ەندٸ قازاقستان ازاماتتارى زەينەتاقى جيناعىنىڭ بٸر بٶلٸگٸن بالا ەمٸنە پايدالانا الادى. وسىنداي ٶزگەرٸستٸ قامتيتىن بۇيرىققا دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترٸ اقمارال ەلنازاروۆا 2025 جىلعى 9 سەۋٸردە قول قويدى. جاڭا ٶزگەرٸسكە سەيكەس, بالا ەمٸنە زەينەتاقى جيعانىن قالاي پايدالانۋعا بولادى? بۇل ساۋالعا جان-جاقتى ەرٸ تىڭعىلىقتى جاۋاپتى Dalanews.kz سايتىنىڭ وسى ماتەريالىنان وقىپ-بٸلە وتىرىڭىزدار.
- ەڭ الدىمەن, ەمدەلۋ ٷشٸن زەينەتاقى جيناقتارىنىڭ بٸرجولعى تٶلەمدەرٸن پايدالانۋ ماقساتىندا ٶتٸنٸش بەرۋشٸ نەمەسە ونىڭ زاڭدى ٶكٸلٸ بٸرىڭعاي جيناقتاۋشى زەينەتاقى قورىنان (بجزق) ەمدەلۋگە اقشا الۋ ٷشٸن قولجەتٸمدٸ مٸندەتتٸ زەينەتاقى جارنالارى ەسەبٸنەن زەينەتاقى جيناقتارىنىڭ سوماسى تۋرالى اقپاراتتى ٶز بەتٸنشە الادى.
- ٶتٸنٸش بەرۋشٸ نەمەسە ونىڭ زاڭدى ٶكٸلٸ ەلەكتروندىق تسيفرلىق قولتاڭبا (ەتسق) ارقىلى ۋەكٸلەتتٸ وپەراتوردىڭ ينتەرنەت-رەسۋرسىندا اۆتوريزاتسييادان ٶتٸپ, جەكە كابينەت اشادى جەنە وندا ەلەۋمەتتٸك كودەكستٸڭ 224-بابىنىڭ 4-تارماعىنا سەيكەس, سوماسى مەن پايدالانۋ ماقساتىن كٶرسەتە وتىرىپ, ەمدەلۋگە ارنالعان بٸرجولعى زەينەتاقى تٶلەمٸن الۋ ٷشٸن ەلەكتروندىق ٶتٸنٸشتٸ ەتسق ارقىلى كۋەلاندىرا وتىرىپ, تولتىرادى.
- ەگەر ٶزٸنٸڭ ەمەس, جۇبايىنىڭ نەمەسە جاقىن تۋىستارىنىڭ بٸرجولعى زەينەتاقى تٶلەمدەرٸن پايدالاناتىن بولسا, تاراپتار ٶتٸنٸش بەرۋشٸنٸڭ جەكە كابينەتٸندە زەينەتاقى تٶلەمدەرٸن بەرۋ تۋرالى كەلٸسٸم جاسايدى, بۇل كەلٸسٸم ولاردىڭ ەتسق-سىمەن راستالادى جەنە ەرلٸ-زايىپتى نەمەسە تۋىستىق قاتىناستاردى راستايتىن قۇجاتتار قوسا ۇسىنىلادى. بٸرجولعى زەينەتاقى تٶلەمدەرٸن كەمەلەتكە تولماعان بالالاردىڭ ەمدەلۋٸنە مەديتسينالىق قىزمەتتەردٸ تٶلەۋ ٷشٸن پايدالانۋعا رۇقسات ەتٸلەدٸ.
