مەملەكەت باسشىسى ءبىرقاتار جاس عالىمعا پاتەر كىلتتەرىن تابىستاپ، عىلىمدى دامىتۋ مەملەكەتتىك ساياساتتىڭ نەگىزگى باسىمدىقتارىنىڭ ءبىرى بولىپ قالا بەرەتىنىن اتاپ ءوتتى. باسپانا بەرۋ تۋرالى شەشىم زەرتتەۋشىلەردى الەۋمەتتىك قولداۋعا عانا ەمەس، ەلدەگى تۇراقتى عىلىمي ەكوجۇيەنى قالىپتاستىرۋعا باعىتتالعان جۇيەلى شارالاردىڭ ءبىر بولىگى بولدى، دەپ حابارلايدى Dalanews.kz

پاتەر العانداردىڭ قاتارىندا قازاقستاننىڭ قولدانبالى جانە ىرگەلى الەۋەتىن قالىپتاستىرىپ جۇرگەن ءارتۇرلى عىلىم سالالارىنىڭ وكىلدەرى بار.

31 جاستاعى الىشەر ءمۇتالى يادرولىق فيزيكا ينستيتۋتىندا جۇمىس ىستەيتىن فيزيك. ول يادرولىق ەنەرگەتيكاعا ارنالعان ماتەريالداردىڭ رادياسيالىق توزىمدىلىگىن زەرتتەۋگە ماماندانعان.

7 جىلدان استام عىلىمي تاجىريبەسى بار، حالىقارالىق جۋرنالداردا 20-دان استام ماقالاسى جاريالانىپ، 20 عىلىمي كونفەرەنسيادا بايانداما جاساعان. ول حالىقارالىق گرانتتاردىڭ يەگەرى جانە بەيىندى عىلىمي فورۋمداردىڭ لاۋرەاتى. ونىڭ زەرتتەۋلەرى بولاشاق ەنەرگەتيكاسى ءۇشىن ماڭىزدى بولىپ تابىلاتىن رادياسيالىق اسەرلەردى مودەلدەۋگە باعىتتالعان.

اقمارال بەيسەمبايەۆا گۋمانيتارلىق عىلىم سالاسىنىڭ وكىلى. 8 جىلدىق عىلىمي قىزمەتىندە 60-تان استام جاريالانىمنىڭ، سونىڭ ىشىندە حالىقارالىق باسىلىمدارداعى ەڭبەكتەردىڭ اۆتورى اتاندى. ول قازاقستان تاريحى بويىنشا ىرگەلى اكادەميالىق ەڭبەكتەردى دايىنداۋعا قاتىسادى، ارحيۆ دەرەكتەرىن جانە ساياسي قۋعىن-سۇرگىن تاقىرىبىن زەرتتەيدى.

ينديرا ءمۇسىلىموۆا حيميا سالاسىنداعى قولدانبالى باعىتتى ۇسىنادى. ونىڭ زەرتتەۋلەرى سۋدى تازارتۋ جانە كۇردەلى قوسپالاردى بولۋدە قولدانىلاتىن مەمبرانالىق تەحنولوگيالاردى دامىتۋمەن بايلانىستى.

ينديرا يننوۆاسيالىق ماتەريالدار جاساۋ جوبالارىنىڭ عىلىمي جەتەكشىسى.

«قۋانىشىمدا شەك جوق. جاڭا پاتەر الدىق. جاس عالىمدارىمىزعا وسىنداي قولداۋ كورسەتىلىپ جاتقانىنا وتە ريزامىز. پرەزيدەنتىمىزگە العىس ايتامىز»، - دەدى ول.

مەدەت تولەۋبايەۆ مەديسينا سالاسىندا 16 جىلدىق تاجىريبەسى بار عالىم، عىلىم مەن پراكتيكانى قاتار الىپ ءجۇر. ونىڭ زەرتتەۋلەرى كلينيكالىق مەديسينا ماسەلەلەرىنە، سونىڭ ىشىندە ديابەتتىك تابان اسقىنۋلارىنا ارنالعان. ول كاسىبي ماراپاتتاردىڭ يەگەرى جانە مەديسينالىق ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىندە عىلىمي باعىتتى دامىتىپ كەلەدى.

راحيا ەلنازار قىزى اگرارلىق عىلىم سالاسىندا وسىمدىك شارۋاشىلىعىنىڭ زاماناۋي تەحنولوگيالارىن ەنگىزۋمەن اينالىسادى. ونىڭ قازىرگى جوباسى اۋىلشارۋاشىلىعى داقىلدارىنىڭ ونىمدىلىگىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان، بۇل ەلدىڭ ازىق-تۇلىك قاۋىپسىزدىگىمەن تىكەلەي بايلانىستى.

«عىلىم سالاسىندا جۇرگەنىمە 12 جىلبولدى. بۇل مەن ءۇشىن ۇلكەن مارتەبە. ەڭ الدىمەن مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت كەمەلۇلىنا العىس ايتقىم كەلەدى»، - دەدى راحيا ەلنازار قىزى.

سونداي-اق، ەلوردادا جەكە باسپانالى بولعان جاس عالىمداردىڭ ءبىرى ەلميرا بازىلحانوۆا. ول عىلىم قىزمەتكەرلەرى كۇنى قارساڭىندا مۇنداي ۇلكەن سىيلىقتى كۇتپەگەنىن ايتتى.

«ەلىمىز جاڭا كونستيتۋسيانى قابىلداعان وسىناۋ تاريحي كەزەڭدە پرەزيدەنتتىڭ قولىنان جاڭا پاتەر كىلتىن الدىق. مۇنداي ۇلكەن سىيلىق الامىز دەپ ويلامادىق. اقوردادا كىلتتى العاندا قاتتى قۋاندىق. ءقازىر جاڭا پاتەرىمىزدى كورىپ، تولقىپ تۇرمىز. شەكسىز ريزامىز» - دەدى ول.

وسىلايشا، باسپانا العانداردىڭ قاتارىندا ەل ءۇشىن ماڭىزدى سالالار -ەنەرگەتيكا، تاريح، ەكولوگيا، مەديسينا جانە اۋىل شارۋاشىلىعىندا ەڭبەك ەتىپ جۇرگەن عالىمدار بار. ولاردىڭ عىلىمي باعىتتارى مەملەكەتتىك ساياساتتىڭ باسىمدىقتارىن كورسەتەدى.

ەسكە سالا كەتەيىك، وتكەن جىلى 271 جاس عالىم باسپانالى بولدى. 2025 جىلى عىلىمي سىيلىقتار تاعايىندالىپ، حالىقارالىق تاعىلىمدامالارعا ونداعان ستيپەنديا مەن گرانتتار ءبولىندى.

سونداي-اق، عىلىمي دارەجەلەر ءۇشىن قوسىمشا اقىلار ەنگىزىلىپ، زەرتتەۋلەرگە ينۆەستيسيا سالاتىن بيزنەس ءۇشىن سالىقتىق ىنتالاندىرۋ شارالارى قابىلداندى.