشىلىقتى, ەل مەن ەلدٸڭ تاتۋلىعىن ٸسكە اسىرۋ باعىتىندا جۇمىس ٸستەپ كەلە جاتقان ازساندى ۇيىمنىڭ بٸرٸ دەسەك بولادى. «جارقىن بولاشاق» وسىعان دەيٸن ەلٸمٸزدە دەستٷرلٸ تٷردە ٶتٸپ كەلە جاتقان ٶنەر جارىسى بولاتىن. ەلٸمٸزدەگٸ مەكتەپ وقۋشىلارى جىل سايىن «جارقىن بولاشاق» قازاق تٸلٸ وليمپياداسىنا قاتىسىپ, ارنايى جٷلدەلەرمەن, جوو گرانتتارىمەن ماراپاتتالاتىن يگٸ دەستٷر ەندٸ حالىقارالىق بەلەسكە كٶتەرٸلٸپ وتىر.

2d947679c6f88cedcc6b7135ca423952
2d947679c6f88cedcc6b7135ca423952
فەستيۆال اياسىندا ٶتكەن كونتسەرتتٸڭ شىمىلدىعى افريكا قۇرلىعىنان كەلگەن فول مبەگي مەن قازاقستاندىق ەرلان ەبدٸحالىقتىڭ ورىنداۋىنداعى «ٷش قوڭىر» ەنٸمەن اشىلدى.

سەنەگالدىق فول مبەگيگە بۇل ەندٸ ەلٸمٸزدەگٸ قازاق-تٷرٸك ليتسەيٸندە بٸرنەشە جىل قىزمەت ەتكەن تٷرٸك ازاماتى ٷيرەتكەن كٶرٸنەدٸ.

وسىلاي باستالعان كونتسەرتتە ەر ەلدەن كەلگەن جاسٶسپٸرٸمدەر بار ٶنەرٸن سالىپ, استانا جۇرتشىلىعىن سەرپٸلتۋگە تىرىستى. الماتىدا ٶتكەن رەسپۋبليكالىق «جارقىن بولاشاق» قازاق تٸلٸ وليمپياداسىندا ٸ-شٸ ورىن يەگەرٸ دينا مۋراشەۆا «دات» پوەماسىنان ٷزٸندٸ وقىپ, ەلدٸڭ ىستىق ىقىلاسىنا بٶلەندٸ.

 

بەلگٸلٸ ەنشٸ يبراگيم ەسكەندٸر جەنە 8-شٸ رەسپۋبليكالىق «جارقىن بولاشاق» قازاق تٸلٸ وليمپياداسى «ەنشٸ بۇلبۇلدار» نوميناتسيياسىنىڭ گران-پري يەگەرٸ جاڭاباەۆ ابزال مەن ۋگاندادان كەلگەن بيرۋماسۋ رودجەرس بٸرٸگٸپ ايتقان قازاق ەنٸ زال تولى جۇرتشىلىقتىڭ زور قوشەمەتٸنە يە بولدى.

dalanews bolashak01
dalanews bolashak01
وسىنداي ەسەرلٸ سەتتەرٸ كٶپ كەشتٸ قورىتىندىلاۋ بارىسىندا شارانى ۇيىمداستىرۋشى  «KATEV» حالىقارالىق قوعامدىق قورىنىڭ پرەزيدەنتٸ دارحان ٶتە بٸراز سٷيٸنشٸ حابارلاردى قالىڭ جۇرتشىلىققا جەتكٸزدٸ.

بيىل «جارقىن بولاشاق» وليمپياداسىنىڭ 42 جٷلدەگەرٸنە ەلٸمٸزدٸڭ جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ بٸلٸم گرانتتارى بەرٸلٸپتٸ.

«ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ «قازاق تٸلٸ – عاجاپ تٸل, تەك بٸز ونى ناسيحاتتاي بٸلۋٸمٸز كەرەك» دەگەن سٶزٸن تۋ ەتٸپ, جىل سايىن «جارقىن بولاشاق» قازاق تٸلٸ وليمپياداسى ٶتٸپ كەلەدٸ. بۇل وليمپيادانى ٶتكٸزۋدەگٸ باستى ماقسات – مەملەكەتتٸڭ مەرتەبەسٸن كٶتەرۋ, قازاق جەنە ٶزگە ۇلت ٶكٸلدەرٸنٸڭ قازاق تٸلٸنە دەگەن قىزىعۋشىلىعىن ارتتىرۋ, ولارعا ۇلتتىق قۇندىلىقتارىمىزدى, سالت-دەستٷرٸمٸزدٸ, تاريحىمىزدى بويىنا سٸڭٸرۋ ارقىلى «مەڭگٸلٸك ەل» جالپىۇلتتىق يدەياسىن جٷزەگە اسىرۋ بولىپ تابىلادى», – دەدٸ ول.

