– 18 جاسىمدا 30-عا كەلگەن سەمەيدٸڭ ازاماتىنا تۇرمىسقا شىقتىم. ونىڭ ٷيٸ جوق, مەن جاتاقحانادا تۇرامىن. قايدا بارامىز? وتباسىلى ادامداردى جاتاقحاناعا تۇرعىزبايدى. سونىمەن بٸر جەكە ٷيگە كٸردٸك. قار تٷسكەننەن كەيٸن وندا تۇرۋعا مٷمكٸنشٸلٸك بولعان جوق. كٷيەۋٸم احمەت قۋانۇلىنا بارىپ: «بٸز مۇندا تۇرا المايمىز, مەن ەيەلٸمدٸ الىپ كەتەمٸن» دەگەندە ول كٸسٸ: «جوق, الىپ كەتە المايسىز. بٸز قازٸر اۋىل ارالاپ, وسىنداي تالانتتاردى ٸزدەپ جاتىرمىز. كەلٸپ وتىرعان ادامدى جٸبەرە المايمىز. وقىتامىز, جاعداي جاسايمىز, سٸزگە جۇمىس تابامىز» دەدٸ. سٶيتٸپ كٷيەۋٸم تەاتر ينستيتۋتىنا زاۆۋچ بولىپ جۇمىسقا كٸردٸ, – دەپ ەسكە الادى تٶلەگەنوۆا.
بۇدان كەيٸن ەنشٸ وتباسىمەن بٸرگە جاتاقحانادا, ۋچيليششەنٸڭ جەرتٶلەسٸندە تۇرعانىن ايتادى. «تۇرمىستىق ٶمٸردە كٶرگەن قيىنشىلىقتى قۇداي باسقا بەرمەسٸن» دەپ باياندادى ول. ايتۋىنشا, قيىنشىلىققا شىداماعان كٷيەۋٸ اقىرىندا اراققا سالىنىپ كەتكەن.
– ول كٸسٸ وقىمىستى, بٸلٸمدٸ بولدى. ال مەن اۋىلدان كەلگەن نە بٸلەمٸن? كٸتاپ تا وقىماعانمىن. سٶيتٸپ جٷرٸپ كٷيەۋٸم ماسكٷنەم بولىپ كەتتٸ. مەن وعان ەشتەڭە ايتا المايمىن, قورقامىن, ايتۋعا ۇيالامىن. ٸشكەن ادامنىڭ جايى بەلگٸلٸ عوي. مەن تەاترعا جۇمىسقا تۇرعان سوڭ, ول ارتىمنان ٸزدەپ كەلٸپ, تالاي شۋ شىعارىپ, بەرەكەمدٸ قاشىردى. سونىمەن بۇل ادام بولمايدى دەپ ەكٸ بالامدى الىپ, قاشتىم دا كەتتٸم, – دەپ ەسكە الادى بيبٸگٷل احمەتقىزى.
ارادا 5-6 جىل ٶتكەن سوڭ تٶلەگەنوۆا ۇزىن بويلى, كەلبەتٸ كەلٸسكەن كەمەل ەسٸمدٸ جٸگٸتكە تۇرمىسقا شىققان.
– ەكٸمشٸ جٸگٸت ەدٸ. قىزداردىڭ بارلىعى دا مٸنەزٸ جاقسى, اراق ٸشپەيدٸ دەپ ماقتايتىن. سٶيتٸپ, ەرٸ بەرٸ قاراپ جٷردٸم دە, ەڭبەكقور جٸگٸت ەكەنٸن بٸلدٸم. بوي دەسە بويى, تٷر دەسە تٷرٸ بار. ەكەۋمٸزدٸڭ ەڭگٸمەمٸز جاراسىپ, 1961 جىلى تۇرمىسقا شىقتىم. ەكەسٸ كەزٸندە لەنينمەن كەزدەسكەن, سونداي بٸلٸمدٸ كٸسٸ ەكەن. مەن ول كەزدە قازاقستاننىڭ حالىق ەرتٸسٸمٸن. ولار ماعان ەرتٸس بولعاننان سوڭ بٸرتٷرلٸ قاراعان بولۋى كەرەك, – دەيدٸ تٶلەگەنوۆا.
ايتۋىنشا, ەكٸنشٸ كٷيەۋٸ ەكەسٸمەن جاستى ازاماتتان قىزعانىپ, اقىرىندا وعان قول كٶتەرگەن.
– 1967 جىلى ٸس-ساپارمەن مىسىرعا باردىم. كەلگەننەن كەيٸن مۇحامەدجان قاراتاەۆ دەگەن ەكەممەن جاستى اعامنان قىزعانىپ, ماعان قول كٶتەردٸ. ميىم شايقالىپ, اۋرۋحاناعا تٷستٸم. تەاترداعىلار «تٶلەگەنوۆانىڭ كٷيەۋٸ باسىن بالتامەن جارىپتى» دەپ شۋلاستى. مەن وندايدى جەك كٶرەمٸن, ەشقاشان قول تيگٸزبەيتٸن اداممىن. «سەن سول كٸسٸمەن ەكٸ ادام بولىپ ەدەيٸ كەتتٸڭ» دەپ جالا جاپتى. بٸرەۋلەر ايداپ سالعان بولۋى كەرەك. ٶيتكەنٸ وندايى بولمايتىن. قايتا بٸرەۋلەر ماعان قاراسا, كٷلٸپ وتىراتىن. جالعىز ٶزٸمدٸ عانا ەمەس, قىزىم مەنٸ جاقتاپ ەدٸ, ونى دا ۇرىپ تاستادى. سٶيتٸپ ەكەۋمٸز اۋرۋحانادان بٸر-اق شىقتىق. مەنٸڭ ميىم شايقالعان. بەلەسٸنەن اۋلاق, بالالارىما زاقىم كەلگەنشە, تۇرمايمىن دەپ كەتٸپ قالدىم, – دەيدٸ ول.
بيبٸگٷل احمەتقىزى جاسى 40-قا جاقىنداعاندا جاس جٸگٸتكە تۇرمىسقا شىققان. الايدا ول دا جۇبايىنىڭ ٷيدە وتىرعانىن قالاپ, ەنشٸگە كٷن كٶرسەتپەگەن كٶرٸنەدٸ. «قازاقتىڭ جٸگٸتتەرٸ ەيەلدەرٸن وتىرعىزىپ قويىپ, ٷستٸنەن قاراپ وتىرعاندى جاقسى كٶرەدٸ» دەيدٸ بيبٸگٷل احمەتقىزى.
https://dalanews.kz/15747