- ەم الۋشى نەمەسە ونىڭ زاڭدى ٶكٸلٸ مەديتسينالىق قىزمەتتەر ٷشٸن ارنايى شوتقا اقشا تٷسكەننەن كەيٸن مەديتسينالىق ۇيىمدى, ونىڭ ٸشٸندە شەتەلدٸك ۇيىمدى تاڭدايدى جەنە مەديتسينالىق قىزمەتتەر الۋ ٷشٸن ٶزٸنە بەكٸتٸلگەن مەديتسينالىق ۇيىمعا بارىپ, ەلەۋمەتتٸك كودەكستٸڭ 220-بابىنىڭ 3-تارماعىندا بەلگٸلەنگەن تالاپتارعا سەيكەس, دەرٸگەرلٸك-كونسۋلتاتسييالىق كوميسسييانىڭ (دكك) قورىتىندىسىن الۋ ٷشٸن ٶتٸنٸش بەرەدٸ جەنە ٶتٸنٸشكە ەم الۋشىنىڭ جەكە كۋەلٸگٸنٸڭ كٶشٸرمەسٸ مەن پروفيلدٸك ماماننىڭ قورىتىندىسىن قوسا ۇسىنادى. دكك قىزمەتٸ قر دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترٸنٸڭ 2022 جىلعى 7 سەۋٸردەگٸ № قر دسم-34 "دەرٸگەرلٸك-كونسۋلتاتسييالىق كوميسسييا قىزمەتٸ تۋرالى ەرەجەنٸ بەكٸتۋ تۋرالى" بۇيرىعىنا سەيكەس جٷزەگە اسىرىلادى.
جاڭا ٶزگەرٸستەرگە سەيكەس, زەينەتاقى جيناقتارى ەسەبٸنەن ستوماتولوگييالىق قىزمەتتەردٸ الۋ تەرتٸبٸ دە بەلگٸلەندٸ.
- ستوماتولوگييالىق قىزمەت كٶرسەتۋ كەزٸندە كوميسسييا پروفيلدٸك ماماننىڭ قورىتىندىسىن جەنە ۇسىنىلعان مەديتسينالىق قۇجاتتاردى زەردەلەپ, قر دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترٸ مٸندەتٸن اتقارۋشىنىڭ 2020 جىلعى 30 قازانداعى № قر دسم-175/2020 "دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنداعى ەسەپكە الۋ قۇجاتتارىنىڭ نىساندارىن جەنە ولاردى تولتىرۋ بويىنشا نۇسقاۋلىقتاردى بەكٸتۋ تۋرالى" بۇيرىعىنا سەيكەس, 026/ۋ نىسانى بويىنشا دكك قورىتىندىسىن بەرەدٸ.
- ستوماتولوگييالىق قىزمەت كٶرسەتكەن كەزدە دكك قۇرامىنا ستوماتولوگ-دەرٸگەر كٸرەدٸ, ول ەكٸ كەزەڭنەن تۇراتىن ۇسىنىلعان ەمدەۋ جوسپارىن, ەمدەۋگە دەيٸنگٸ جەنە ەمدەۋ كەزٸندەگٸ رەنتگەن-سۋرەتتەردٸ زەرتتەيدٸ, ستوماتولوگييالىق ۇيىمنىڭ مەديتسينالىق قىزمەتكە ليتسەنزيياسىنىڭ بار-جوعىن تەكسەرەدٸ جەنە دكك ٷشٸن قورىتىندى دايىندايدى.
ا) يمپلانتاتسييامەن ستوماتولوگييالىق قىزمەتتەر كٶرسەتٸلگەندە, ەم الۋشى نەمەسە ونىڭ زاڭدى ٶكٸلٸ دكك قورىتىندىسىن ەكٸ كەزەڭدە الادى: ەمدەلۋگە دەيٸن جەنە ورتوپەدييالىق كونسترۋكتسييالاردى سوڭعى ورناتۋ الدىندا.
