بۇل ٷشٸن قوعام دا, جەكە ادام دا بٸر كٸسٸدەي جۇمىلىپ, كٷش-جٸگەرلەرٸن بٸرٸكتٸرۋلەرٸ قاجەت. ماقسات - تەن مەن رۋحتى ساۋىقتىرۋ.
بۇۇ-نىڭ "تۇراقتى دامۋ ماقساتتارى"كونتسەپتسيياسىنىڭ 3 ماقساتىندا دەنساۋلىقتى كٷتۋ كەرەكتٸگٸ ايتىلادى.دەمەك,بارشا ادامزاتتىڭ دەنٸنٸڭ ساۋلىعى باستى بايلىعى.
مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ ٶتكەن جىلعى جولداۋىندا دەنساۋلىق ساقتاۋ جٷيەسٸنٸڭ تيٸمدٸلٸگٸن ارتتىرۋعا ەرەكشە نازار اۋداردى.بۇل رەتتە پرەزيدەنت تاپسىرماسىن ورىنداۋ ماقساتىندا قازاقستان ٷكٸمەتٸنٸڭ 2021 جىلعى 12 قازانداعى قاۋلىسىمەن «دەنٸ ساۋ ۇلت» ەربٸر ازامات ٷشٸن ساپالى جەنە قولجەتٸمدٸ دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇلتتىق جوباسى بەكٸتٸلٸپ, جٷزەگە اسىرىلۋدا. جوبانىڭ ماقساتى – ەربٸر ازامات ٷشٸن ساپالى جەنە قولجەتٸمدٸ دەنساۋلىق ساقتاۋدى قامتاماسىز ەتۋ, ول 2025 جىلعا دەيٸن ەسەپتەلگەن جەنە تٶرت تٷرلٸ باعىتتا جٷزەگە اسىرىلادى:
بٸرٸنشٸ باعىت – مەديتسينالىق كٶمەكتٸڭ قولجەتٸمدٸلٸگٸ مەن ساپاسىن ارتتىرۋ.
ەكٸنشٸ باعىت – ەپيدەمييالىق بولجاۋ مەن دەن قويۋدىڭ زاماناۋي جٷيەسٸن قالىپتاستىرۋ.
ٷشٸنشٸ باعىت – وتاندىق فارماتسەۆتيكا سالاسىنىڭ دامۋىنا ىقپال ەتۋ.
تٶرتٸنشٸ باعىت – سالاۋاتتى ٶمٸر سالتىن ۇستاناتىن حالىقتىڭ ٷلەسٸن ارتتىرۋعا جەنە بۇقارالىق سپورتتى دامىتۋعا باعىتتالعان ٸس-شارالار. پرەزيدەنت بولاشاققا باعىتتالعان بايىپتى باعدارلار مەن مٸندەتتەردٸ سارالاۋ بارىسىندا دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنا دا ايرىقشا نازار اۋدارۋ قاجەتتٸگٸن باسا ايتتى.
ەلٸمٸزدٸڭ باستى قۇندىلىعى – ادام. بۇل – ايقىن نەرسە. ۇلت ساۋلىعى جاقسى بولسا عانا, قوعام ورنىقتى داميدى. دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىندا بٸراز رەفورما جٷرگٸزٸلدٸ.
«اۋىرىپ ەم ٸزدەگەنشە, اۋىرمايتىن جول ٸزدە» دەمەكشٸ, تٷرلٸ سىرقاتتىڭ الدىن ەرتەرەك العان ابزال. ول ەكونوميكالىق جاعىنان دا مەملەكەتكە ارزان تٷسەدٸ. اۋرۋدىڭ ٶرشٸپ كەتپەۋٸن تۇزاقتايتىن شارالاردى دەر مەزگٸلٸندە جٷرگٸزۋ تيٸمدٸلٸگٸن ەكەلەرٸ سٶزسٸز. بارىنشا تازالىق ساقتاۋ قاجەت. سالاماتتى ٶمٸر سالتىن ۇستانىپ, سالاۋاتتى جٷرگەنگە نە جەتسٸن. اعزانىڭ قورعانىش قابٸلەتٸن تابيعي جولمەن شىڭداۋ – ۇلت دەنساۋلىعىنىڭ باستى كەپٸلٸ. ەرينە, دۇرىس تاماقتانۋ مەن دەرۋمەندەردٸ ۇتىمدى پايدالانۋ دا اعزانىڭ سىر بەرمەۋٸنە ىقپال ەتەدٸ. كەز كەلگەن ەلدٸڭ ەڭ باستى بايلىعى – ۇلت ساۋلىعى بولىپ تابىلاتىندىعى سٶزسٸز.
مٸنە, سوندىقتان دا بۇل ٸسكە بارىنشا جاۋاپكەرشٸلٸكپەن قاراعانىمىز ابزال. دەنساۋلىق – تەك جەكە باستىڭ عانا ەمەس, ۇلتىمىزدىڭ دا ۇلى يگٸلٸگٸ. دٷنيەجٷزٸنٸڭ ٶركەنيەتتٸ ەلدەرٸنٸڭ بارلىعىندا دەرلٸك حالىق دەنساۋلىعى, ەسٸرەسە جاستاردىڭ دەنساۋلىعى باستى ۇلتتىق قۇندىلىق جەنە مەملەكەتتٸك ساياساتتىڭ باسىم باعدارى بولىپ تابىلاتىنى بەلگٸلٸ.
بٸزدٸڭ باقىتىمىزدىڭ وننان توعىزى دەنساۋلىعىمىزعا بايلانىستى. ەربٸر ادام سالاۋاتتى ٶمٸر سالتىن ساقتاپ, ٶز دەنساۋلىعىنا ساقتىقپەن قاراسا جارقىن ٶمٸرگە جول اشىلادى.
قالىمبەك باقىتجان
ەل-فارابي اتىنداعى قازۇۋ-دىڭ زاڭ فاكۋلتەتٸ كەدەن قارجى جەنە ەكولوگييالىق قۇقىق كافەدراسىنىڭ قاۋىمداسقان پروفەسسورى,ز.ع.ك.