باياۋ قارقىندى جەنە جەرگٸلٸكتٸ مەدەنيەت پەن قورشاعان ورتامەن تەرەڭٸرەك بايلانىستاردى ىنتالاندىراتىن باياۋ ساياحات تٷركيياداعى ەڭ ماڭىزدى دەمالىس بالامالارىنىڭ بٸرٸنە اينالدى. سيتتاسلوۋ قالالارىنان دەستٷرلٸ تاعامدارعا, ەكولوگييالىق تازا تۇرۋ نۇسقالارى مەن ەكولوگييالىق تازا كٶلٸكتەرگە دەيٸن ەر ۇسىنىس سٸزدٸ باياۋ ساياحاتتاۋعا, ەلدٸڭ ەرەكشە ىرعاقتارىن سەزٸنۋگە جەنە ماعىنالى بايلانىستار ورناتۋعا شاقىرادى. تٷركيياداعى باياۋ دەمالىستا سٸزدٸ نە كٷتٸپ تۇرعانىن ەگجەي-تەگجەيلٸ قاراستىرايىق!
Cittaslow جۇماق
تٷرلٸ ٶركەنيەتتەردٸڭ توعىسقان جەرٸ تٷركييادا كٶپ ادامداردان قاشىپ, تىنىشتىقتا دەمالۋعا بولاتىن كٶپتەگەن باياۋ ساياحاتتاۋ ورىندارى بار. بٷكٸل ەلدەگٸ سيتتاسلوۋ قالالارى وسى اۋدانداردا كٶش باستاپ تۇر. Cittaslow قوزعالىسى ٶمٸر باياۋ جٷرەتٸن جەنە جەرگٸلٸكتٸ تاعامدار, سەۋلەت, دەستٷرلەر مەن تاريح جاقسى ساقتالعان قالالاردى بٸرٸكتٸرەدٸ. تٷركييادا جەتٸ ايماقتاعى جيىرما بٸر پروۆينتسييانى قامتيتىن جيىرما بەس تسيتتاسلوۋ بار, ٶيتكەنٸ تٷرٸكتەردٸڭ ٶمٸر سالتى قوزعالىستىڭ مانداتىنا تولىق سەيكەس كەلەدٸ. ەلدەگٸ Cittaslow جەلٸسٸ جاڭا قالالاردىڭ قوسىلۋىمەن ٶسۋدٸ جالعاستىرۋدا. سەفەريحيسار, احلات, اكياكا, اراپگير, ەگيردير, فوچا, گٶكچەادا, گەرزە, گوينۋك, گٷدٷل, حالفەتي, يزنيك, كەماليە, كويچەگيز, مۋدۋرنۋ, پەرشەمبە, شاۆشات, سەفەريحيسار, ساركوي, ۋزۋندەرە, ۆيزە, يالۆاچ, يەنيپازار, تٷركيياداعى ەڭ باياۋ قالالاردىڭ بٸرٸ. بۇل باعىتتار, سونىڭ ٸشٸندە تاريحي سيپاتقا يە قالالار, بيٸك ٷستٸرتتەردەگٸ ەلدٸ مەكەندەر جەنە تابيعي جالعىزدىق ايماقتارى سٸزدٸ تاڭ قالدىرادى جەنە ودان دا كٶپ نەرسەنٸ قالايدى.
باياۋ تاعامنىڭ شىتىرمان وقيعالارى
باياۋ ساياحات تابيعي ينگرەديەنتتەرگە باسا نازار اۋداراتىن, ايماقتىق تاعامدار مەن دەستٷرلٸ پٸسٸرۋ ەدٸستەرٸن ساقتاۋعا تىرىساتىن جەنە تاعامنىڭ دەمٸن تاتاتىن ۇزاق تاعامداردى ناسيحاتتايتىن Slow Food قوزعالىسىمەن تىعىز بايلانىستى. تٷرٸك اسپازدىق مۇراسى تابيعي تٷردە Slow Food فيلوسوفيياسىن قامتيتىندىقتان, تٷركييا تاعامنىڭ لەززاتىن مەدەنيەتپەن ٷيلەستٸرەتٸن قىزىقتى گاسترونومييالىق تەجٸريبەلەردٸ ۇسىنادى. ەر ايماقتا سٸز مىڭ جىلدان استام اسپازدىق مۇرا ارقىلى قالىپتاسقان جەنە تۇراقتى جەنە قالدىقسىز تەسٸل مەن جەرگٸلٸكتٸ ينگرەديەنتتەرگە نەگٸزدەلگەن دەستٷرلٸ پٸسٸرۋ ەدٸستەرٸمەن دايىندالعان ەرتٷرلٸ تاعامدار مەن تاعامداردى كەزدەستٸرەسٸز. ەگەي ستيلٸندەگٸ دەمدەردەن, جەرگٸلٸكتٸ كٶكٶنٸستەردٸڭ, جاڭا پٸسكەن تەڭٸز ٶنٸمدەرٸنٸڭ جەنە ايماقتىق زەيتٷن مايىنىڭ دەمدٸ ٷيلەسٸمٸ, تەتتٸ كەۋاپتار, ەڭ جاقسى ەت تاعامدارى جەنە باكلاۆا جەنە قارا تەڭٸز سيياقتى تانىمال دەسەرتتەرٸ بار وڭتٷستٸك-شىعىس انادولى اسحاناسىنا دەيٸن. شايمەن, فۋندۋكپەن, دەمدٸ قىرىققاباتپەن جەنە انچوۋسپەن تانىمال تاعامدار, گازيانتەپ, حاتاي جەنە افونكاراحيساردىڭ شىعارماشىلىق گاسترونومييالىق قالالارىنا, تٷرٸك اسپازدىق مەدەنيەتٸنٸڭ ەرتٷرلٸلٸگٸ مەن بايلىعى سٸزدٸ تاڭ قالدىرادى. سونىمەن قاتار, سٸز قالانى ارالاۋ كەزٸندە «esnaf lokantası» دٷكەنٸندە ەڭ جاقسى جەرگٸلٸكتٸ تاعامداردى جەپ, انانىڭ ٷيدەگٸ تاعامدارىن ٷيدەگٸدەي سەزٸنە الاسىز جەنە ىستامبۇل مەن يزميردەگٸ تٷرٸك تاعامدارىنىڭ تۇراقتى تەجٸريبەسٸن قولدايتىن MICHELIN Green Star مەيرامحانالارىنا بارا الاسىز.