ب) يمپلانتاتسيياسىز پروتەزدەۋ كەزٸندە ستوماتولوگييالىق قىزمەتتەر العان كەزدە ەم الۋشى نەمەسە ونىڭ زاڭدى ٶكٸلٸ دكك قورىتىندىسىن ەكٸ كەزەڭدە الادى: بەكٸتٸلمەيتٸن تٸس پروتەزدەرٸن ورناتقاندا – پروتەزدەۋ باستالعانعا دەيٸن جەنە پروتەزدەردٸ اقتىق بەكٸتۋ الدىنداعى سەيكەستەندٸرۋ كەزەڭٸندە, ال بەكٸتٸلەتٸن پروتەزدەردٸ ورناتقاندا – پروتەزدەۋ باستالعانعا دەيٸن جەنە پروتەزدەردٸ ورناتار الدىندا.
دكك قورىتىندىسىن بەرۋگە نەگٸز وسى ەرەجەلەردٸڭ 1-قوسىمشاسىنا سەيكەس, بٸرجولعى زەينەتاقى تٶلەمدەرٸ ەسەبٸنەن تٶلەنەتٸن مەديتسينالىق قىزمەتتەردٸ كٶرسەتۋگە ارنالعان مەديتسينالىق كٶرسەتكٸشتەر بولىپ تابىلادى.
ستوماتولوگييالىق قىزمەتتەر الۋ ٷشٸن الۋشى نەمەسە ونىڭ زاڭدى ٶكٸلٸ قۇجاتتاردى بەكٸتٸلگەن تٸزٸمٸگە سەيكەس ۇسىنادى:
- دەنتالدىق يمپلانتاتسييا كەزٸندە دكك قورىتىندىسىن الۋ ٷشٸن ەمدەلۋگە دەيٸن تەكسەرۋ جوسپارى, پانورامالىق نەمەسە 3D رەنتگەن-سۋرەتتەر, ستوماتولوگييالىق كلينيكانىڭ ليتسەنزيياسى ۇسىنىلادى. ەگەر الدىڭعى يمپلانتاتسييادان بەرٸ ٷش اي ٶتپەسە, الدىڭعى باقىلاۋ سۋرەتٸ پايدالانىلادى. ەگەر بۇرىن يمپلانتاتسييا جاسالماسا, دياگنوستيكالىق سۋرەت ۇسىنىلۋى كەرەك.
- دەنتالدىق يمپلانتاتسييا كەزٸندە ورتوپەدييالىق كونسترۋكتسييالاردى ورناتۋ الدىندا دكك-نىڭ قوسىمشا قورىتىندىسىن الۋ ٷشٸن دەنتالدىق يمپلانت ورناتىلعاننان كەيٸنگٸ پانورامالىق نەمەسە 3D رەنتگەن-سۋرەتتەر ۇسىنىلادى.
- پروتەزدەۋ بويىنشا ستوماتولوگييالىق قىزمەتتەر كٶرسەتكەندە, دكك قورىتىندىسىن الۋ ٷشٸن پروتەزدەۋ باستالعانعا دەيٸن تەكسەرۋ جوسپارى, پانورامالىق نەمەسە 3D رەنتگەن-سۋرەتتەر, ستوماتولوگييالىق كلينيكانىڭ ليتسەنزيياسى ۇسىنىلادى.
- تٸس پروتەزدەرٸن ورناتۋ كەزٸندە دكك-نىڭ قوسىمشا قورىتىندىسىن الۋ ٷشٸن بەكٸتٸلەتٸن پروتەزدەردٸ سەيكەستەندٸرۋ كەزەڭٸندەگٸ باقىلاۋ رەنتگەن-سۋرەتٸ, ال بەكٸتٸلمەيتٸن پروتەزدەردٸ ورناتار الدىندا پاتسيەنتتٸڭ اۋىز قۋىسىنداعى پروتەزبەن تٷسكەن فوتوسۋرەتٸ ۇسىنىلادى.
