تسيفرلى عاسىردا ٶمٸر سٷرٸپ جاتقاندىقتان, بٷگٸندە ينتەرنەت كەڭٸستٸگٸندە ٶز كونتەنتٸن دامىتۋمەن تانىمال بولىپ جاتقان ادامدار كٶپ. بٸراق سول مەرتەبەسٸن ەركٸن پايدالانىپ, ازاماتتارعا زييانىن تيگٸزٸپ جاتقان وقيعالار ٷدەپ بارادى.
ولار كٷمەندٸ جەلٸلٸك ماركەتينگتٸك كومپانييالاردى, قارجى پيراميدالارىن جەنە بيولوگييالىق بەلسەندٸ قوسپالاردى جارنامالاپ جٷر.
وسىنداي ينتەرنەت جۇلدىزدارىنا سەنٸپ الدانىپ, اداسىپ قالعان ازاماتتار فيزيكالىق, قارجىلىق جەنە مورالدىق زارداپ شەگٸپ وتىر.
تٷرلٸ پسيحولوگييالىق ترەنينگ جٷرگٸزەتٸن ينستا جۇلدىزدارى حالىقتىڭ يدەولوگييالىق مورالدىق پرينتسيپتەرٸنە, ۇستانىمدارىنا كەرٸ ەسەر ەتەتٸن ەڭگٸمەلەرمەن سانانى ۋلاۋدا. ولاردى باقىلاپ جاتقان ەشكٸم جوق. بۇل – ٷلكەن قاۋٸپ.
قارجى پيراميدالارى – كٶپشٸلٸك حالىقتىڭ قارجىلىق ساۋاتىنىڭ جەتكٸلٸكسٸز بولۋىن, سەنگٸشتٸگٸن جەنە ينتەرنەتتەگٸ جارنامانى قاداعالاۋ بويىنشا زاڭنامانىڭ ەلسٸزدٸگٸن پايدالانا وتىرىپ قوعامداعى ٷلكەن مەسەلەنٸڭ بٸرٸنە اينالىپ وتىر. وسى پيراميدالار جٶنٸندە ەرٸپتەسٸم دەپۋتات لي يۋريي دە مەسەلە كٶتەرٸپ كەلەدٸ.
قۇزىرلى ورگاندار ٶكٸنٸشكە وراي بۇل دەرتتٸڭ الدىن الۋدان گٶرٸ, حالىق الدانىپ, تٷرلٸ تراگەدييالار ورىن العاندا عانا جازالاۋ فۋنكتسيياسىن عانا اتقارىپ وتىرعان سيياقتى. تٸپتٸ, سول تەكسەرۋ مەن جازالاۋدىڭ ٶزٸندە ەدٸلدٸك پەن تاباندىلىققا تيٸستٸ دەرەجەدە مەن بەرٸپ وتىرعانىنا حالىقتىڭ كٷمەنٸ بار. وسىنىڭ بەرٸ اشىنعان زەبٸر كٶرۋشٸلەردٸڭ تٷرلٸ تراگەدييالىق ەرەكەتتەرگە بارۋىنا سەبەپ بولۋدا. كەشەگٸ ٶزٸن ٶزٸ ٶرتەپ جٸبەرگەن كەلٸنشەكتٸڭ قايعىسى وسىعان دەلەل.
بۇل مەسەلەنٸ تٷبەگەيلٸ باقىلاۋعا الۋ ٷشٸن ٷش باعىت بويىنشا ناقتى جۇمىس جٷرگٸزٸلۋٸ تيٸس:
بٸرٸنشٸدەن, قارجى پيراميدالارىنىڭ جۇمىسىنا تولىقتاي شەكتەۋ قويۋ قاجەت. ول ٷشٸن – حالىقتان ينۆەستيتسييالىق ماقساتتا جٷيەلٸ تٷردە قارجى جيناۋعا بايلانىستى ەرەكەتتەردٸ تەك ليتسەنزيياسى بار ۇيىمدارعا عانا رۇقسات بەرەتٸن زاڭنامانى كٷشەيتۋ كەرەك.
ٶز قىزمەتٸن جارنامالاعاندا مٸندەتتٸ تٷردە ليتسەنزيياسىن كٶرسەتۋ تالابى قويىلۋى كەرەك. مۇنداي تالاپ دەستٷرلٸ قارجى ۇيىمدارىنا قاتىستى (بانكتەر, ساقتاندىرۋ كومپانييالارى ت.ب.) بۇرىننان بار.
وسى تالاپ ينۆەستيتسييا ماقساتىندا (اقشالاي نەمەسە زاتتاي الدىن الا سالىم سالۋ ارقىلى قوماقتى تابىس تابۋ مٷمكٸندٸگٸن ۇسىناتىن بارلىق سۋبەكتٸلەر) جٷيەلٸ تٷردە تٷرلٸ جارنامالىق شارالار ارقىلى كٶپشٸلٸكتەن قارجى جيناۋدى كٶزدەيتٸن ۇيىمدار مەن ۇجىمدارعا دا قويىلۋى تيٸس.
وسى ورايدا كەيبٸر جەلٸلٸك ماركەتينگ ارقىلى ٶنٸمدەرٸن ساتاتىن كومپانييالار دا قارجىلىق پيراميدا بولىپ شىققان كەزدەر بولعانىن ەسكەرە وتىرىپ, بۇل سالانى دا نازاردان تىس قالدىرماعان جٶن.
