ەۋروپالىق قايتا قۇرۋ جەنە دامۋ بانكٸ (ەقدب) قازاقستاننىڭ الداعى ەكٸ جىلداعى ەكونوميكالىق ٶسٸمٸنە قاتىستى جاڭا بولجامىن جارييالادى. وعان سەيكەس, قارجى ينستيتۋتى ساراپشىلارى بۇعان دەيٸنگٸ ەسەبٸندەگٸ قازاقستان ەكونوميكاسى ٶسٸمٸنە قاتىستى بولجانعان 5,2% كٶرسەتكٸشتٸ 4,9% دەڭگەيٸنە دەيٸن تٶمەندەتتٸ, ال 2026 جىلعى بولجام 4,5% كٶلەمٸندە ٶزگەرٸسسٸز قالدىرىلدى, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
ەقدب ساراپشىلارىنىڭ ايتۋىنشا, 2025 جىلدىڭ بٸرٸنشٸ توقسانىنا قازاقستان جوعارى ەكونوميكالىق كٶرسەتكٸشپەن قادام باستى: ناقتى جٸٶ-نٸڭ ٶسٸمٸ 8,3%-دى قۇرادى. مۇنداي ٶسٸمگە قاڭتار ايىنىڭ سوڭىنان باستاپ تەڭٸز كەنٸشٸندەگٸ مۇناي ٶندٸرٸسٸ كٶلەمٸنٸڭ ۇلعايۋى ەسەر ەتكەن.
"الايدا قازاقستاننىڭ وپەك+ ۇيىمى اياسىنداعى مٸندەتتەمەلەرٸنە بايلانىستى ٶندٸرٸس كٶلەمٸن ۇلعايتۋدا بەرٸبٸر شەكتەۋلەرگە ۇرىنۋى مٷمكٸن. ەسٸرەسە, 2024 جىلعى ارتىق ٶندٸرگەن مۇنايدىڭ ورنىن تولتىرۋ تۋرالى تالاپتى ەسكەرسەك, جاعداي كٷردەلەنە تٷسەدٸ. دەگەنمەن, وپەك+ ۇيىمىنىڭ بيىل سەۋٸر ايىندا قابىلداعان كۆوتالاردى بٸرتٸندەپ ارتتىرۋ تۋرالى شەشٸمٸ قازاقستان ٷشٸن بٸراز جەڭٸلدٸك ەكەلۋٸ مٷمكٸن", - دەيدٸ قارجى ينستيتۋتى ساراپشىلارى.
ەقدب ەسەبٸندە ەكونوميكالىق ٶسٸم مۇناي ٶندٸرٸسٸ مەن ەكسپورتتىڭ ۇلعايۋى جەنە بيۋدجەتتەن بٶلٸنەتٸن قاراجات ەسەبٸنەن قولداۋ تاباتىنى ايتىلادى. الايدا, نەگٸزگٸ ەكسپورت باعىتى سانالاتىن قىتايدىڭ قازاقستان مۇنايى مەن باسقا دا شيكٸزات تٷرلەرٸنە دەگەن سۇرانىسىنىڭ تٶمەندەۋٸ ايتارلىقتاي تەۋەكەلدەر تۋدىرىپ وتىر.
سونىمەن قاتار ەلٸمٸزدەگٸ جوعارى ينفلياتسييا مەن قاتاڭ اقشا-نەسيە ساياساتى تۇتىنىس دەڭگەيٸن تٶمەندەتۋٸ ىقتيمال. بيىل ناۋرىز ايىندا ۇلتتىق بانك بازالىق مٶلشەرلەمەنٸ 16,5%-عا دەيٸن كٶتەرٸپ, سەۋٸردە دە وسى دەڭگەيدە ساقتاپ قالعان بولاتىن. مۇنداي قاتاڭ ساياسات بيۋدجەت شىعىستارىنىڭ ارتۋى, تۇتىنۋشىلىق نەسيەلەۋدٸڭ بەلسەندٸلٸگٸ جەنە تەڭگە باعامىنا جاسالعان قىسىم سالدارىنان ينفلياتسييالىق تەۋەكەلدەردٸ تەجەۋگە باعىتتالعان.
