Freedom Inside '26

«دارابوز» جازۋشى قابدەش جۇمادٸلدٸڭ 90 جىلدىعى ەل كٶلەمٸندە اتالىپ ٶتۋٸ كەرەك – ازات پەرۋاشەۆ

«دارابوز» جازۋشى قابدەش جۇمادٸلدٸڭ 90 جىلدىعى ەل كٶلەمٸندە اتالىپ ٶتۋٸ كەرەك – ازات پەرۋاشەۆ

بٷگٸن پارلامەنتتە ازات پەرۋاشەۆ باستاعان «اق جول» پارتيياسىنىڭ دەپۋتاتتارى ەل مٷددەسٸ جولىندا قىزمەت ەتكەن قالامگەردٸڭ ەسٸمٸن ۇلىقتاۋ مەسەلەسٸن كٶتەرٸپ, جاڭادان تاعايىندالعان ۆيتسە-پرەمەر ەرمەك كٶشەرباەۆتىڭ اتىنا دەپۋتاتتىق ساۋال جولدادى. سونىمەن قاتار «اقجولدىقتار» قازاقستاننىڭ حالىق جازۋشىسى, مارقۇم قابدەش جۇمادٸلدٸڭ 90 جىلدىڭ مەرەيتويىن ەل كٶلەمەندە اتاپ ٶتۋ مەسەلەسٸن كٶتەردٸ, – دەپ حابارلايدى Dalanews.kz «اق جول» دەموكراتييالىق پارتيياسىنىڭ باسپاسٶز قىزمەتٸنە سٸلتەمە جاساپ.

– بيىلعى جىلى ەلٸمٸزدە بٸرنەشە كٶرنەكتٸ تۇلعالاردىڭ مەرەيتويلارى ٶتەتٸنٸ مەلٸم. سونىڭ ٸشٸندە, ەنۋار ەلٸمجانوۆتىڭ 95-جىلدىعى, تۇمانباي مولداگاليەۆتىڭ 90-جىلدىعى بار. وسى وقيعالارعا جاۋاپتى ورگاندار دايىندالۋدا.

«اق جول» دەموكراتييالىق پارتيياسى دا العا قاراپ, كەلەسٸ جىلعا ٶز ۇسىنىسىن قوسايىن دەپ وتىر.  حالىق جازۋشىسى, قوعام قايراتكەرٸ قابدەش جۇمادٸل كەلەسٸ جىلى 90 جاسقا تولار ەدٸ.

قالامگەردٸڭ ارتىندا 10 رومان, 20-دان استام پوۆەست, 70-تەن استام شىعارما قالدى. «سوڭعى كٶش», «دارابوز», «قازدار كايتىپ بارادى» سىندى مول مۇرا ەدەبيەتتٸڭ التىن قورىنا ەندٸ.

جازۋشى, ٶز ەڭبەكتەرٸندە قازاق حالقىنىڭ تەۋەلسٸزدٸگٸ جولىنداعى كٷرەسٸن شىنايى بەينەلەپ, ۇلت بوستاندىعى ٷشٸن جانىن قيعان ەرلەر, ونىڭ ٸشٸندە بٶگەنباي, قابانباي, وسپان باتىرلاردىڭ ازاتتىق جولىنداعى كٷرەسٸن تەرەڭ زەرتتەپ, ولاردى تەك ساربازدار رەتٸندە عانا ەمەس, تۇتاس حالىقتىڭ تاعدىرى ٷشٸن كٷرەسكەن تۇلعالار رەتٸندە سيپاتتايدى.  

قابدەش جۇمادٸل بارلىق شىعارمالارىندا ۇلتىن ۇلىقتاپ, تٸلٸمٸز بەن دٸنٸمٸز ٷشٸن باسىن بەيگەگە تٸگٸپ, تاريحىمىزدى قارا كٷيەدەن تازارتىپ, ەلدٸك رۋحىمىزدى كٶتەرۋ جولىندا جاساعان جانكەشتٸ ەڭبەگٸن مويىنداعانىمىز جٶن.