ەر تٷرلٸ تۇتىنۋ تاۋارلارى مەن تيٸستٸ دەنساۋلىق ساقتاۋ مەكەمەلەرٸ ماقۇلداعان ٶنٸمدەردٸ جەلٸلٸك ماركەتينگ جٷيەسٸ ارقىلى ۇسىنۋ بٶلەك تە, تٷككە تۇرعىسىز, الۋشىعا ەش قاجەتٸ جوق تاۋاردى ساتۋ ارقىلى, جەلٸلٸك ماركەتينگ جٷيەسٸ نەگٸزٸندە كٶپشٸلٸكتەن اقشا جيناپ, كەيٸنگٸلەردەن كەلگەن اقشادان الدىنعىلارعا "تابىس" تٶلەي وتىرىپ قۇلاشىن كەڭگە جايعان الاياقتىق مىسالدارى دا از ەمەس. سوندىقتان, وسىنداي جۇمىستاردى ليتسەنزييالاۋ مەحانيزمٸن كٷشەيتۋ قاجەت
ەكٸنشٸدەن, ينتەرنەت جەنە ەلەۋمەتتٸك جەلٸ ارقىلى جارناما جاساۋعا دەگەن تالاپ جٷيەسٸن رەتكە كەلتٸرۋ قاجەت. سەبەبٸ, مىڭداعان ادامعا جاپا شەكتٸرٸپ, تٷرلٸ تراگەدييالىق سالدارعا اپارىپ جاتقان الاياقتىق قارجى پيراميدالارى جايلى اقپاراتتى كٶپشٸلٸك جۇرت تٸكەلەي سول ۇيىمنىڭ ٶز جارناماسىنان گٶرٸ, ەلگە تانىمال تۇلعالاردىڭ, ەلەۋمەتتٸك جەلٸ بەلسەندٸلەرٸنٸڭ پاراقشالارىنداعى جارنامادان بٸلٸپ جاتادى.
سونى جارنامالاعان كٸسٸگە دەگەن سەنٸم ارقىلى شىرماۋىققا تٷسٸپ جاتاتىنى جاسىرىن ەمەس. سوندىقتان, وسى باعىتتا ەلەۋمەتتٸك جەلٸدەگٸ "پٸكٸر كٶشباسشىلارىنىڭ" جاۋاپكەرشٸلٸگٸن ارتتىرۋ ماڭىزدى. بٸرقاتار ەلدەردە جەكە تۇلعالاردىڭ ەدەۋمەتتٸك جەلٸ اككاۋنتتارىن باق رەتٸندە قاراستىرىپ, تيٸستٸ جاۋاپكەرشٸلٸك ارتۋ پراكتيكاسى ەنگٸزٸلگەن. وسى سالانى زەرتتەي وتىرىپ, ناقتى شارالار قولدانىلۋى تيٸس.
ٷشٸنشٸدەن, قارجىلىق پيراميدالاردىڭ تابيعاتى جايلى كٶپشٸلٸككە تٷسٸنٸكتەمەلٸك جۇمىستار جٷيەلٸ تٷردە جٷرۋٸ كەرەك. سەبەبٸ, ون مىڭداعان ادامنىڭ قارجى پيراميدالارى مەن وڭاي اقشا تابۋعا شاقىراتىن ٶزگە دە ۇسىنىستاردىڭ ٶرمەگٸنە تٷسٸنٸڭ ٶزەگٸندە – بٸلمەۋشٸلٸك پەن قارجىلىق ساۋاتسىزدىق جاتقانىن دا مويىنداۋىمىز كەرەك.
وسى ولقىلىقتى ازايتۋ ماقساتىندا بٸلٸم مەكەمەلەرٸندە, تٷرلٸ ەلەۋمەتتٸك جەلٸلەردە, باق بەتتەرٸ مەن ەفيرلەردە تيٸمدٸ اقپاراتتىق روليكتەر, نۇسقاۋلىقتار, كٸتاپتار, باعدارلامالار ۇيىمداستىرۋ قاجەت.
وعان قوسا, ورتالىقتاندىرىلعان ينتەرنەت رەسۋرس اشىلسا دا ارتىق بولمايدى. كەز كەلگەن ازامات جارنامادان, تانىستاردان كەلگەن ۇسىنىستار بولعان جاعدايدا (اقشا سالىپ,سول ارقىلى قوماقتى تابىس تابۋعا بولاتىنى جايلى) اتالعان رەسۋرستىڭ كولل-ورتالىققا حابارلاسىپ, نەمەسە تيٸستٸ ەلەۋمەتتٸك جەلٸدەگٸ اككاۋنتىنا سۇراق جٸبەرٸپ, ۇسىنىس جاساپ وتىرعان ۇيىمنىڭ, ۇجىمنىڭ, كومپانييانىڭ, مودەلدٸڭ, جٷيەنٸڭ قارجى پيراميدا ەمەس ەكەنٸن انىقتاۋعا بولاتىنداي بولسا – بۇل دا كٶپ جاعدايدىڭ الدىن الار ەدٸ.
وسى اتالعان ۇسىنىستاردى قاراپ, زاڭنامادا بەلگٸلەنگەن مەرزٸم ٸشٸندە جازباشا جاۋاپ بەرۋٸڭٸزدٸ سۇرايمىن.
