جامبىل وبلىسى بويىنشا قر باس پروكۋراتۋراسىنىڭ قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنىڭ قىزمەتٸن ٷيلەستٸرۋ دەپارتامەنتٸنٸڭ قىزمەتكەرٸ ەلييا قوجابەكوۆا پرەزيدەنتكە كەزەكتٸ ۆيدەوٷندەۋ جولدادى, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
ول باس پروكۋراتۋرادا ٶزٸنٸڭ بٸرنەشە ۆيدەوٷندەۋٸنەن كەيٸن بەيٸندٸ بٶلٸمدەردٸڭ قاتىسۋىمەن تەكسەرۋلەر جٷرگٸزٸلگەنٸن ايتتى. بۇل تەكسەرۋلەر نەتيجەسٸندە جامبىل وبلىسى بويىنشا كوميتەت دەپارتامەنتٸنٸڭ باسشىسى سەكەر بٷركٸتباەۆ قىزمەتٸنەن بوساتىلعان. قازٸر ول باس پروكۋراتۋرانىڭ قاراماعىندا.
ەلييا قوجابەكوۆانىڭ ايتۋىنشا, ەسكەرتۋ الىپ, ارتىنشا ٶز ەركٸمەن قىزمەتتەن كەتۋگە ٶتٸنٸش بەرگەن ادامنىڭ ەرەكەتٸ – ونىڭ باسشى رەتٸندە قابٸلەتسٸزدٸگٸن دەلەلدەيدٸ جەنە بۇل ونى پروكۋراتۋرا ورگاندارىنان تەرٸس سەبەپتەرمەن شىعارۋ ٷشٸن نەگٸز بولۋعا تيٸس.
"سول سەبەپتٸ مەن باس پروكۋراتۋرادان بٷركٸتباەۆتى پروكۋراتۋرا قاتارىنان تەرٸس سەبەپتەرمەن جۇمىستان شىعارۋ شارالارىن قابىلداۋدى سۇرايمىن", – دەدٸ ول.
ونىڭ ايتۋىنشا, قىزمەتكەرلەردەن ەستٸگەن دەرەككە سٷيەنسەك, بٷركٸتباەۆقا باس پروكۋراتۋرانىڭ قۇقىقتىق ستاتيستيكا جەنە ارنايى ەسەپ كوميتەتٸنەن جاڭا لاۋازىم ۇسىنىلعان, كەيٸن ول بۇرىنعى قىزمەتٸنە – جامبىل وبلىسى دەپارتامەنتٸنٸڭ باسشىسى رەتٸندە قايتا ورالۋى مٷمكٸن.
قوجابەكوۆا 2025 جىلدىڭ 18 سەۋٸرٸنەن بەرٸ «بٷركٸتباەۆتىڭ ارقاسىندا» تەك «ٶكٸمٸمەن» وتىرعانىن ايتىپ, ٶزٸنە بوس لاۋازىم ۇسىنىلماعانىن جەتكٸزدٸ.
"بۇل قالاي? مەن كوميتەت تٶراعاسى نۇرلىباي سەبيتپەن بٸرنەشە رەت سٶيلەسۋگە تىرىستىم, بٸراق ول ەدەيٸ سٶيلەسۋدەن قاشادى. تٸپتٸ 15 شٸلدەدە ونىڭ كٶمەكشٸسٸ گابيدەن ارقىلى جۇمىس تەلەفونىنا حابارلاستىم, بٸراق ول بەرٸبٸر سٶيلەسۋگە شىقپادى. بۇل كوميتەت باسشىلىعىنىڭ مەنٸمەن اشىق ديالوگقا جەنە كومپروميسكە بارعىسى كەلمەيتٸنٸن كٶرسەتەدٸ", – دەدٸ ول.
ول 8 شٸلدەدە باس پروكۋراتۋراعا بوس تۇرعان دەپارتامەنت باسشىسى قىزمەتٸنە تاعايىنداۋدى سۇراپ ٶتٸنٸش بەرگەنٸن ايتتى. الايدا كادر بٶلٸمٸ ٶتٸنٸشتٸ كوميتەتكە قايتا باعىتتاعان. كوميتەت بولسا جامبىل وبلىسىنان باسقا ٶڭٸردەن قىزمەت ۇسىنعان.