- مەديتسينالىق ۇيىم قىزمەتكەرٸ ەم الۋشىعا نەمەسە ونىڭ زاڭدى ٶكٸلٸنە دكك قورىتىندىسىن بەرەدٸ جەنە ونى كوميسسييا وتىرىس ىٶتكٸزٸلگەن كٷننەن باستاپ 2 جۇمىس كٷنٸ ٸشٸندە مەديتسينالىق اقپارات جٷيەسٸنە 026/ۋ نىسانى بويىنشا ەنگٸزەدٸ.
- ەم الۋشى نەمەسە ونىڭ زاڭدى ٶكٸلٸ ستوماتولوگييالىق قىزمەتتەر الۋعا دەيٸن جەنە الۋ بارىسىندا دكك قورىتىندىلارىن جەنە شارتتى ۋەكٸلەتتٸ وپەراتورعا ەلەكتروندى تٷردە جولدايدى. ۋەكٸلەتتٸ وپەراتور قۇجاتتاردى العاننان كەيٸن 5 جۇمىس كٷنٸ ٸشٸندە مەديتسينالىق ۇيىمنىڭ شوتىنا بٸرجولعى زەينەتاقى تٶلەمدەرٸن اۋدارادى.
ستوماتولوگييالىق قىزمەتتەر كٶرسەتۋ كەزٸندە تٶلەم ەكٸ كەزەڭدە جٷزەگە اسىرىلادى: حيرۋرگييالىق ەمدەۋ الدىندا جەنە ورتوپەدييالىق ەمدەۋ الدىندا.
بٸرجولعى زەينەتاقى تٶلەمدەرٸنٸڭ ماقساتتى پايدالانىلۋىن راستايتىن قۇجاتتار:
- 026/ۋ نىسانى بويىنشا دكك قورىتىندىسى;
- مەديتسينالىق قىزمەت كٶرسەتۋ تۋرالى شارت (نەمەسە دەرٸلٸك زاتتاردى ساتىپ الۋ شارتى).
قۇجاتتار دۇرىس تۋرالانباعان بولسا, قاراجات بجزق-عا كەرٸ قايتارىلادى.
بۇل بۇيرىق 27 سەۋٸردەن باستاپ كٷشٸنە ەنەدٸ.
سٶز سوڭىندا, بٸرجولعى زەينەتاقى تٶلەمدەرٸ ەسەبٸنەن ەلٸمٸزدە قانداي مەديتسينالىق قىزمەتتەردٸ الۋعا بولاتىنىن ايتا كەتەلٸك:
- دەرٸلٸك قامتاماسىز ەتۋدٸ قوسا العاندا, دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنداعى ۋەكٸلەتتٸ ورگان ايقىندايتىن تٸزبە بويىنشا ورفاندىق اۋرۋلاردى ەمدەۋ, سونداي-اق ەمدەۋ تاكتيكاسىن ايقىنداۋ ٷشٸن دياگنوستيكالىق تەكسەرۋلەر;
- قر اۋماعىندا ورنالاسقان مەديتسينالىق ۇيىمداردا كٶرسەتٸلەتٸن ستوماتولوگييالىق قىزمەتتەر (تٸستەردٸ پروتەزدەۋ, يمپلانتاتسييالاۋ) ;
- وپەراتسييادان كەيٸنگٸ تىرتىقتار مەن تۋا بٸتكەن اقاۋلاردى تٷزەتۋ ماقساتىندا, سونداي-اق جٷرگٸزٸلگەن ماستەكتومييادان كەيٸن رەكونسترۋكتيۆتٸ جەنە قالپىنا كەلتٸرۋ وپەراتسييالارى (پلاستيكالىق) ;
- راديونۋكليدتٸ جەنە راديويودتى تەراپييا;
- راديوحيرۋرگييالىق ەمدەۋ (گامما-پىشاق, كيبەرنوگ);
- پروتون تەراپيياسى;
- وفتالمولوگييالىق قىزمەتتەر (قاراشىققا جاسالاتىن, لازەرلٸك كوررەكتسييا).