تۇراقتى دامۋ مٷمكٸندٸكتەرٸ
تٷركييا 2022 جىلى ٷكٸمەت دەڭگەيٸندە جاھاندىق تۇراقتى تۋريزم كەڭەسٸنە (GSTC) كەلٸسٸم بەرگەن العاشقى ەل. GSTC-پەن بٸرلەسە وتىرىپ, ٶزٸنٸڭ تۋريستٸك سەكتورى ٷشٸن ۇلتتىق باعدارلامانى ەزٸرلەۋ ارقىلى ەل بٷگٸنگٸ كٷنگە دەيٸن شامامەن 18 000 تۇرعىن ٷيدٸ سەرتيفيكاتتاعان. سٸز تٷركيياداعى تۇراقتى سەرتيفيكاتتالعان قوناقٷيلەردە تۇرىپ, قايتالانباس تابيعاتتاعى بەلسەندٸ دەمالىستاردان دەستٷرلٸ مۇراعا شومىلۋعا دەيٸن تۇراقتى شىتىرمان وقيعالارعا شومىلا الاسىز. سونداي-اق, تٷركييا 567 كٶك تۋدى جاعاجايىمەن ەلەمدە ٷشٸنشٸ ورىندى ساقتاپ قالدى. انتالييا 233 جاعاجايمەن ەلەمدەگٸ ەڭ كٶگٸلدٸر جاعاجايى بار قالا اتاعىنا يە. تٷركييا يۋنەسكو-نىڭ ماتەريالدىق ەمەس مەدەني مۇرالار تٸزٸمٸندە 30 نىسانمەن يۋنەسكو-دا ەڭ كٶپ تٸركەلگەن ەكٸ ەلدٸڭ قاتارىندا.
ەكولوگييالىق تازا كٶلٸك
دٷنيە جٷزٸنٸڭ توعىسقان جەرٸندە ورنالاسقان تٷركيياعا ەۋە, تەمٸرجول, اۆتوموبيل جەنە تەڭٸز ارقىلى وڭاي جەتۋگە بولادى. ەلدٸ زەرتتەي وتىرىپ, كٶمٸرتەگٸ ٸزٸن ازايتۋ ٷشٸن ەكولوگييالىق تازا بالامالاردى تاڭداۋعا بولادى. پويىزبەن ساياحاتتاۋ — ەڭ جاقسى نۇسقا, سوڭعى ينۆەستيتسييالار جوعارى جىلدامدىقتى جەنە دەستٷرلٸ مارشرۋتتاردى جاقسارتادى. شىعىس ەكسپرەسسٸ, مەسوپوتامييا ەكسپرەسسٸ جەنە دييارباكىر ەكسپرەسسٸ سيياقتى نوستالگييالىق ساياحاتتار Time جۋرنالىنىڭ «2024 جىلعى ەلەمدەگٸ ەڭ كەرەمەت باعىتتارىنىڭ بٸرٸنە» داۋىس بەرٸپ, تاڭعاجايىپ كٶرٸنٸستەر مەن جاسىرىن اسىل تاستارعا قول جەتكٸزۋدٸ ۇسىنادى. ۆەلوسيپەدپەن جٷرۋ — بۇل تٷركييانىڭ ەرتٷرلٸ پەيزاجدارى مەن كٶنە تاريحىن زەرتتەۋدٸڭ بٸرەگەي جولىن ۇسىناتىن بارلىق دەڭگەيلەرگە ارنالعان مارشرۋتتارى بار تاعى بٸر ەكولوگييالىق تازا تاڭداۋ. اقىرىندا, ەلدٸڭ كٶگٸلدٸر جاعالاۋلارىمەن جٷزۋ تاڭعاجايىپ شىعاناقتاردى, ەلەمدٸك دەڭگەيدەگٸ تەڭٸز جاعالاۋلارىن جەنە سٷيكٸمدٸ جاعالاۋ قالالارىن كٶرسەتەدٸ.