قوجابەكوۆا ٶزٸنٸڭ وتباسىلىق جاعدايى, كەمەلەت جاسىنا تولماعان بالالارى بار ەكەنٸن, تەجٸريبەسٸ مەن ەڭبەك ٶتٸلٸ ەسكەرٸلمەيتٸنٸن, ەيەل رەتٸندە ٶز ۇجىمىندا جۇمىس ٸستەگٸسٸ كەلەتٸنٸن ايتتى.
"مەن ەلگە, حالىققا, مەملەكەتكە قىزمەت ەتكٸم كەلەدٸ. بٸراق ماعان ونداي مٷمكٸندٸك بەرمەي وتىر", – دەدٸ ول.
ونىڭ سٶزٸنە قاراعاندا, كەيبٸر قىزمەتكەرلەر اراسىندا قوجابەكوۆاعا قارسى ناۋقان جٷرگٸزٸلٸپ جاتىر, ۇجىمنىڭ اتىنان ارىز-شاعىم جازىلىپ, باق ارقىلى نەمەسە پەتيتسييا رەتٸندە تاراتۋ جوسپارلانعان.
"ال «ۇجىم» دەپ وتىرعاندارى – دەپارتامەنت باسشىسى مٸندەتٸن اتقارۋشى باقىتجان قالىباەۆ, بٶلٸم باسشىلارى يزماگامبەتوۆا, باحتييار قالىسپاەۆ, كەنتباەۆا. ولار ٶز قاراماعىنداعى قىزمەتكەرلەردەن ماعان قارسى قول جيناعان. بۇل ادامدار ٶزدەرٸ زاڭ بۇزۋعا جول بەرگەن تۇلعالار دەپ سانايمىن. سوندا وسى ەرەكەتتەرٸ ارقىلى ۇجىمدا الاۋىزدىق پەن جٸك شىعارىپ وتىرعان ٶزدەرٸ ەمەس پە?", – دەدٸ قوجابەكوۆا.
قوجابەكوۆانىڭ ويىنشا, مۇنىڭ بەرٸ كوميتەت تٶراعاسى نۇرلىباي مەن ونىڭ ورىنباسارى ميرازوۆتىڭ كەلٸسٸمٸمەن نەمەسە قولداۋىمەن بولىپ جاتىر. ولار تٷرلٸ جيىنداردا قوجابەكوۆانى ەل الدىنا قارالاۋ ٷشٸن ەدەيٸ ەرەكەت جاساپ وتىرعان كٶرٸنەدٸ.
"ولار مٸنبەردەن مەنٸ كٸنەلاپ, "ٸشكٸ جاعدايدى سىرتقا شىعاردى" دەپ سٶگٸپ وتىر. بٸراق مەن تەك زاڭسىزدىقتاردى جارييا ەتتٸم", – دەدٸ ول.
ول قازٸرگٸ ۋاقىتتا جامبىل وبلىسى دەپارتامەنتٸنٸڭ باسشىسى مٸندەتٸن اتقارىپ وتىرعان باقىتجان قالىباەۆقا قاتىستى دا مەسەلە كٶتەردٸ. ايتۋىنشا, قالىباەۆ 2013 جىلى سوتتىلىق تۋرالى دەرەكتەردٸ ٶشٸرۋگە بايلانىستى ٸستٸ بولعان, ول كەزدە ونىڭ جۇبايىنىڭ تۋىسى بازالارعا زاڭسىز قول جەتكٸزگەن. سونىڭ سالدارىنان قالىباەۆ پەن يزماگامبەتوۆا تەك قاتاڭ ەسكەرتۋ الىپ قۇتىلعان.
ول قالىباەۆتىڭ بۇرىن دا زاڭسىز تٷزەتۋلەر جاساعانىن, سوندا دا قازٸر باسشىلىقتا وتىرعانىن سىنعا الدى.