سونىمەن قاتار ول تەك جازۋشى عانا ەمەس, سونداي-اق ۇلت تاعدىرىنا ەرەكشە ٷلەس قوسقان قايراتكەر ەدٸ.

اشارشىلىق كەزٸندە توتاليتارلى جٷيەدەن قاشىپ ارعى بەت اسقان قاراكٶز قانداستارىمىزدىڭ تاعدىرىنا بەيجاي قاراماي, ولاردىڭ كٶشٸ-قونى, تٸل جەنە مەدەنيەت مەسەلەلەرٸن اشىق كٶتەرٸپ, ۇلتتىق مٷددەنٸ قورعاۋ جولىندا اتسالىستى.

الپىسىنشى جىلدارى قىتايدا ساياسي جاعداي كٷردەلەنە باستاعاندا, قابدەش جۇمادٸل قازاق باۋىرلارىنىڭ اۋىر بولاشاعىنا اراشا تٷستٸ.

مەسكەۋگە دەيٸن بارىپ, باۋىرلارىمىزدىڭ كٶشٸ-قونىن ۇيىمداستىرۋ مەسەلەسٸن كٶتەردٸ. نەتيجەسٸندە, 1962 جىلى 200 مىڭنان استام قانداسىمىزدىڭ تاريحي وتانىنا ورالۋىنا سەبەپكەر بولدى.

بۇل وقيعا ەل تاريحىنان ايرىقشا ورىن الدى. سول كەزدەن ٶز جەرٸندە ۇلتتىق ازشىلىققا اينالعان حالقىمىزعا باس قوسىپ, سانىمىزدى كٶبەيتٸپ, ورالعان قانداستارىمىزدىڭ ۇرپاقتارى ٶسٸپ-ٶنٸپ, ەلٸمٸزدٸڭ لايىقتى ازاماتتارى بوپ, قازاقستان دامۋىنا ٶز ٷلەستەرٸن قوسۋدا.

قابدەش اعامىزدىڭ كٶزٸن كٶرگەن زامانداستارى رەتٸندە, ەرلٸگٸن ەستە ساقتاۋ جەنە ونى لايىقتى تٷردە قۇرمەتتەۋ - بٸزدەر ٷشٸن بورىش پەن ابىروي.

ونىڭ مەرەيٸن – توي رەتٸندە ەمەس, ەل بٸرلٸگٸ مەن, ەرلٸك پەن ادالدىقتى ۇلىقتايتىن شارا رەتٸندە ۇيىمداستىرۋ ورىندى.

بۇل تەك ٶتكەندٸ قۇرمەتتەۋ ەمەس, سونىمەن قاتار بولاشاق ۇرپاققا رۋحاني باعىت بەرۋ, كٸم ەكەنٸمٸزدٸڭ تەرەڭ ماعىناسىن تٷسٸندٸرۋ ٷشٸن دە مٷمكٸندٸك.

«ەرٸم دەيتٸن ەل بولماسا, ەلٸم دەيتٸن ەر قايدان بولسىن».

وسىنداي تۇلعالاردى ماقتان تۇتىپ, ولاردىڭ اماناتىنا ادال بولۋ - بٸزدٸڭ پارىزىمىز.

وسىعان بايلانىستى, «اق جول» دەمپارتيياسى قازاق حالقىنىڭ بٸرتۋار قالامگەرٸ, ەرٸ جاناشىرى قابدەش جۇمادٸلدٸڭ 90-جىلدىعىن جوعارى دەڭگەيدە اتاپ ٶتكٸزۋدٸ ۇسىنامىز.

سونىمەن قاتار, ونىڭ ەسٸمٸن ۇلىقتاۋ ماقساتىندا ەلدٸ-مەكەندەردٸڭ كٶشەلەر مەن نىساندارعا اتىن بەرۋ مەسەلەسٸن قاراستىرۋدى جٶن دەپ سانايمىز.

قۇرمەتپەن, «اق جول» فراكتسيياسىنىڭ دەپۋتاتتارى

ا. پەرۋاشەۆ

س. ەرۋباەۆ

ە. بارلىباەۆ

د. ەسپاەۆا,

ق. يسا

ە. بەيسەنباەۆ