"الداعى ۋاقىتتا ققس-تى (ندس) كٶتەرۋ سيياقتى قاراستىرىلىپ وتىرعان سالىق رەفورمالارى ينفلياتسييانى ودان ەرٸ كٷشەيتۋٸ مٷمكٸن. بٸراق سالىق تٷسٸمدەرٸنٸڭ ارتۋى بيۋدجەت كٸرٸسٸن كٶبەيتٸپ, ۇلتتىق قورعا دەگەن تەۋەلدٸلٸكتٸ بٸرتٸندەپ تٶمەندەتۋگە ىقپال ەتەدٸ. 2025 جىلى ناقتى جٸٶ ٶسٸمٸ 4,9%-دى قۇراپ, ول 2026 جىلى 4,5%-عا دەيٸن باياۋلايدى دەپ بولجانادى", – دەيدٸ ساراپشىلار.
ورتالىق ازيياداعى جالپى احۋالعا توقتالعان ەقدب ساراپشىلارى ٶڭٸر ەلدەرٸنٸڭ ەكونوميكالىق كٶرسەتكٸشتەرٸ ٸشكٸ سۇرانىستىڭ جوعارى بولۋىنا, مەملەكەتتٸك ينۆەستيتسييالار مەن سىرتتان كەلەتٸن اقشا اۋدارىمدارىنىڭ تۇراقتىلىعىنا جەنە تۋريزم ماۋسىمىنىڭ تابىستى ٶتۋٸنە بايلانىستى جاقسى دەڭگەيدە ساقتالادى دەپ بولجايدى. ينفلياتسييا دەڭگەيٸ تۇتىنىس سۇرانىسى, ەنەرگەتيكالىق تاريفتەردٸڭ ٶزگەرۋٸ مەن ۇلتتىق ۆاليۋتالاردىڭ ەلسٸرەۋٸ سالدارىنان جوعارى بولىپ قالا بەرمەك.
ٶڭٸردٸڭ ەكونوميكالىق پەرسپەكتيۆاسىنا قىتاي ەكونوميكاسىنىڭ جاعدايى ايتارلىقتاي ىقپال ەتەدٸ. ەسٸرەسە, ەكسپورتىنىڭ باسىم بٶلٸگٸ قىتاي نارىعىنا باعىتتالعان موڭعوليياعا قاتىستى قاۋٸپ جوعارىراق. دەگەنمەن, حالىقارالىق رەزەرۆتەردٸڭ جوعارى دەڭگەيٸ سىرتقى ەكونوميكالىق تەۋەكەلدەرگە قارسى سەنٸمدٸ قورعانىس بولىپ وتىر.
جالپى, ەقدب ورتالىق ازييا ەلدەرٸندە (قازاقستان, قىرعىزستان, موڭعولييا, تەجٸكستان, تٷركٸمەنستان جەنە ٶزبەكستان) 2025 جىلى ورتاشا ەكونوميكالىق ٶسٸم 5,5%-دى قۇرايدى دەپ بولجايدى. بۇل بۇعان دەيٸنگٸ بولجامنان 0,2 پايىزدىق تارماققا تٶمەن. ال 2026 جىلعى ٶسٸم كٶرسەتكٸشٸ بۇرىنعى دەڭگەي – 5,2% دەڭگەيٸندە ٶزگەرٸسسٸز قالدىرىلدى.
بۇعان دەيٸن سايتىمىزدا "ساۋدا سوعىسىن جٷرگٸزۋشٸ اقش پەن قىتايدىڭ ىمىراعا كەلۋٸ قازاقستان ەكونوميكاسىنا قالاي ەسەر ەتەدٸ" دەگەن ماقالا جارييالانعان بولاتىن.