"بۇل قالاي? نەلٸكتەن زاڭ تالاپتارىنا سەيكەس قالىباەۆ پەن يزماگامبەتوۆا قىزمەتتەرٸنەن ۋاقىتشا شەتتەتٸلمەدٸ?" – دەدٸ ول.
ول بۇعان ميرازوۆ پەن نۇرلىبايدىڭ ىقپالى سەبەپ بولۋى مٷمكٸن ەكەنٸن ايتتى. قوجابەكوۆا بۇدان بٶلەك, ميرازوۆتىڭ بۇرىنعى قىزمەتٸنەن زاڭبۇزۋشىلىقتار ٷشٸن بوساتىلعانىن, الايدا كەيٸن پروكۋراتۋراعا قايتا قىزمەتكە تۇرعانىن ەسكە سالدى.
"سوندا مۇنداي ادامدار قالايشا پروكۋرور قىزمەتٸنە قايتا كەلە الادى? ولار قانداي ەڭبەگٸمەن قايتا تاعايىندالىپ وتىر? ەلدە قۇداسى بولعانى ٷشٸن بە?", – دەدٸ قوجابەكوۆا.
ول بٷركٸتباەۆتىڭ دا ۋاقىتشا كەتٸپ, كەيٸن قىزمەتٸنە قايتا ورالادى دەگەن قاۋەسەتتٸ راستاۋعا بولاتىنىن, تٸپتٸ قالىباەۆتىڭ لاۋازىم ٷشٸن 10 ملن تەڭگە بەرۋگە دايىن دەگەن سٶزدەردٸڭ دە شىندىققا جاناساتىنىن ايتتى.
"ال مەن سەكٸلدٸ ادامعا زاڭ بويىنشا بوس ورىن ۇسىنىلۋى تيٸس بولسا دا, ماعان باسقا ٶڭٸرلەردەن عانا قىزمەت ۇسىنىپ وتىر. بۇل ەدٸلەتتٸ مە?", – دەدٸ ول.
ول باس پروكۋراتۋرانىڭ تەكسەرۋٸنەن كەيٸن كەيبٸر قىزمەتكەرلەر تەرتٸپتٸك جازا العانىمەن, جامبىل وبلىسى دەپارتامەنتٸندە ەشكٸم جاۋاپكەرشٸلٸككە تارتىلماعانىن, بۇعان ميرازوۆ پەن نۇرلىبايدىڭ "قولداۋى" سەبەپ دەپ سانايتىنىن جەتكٸزدٸ.
"پرەزيدەنت 23 ماۋسىمدا قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنىڭ كەڭەيتٸلگەن وتىرىسىندا ناقتى تاپسىرما بەردٸ. كوميتەت جاڭارىپ, قىلمىستىڭ الدىن الاتىن, تالدايتىن, ٷيلەستٸرۋشٸ ورگانعا اينالۋى كەرەك. ال بۇل ٷشٸن بەرٸ باسشىلىقتان باستالۋى قاجەت. «بالىق باسىنان شٸريدٸ» دەمەي مە? مەنٸڭ ٷندەۋٸمدٸ ەسكەرٸپ, اسىلوۆ پەن اتى اتالعان تۇلعالارعا شارا قولدانۋدى سۇرايمىن. جامبىل وبلىسى بويىنشا دەپارتامەنتتەن بوس جۇمىس ورنى ۇسىنىلىپ, مەنٸڭ وتباسىلىق, جەكە جەنە كەسٸبي جاعدايىم ەسكەرٸلسٸن – دەدٸ قوجابەكوۆا.
ەسكە سالايىق, ەلييا قوجابەكوۆا بۇعان دەيٸن دە ٶڭٸردەگٸ بىلىقتار تۋرالى ايتىپ, ٷندەۋ جاساعان بولاتىن.
سونىمەن قاتار, ەلەۋمەتتٸك جەلٸلەردە قوجابەكوۆانىڭ مەلٸمدەمەسٸنەن كەيٸن دەپارتامەنت باسشىسى جۇمىستان كەتتٸ.