«وسى جولى وليمپياداعا بٸرٸنشٸ رەت قىرعىزستان, ٶزبەكستان, موڭعولييا جەنە التاي ٶلكەلەرٸنەن كەلگەن قانداستارىمىز قاتىستى. كٸندٸك قانى تامعان جەرگە كەلگەن بٸرقاتار قازاق بالاسىنا دا جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ گرانتتارى بٶلٸنٸپ, ولارعا اتاجۇرتىندا بٸلٸم الۋعا جاعداي جاسالدى», – دەدٸ د.ٶتە.

وسىلايشا «KATEV» حالىقارالىق قوعامدىق قورى شەتەلدەگٸ قازاق قانداستارىمىزدىڭ ەلٸمٸزدە بٸلٸم الۋىنا جاعداي جاساپ جاتقانى ايتىلدى. ۇيىمداستىرۋشىلار شەتەلدەگٸ قازاق بالالارىنا اتا-بابالارىنىڭ كٸندٸك قانى تامعان جەرٸنٸڭ ەسەمدٸگٸن كٶرسەتٸپ, ولاردىڭ ەلجاندىلىق سەزٸمدەرٸنٸڭ ويانۋىنا مٷمكٸندٸك جاساپ جاتىرمىز دەيدٸ.

«مۇنىڭ سىرتىندا ەلەم حالىقتارىنىڭ دوستىعىن نىعايتىپ, جاسٶسپٸرٸمدەر ارقىلى قازاقستاننىڭ قانداي ەل ەكەنٸن ەلەمگە ناسيحاتتاماقشىمىز» دەيدٸ ولار.

dalanews bolashak
dalanews bolashak
بۇل وليمپياداعا وقىتۋ تٸلٸنە قاراماستان, مەملەكەتتٸك جەنە مەملەكەتتٸك ەمەس جالپى بٸلٸم بەرەتٸن مەكتەپتەردٸڭ, ليتسەيلەردٸڭ, گيمنازييالاردىڭ اراسىندا ەلٸمٸزدٸڭ بارلىق وبلىستارىنان كەلگەن قازاق تٸلٸ مەن ەدەبيەتٸ بويىنشا 7-11 سىنىپ وقۋشىلارى 5 باعىت بويىنشا («تٸلشٸ-ەدەبيەتشٸلەر», «جاس عالىمدار», «جازۋشىلار», «سٶز شەبەرلەرٸ», «ەنشٸ-بۇلبۇلدار») بٸلٸمٸن ساراپقا سالعان بولاتىن.

"جارقىن بولاشاق" فەستيۆالٸنٸڭ ماڭىزى نەدە? بۇل مەرەكە "ادامزاتتىڭ بەرٸن سٷي باۋىرىم دەپ" ۇعىمىنىڭ شىن مەنٸندەگٸ ٸسكە اسۋىنىڭ بٸر كٶرٸنٸسٸ. بٸزدٸڭشە, مۇنداي اۋقىمدى فەستيۆالدٸ جىل سايىن تۇراقتى تٷردە ٶتكٸزۋ ەرٸ قازاق تٸلٸنٸڭ كەرەگەسٸن كەڭەيتۋ ٷشٸن ونىڭ جارنامالىق مازمۇنىن تٸپٸت دە ايشىقتاي تٷسۋ ماڭىزدى ٸس بولماق. قازاق تٸلٸنٸڭ بولاشاعى جوق دەگەن قۇلدىق تٷسٸنٸكتٸ تەك بٸز وسى سەكٸلدٸ ناقتى دا شىنايى ٸستەر ارقىلى بۇزا الامىز. بيىل 25 ەلدەن قازاق تٸلٸندە ەن ايتىپ, شىعارما جازاتىن بالالار كەلسە, ەرتەڭ ودان دا كٶپ ەلدەردەن شاقىرۋعا مٷمكٸندٸك تۋادى.

قازاقستانعا كەلگەن بالالار قازاق تٸلٸن عانا ەمەس, قازاق ەلٸن دە ماقتان تۇتىپ, ٶزٸنٸڭ تۇرعىلاستارىنا, سىنىپتاستارىنا, دوستارىنا مەڭگٸلٸك ايتىپ جٷرەدٸ. ولاردى كٶرگەن ٶزٸمٸزدٸڭ قاراكٶزدەر دە رۋحاني تٷلەپ, ٶز تٸلٸن جاقسى مەڭگەرۋگە ۇمتىلادى.

 

وباما مەن پان گي مۋننىڭ قۇتتىقتاۋى

بۇل تٸل جەنە مەدەنيەت فەستيۆالٸنٸڭ حالىقارالىق سيپات الۋى قازاق تٸلٸنٸڭ عانا ەمەس, قازاقستاننىڭ بەدەلٸن ەلەمگە پاش ەتتٸ دەۋگە تولىق نەگٸز بار.

وعان اقش پرەزيدەنتٸ باراك وباما مەن بۇۇ باس حاتشىسى پان گي مۋننىڭ قۇتتىقتاۋ حاتى دەلەل.

اقش پرەزيدەنتٸ ب.وبامانىڭ قىسقا مازمۇندى حاتى بىلايشا ٶربٸگەن: «ەر مەملەكەتتٸڭ ٶزٸندٸك ەرەكشە مەدەني ميراسىنىڭ تانىلۋىنا مٷمكٸندٸك بەرەتٸن بۇل سيياقتى فەستيۆالدار ارقىلى يگٸلٸكتٸ ٸستەرگە كۋە بولۋدامىز. سٸزدەردٸڭ ەلەمنٸڭ تٷكپٸر-تٷكپٸرٸنەن جاس جەتكٸنشەكتەردٸ جيناۋ ٷشٸن قانشاما قاجىر-قايرات تٶككەندەرٸڭٸزدٸ بٸلەمٸن. ادامزات قاۋىمىن بٸر-بٸرٸنەن بٶلٸپ, ەرەكشەلەگەن مەدەني كەدەرگٸلەردٸ جويدىڭىزدار. سٸزدەر ەلەم حالىقتارىنىڭ دوستىق جٸبٸن قۇرۋدى كٶزدەدٸڭٸزدەر ەرٸ بۇنى جٷزەگە اسىرىپ وتىرسىزدار. بارشاڭىزدى وسى جەتٸستٸكتەرٸڭٸزبەن قۇتتىقتايمىن» دەدٸ.

اقپارات قۇرالدارىنان حاباردار بولعانىمىزداي, حالىقارالىق تٸل جەنە مەدەنيەت فەستيۆالٸ ٷشٸن ەلەمنٸڭ تٷكپٸر-تٷكپٸرٸنەن امەريكادا جينالعان بالالار بۇۇ باس شتابىنا دا بارعان ەكەن.  بۇۇ باس حاتشىسى پان گي مۋن وسى بالالارعا ارناپ جولداعان قىسقا حاتىندا: «سەندەردٸڭ ەلەمدٸك دەڭگەيدەگٸ تۇلعا بولۋلارىڭا ٷمٸت ارتامىن» دەدٸ. سونىمەن قاتار بۇۇ ٶكٸلدەرٸمەن كەزدەسكەن وقۋشىلار ٶزدەرٸنٸڭ دارىندارى مەن بٸلٸمدەرٸ ارقىلى كٶپشٸلٸكتٸ تاڭعالدىردى. جوعارىدا ايتىپ كەتكەنٸمٸزدەي, اقش پرەزيدەنتٸ باراك وبامادان دا ارنايى جولداۋ حاتىن العان بالالارعا, بۇۇ باس حاتشىسىنىڭ حاتى دا ولاردىڭ دەمدەرٸنە دەم بەرٸپ, ىنتالارىن ارتتىرا تٷسكەندەي.

بۇۇ ەكونوميكالىق جەنە ەلەۋمەتتٸك كەڭەسٸنٸڭ ورتالىعىندا ٶتكەن جيىنعا ەلەمنٸڭ تٷرلٸ ەلدەرٸنەن  80 وقۋشى قاتىستى. ۇلتتىق كيٸمدەرٸمەن ساحنا تٶرٸنە شىعىپ, ٶز ٶنەرلەرٸن پاش ەتكەن وقۋشىلاردىڭ قاي-قايسىسى بولماسىن ەرەكشە دارىن يەسٸ ەكەندٸكتەرٸن تاعى بٸر مەرتە دەلەلدەپ, كٶرەرمەندەرٸن تەنتٸ ەتتٸ. ەلەمنٸڭ ەربٸر ەلٸنەن جينالعان وقۋشىلاردى ارنايى قۇتتىقتاعان پان گي مۋن: «حالىقارالىق تٸل جەنە مەدەنيەت فەستيۆالٸنە شاقىرىلعانىم ٷشٸن ٶتە قۋانىشتىمىن. ماعان وسىنداي مٷمكٸندٸك بەرگەن جەنە 27 مەملەكەتتەن جاس جەتكٸنشەكتەردٸ جيناپ, مەدەنيەت پەن تٸلٸمٸزگە تەن ۇلتارالىق ەرەكشەلٸكتەرٸمٸزدٸ تانىپ, بٸر-بٸرٸمٸزدٸ قۇتتىقتاۋىمىز ٷشٸن وسى شارانى ۇيىمداستىرعان ۇيىمعا العىسىم شەكسٸز», – دەدٸ.