مەملەكەت باسشىسى بىلتىرعى «ەدٸلەتتٸ قازاقستاننىڭ ەكونوميكالىق باعدارى» اتتى جولداۋىندا اۋىلشارۋاشىلىعى سالاسىنىڭ ەلەۋەتٸ وراسان زور ەكەنٸن, قولدا بار مٷمكٸندٸكتەردٸ ەلٸ دە تولىق پايدالانباي وتىرعانىمىزدى ايتقان ەدٸ.
پرەزيدەنت جولداۋىندا «قازاقستاننىڭ اينالاسىندا ٶنٸم ٶتكٸزەتٸن ٶتە ٷلكەن نارىقتار بار. وندا ساپالى ازىق-تٷلٸك ٶنٸمدەرٸ تاپشى. قازاقستاننىڭ ستراتەگييالىق ماقساتى – ەۋرازييا قۇرلىعىنداعى باستى اگرارلىق ورتالىقتىڭ بٸرٸنە اينالۋ. وسى ماقساتقا قول جەتكٸزەمٸز دەسەك, ەڭ الدىمەن, ٶنٸمدٸ جوعارى دەڭگەيدە ٶڭدەۋگە كٶشۋٸمٸز قاجەت. ونسىز بولمايدى. بٸز الداعى ٷش جىل ٸشٸندە اگروٶنەركەسٸپتەگٸ ٶڭدەلگەن ٶنٸم ٷلەسٸن 70 پايىزعا جەتكٸزۋٸمٸز كەرەك. بۇل – ناقتى مٸندەت. جۇرتتى ٶنٸم ٶڭدەۋگە ىنتالاندىرۋ كەرەك. ول ٷشٸن سالىق ساياساتىن قايتا قاراۋ قاجەت» دەگەن-دٸ.
ەرينە اۋىلشارۋاشىلىق سالاسىنىڭ ورنى بٶلەك. پرەزيدەنت جىل سايىنعى جولداۋىندا بۇل سالانى نازاردان تىس قالدىرماي, ٷكٸمەتكە تاپسىرمالار بەرەدٸ. بۇعان دەيٸن دە ۇلتتىق جوبالار بولدى. سولاردىڭ ٸشٸندە اۋىلشارۋاشىلىق سالاسىن دامىتۋ تۋرالى ناقتى باعدارلامالار جاسالدى. ۇلتتىق جوبانى ٷكٸمەت قاۋلىسىمەن دايىنداپ, تالقىلاپ, بەكٸتٸپ جاتقان كەزدە «دۇرىس ورىندالمايدى, ٶزٸنٸڭ نەتيجەسٸن بەرمەيدٸ» دەگەن پٸكٸر ايتقان ەدٸم.
نەگە دەسەڭٸز, دۇرىس جوسپار بولعان جوق. ٶيتكەنٸ ناقتى جوبالارعا ناقتى قاراجات, رەسۋرستار بٶلٸپ, بيزنەستٸ تارتىپ, سولارمەن بٸرگە ٸستەلگەن جۇمىس جوق. ٶكٸنٸشكە قاراي, شەكارانى اشۋ, ەكسپورتتى جابۋ, پوست قويۋ, تىيىم سالۋ سيياقتى جۇمىستارمەن عانا اينالىستى. بۇل تۋرالى كەزٸندە حات تا جازدىم, تالاي رەت ايتتىم, بٸراق ەشكٸم تىڭدامادى.
بٷكٸل جوبانىڭ ٸشٸندە جايلى مەكتەپ, قولجەتٸمدٸ ينتەرنەت سيياقتى جوبالارى قالدى. قالعان مەملەكەتتٸك باعدارلامالاردى, ۇلتتىق جوبالاردى جويدى. سوندا تەك كونتسەپتسييا قالدى. ونى اشىپ قاراساق, ەر سالانىڭ ٶز جٷيەسٸ بار. سونداي جٷيەدە جول كارتاسى بولۋى كەرەك دەگەن تاپسىرما قويىلعان, جوسپارعا دا ەنگٸزٸلدٸ. بٸراق ونى ناقتى اشىپ قاراساڭىز, دەكلاراتيۆتٸ جاسالعان دٷنيە.
مىسالى, بىلتىر پرەزيدەنت ەلدە قانت جەتٸسپەۋشٸلٸگٸ تۋرالى ايتىپ, ناقتى تاپسىرمالار بەرگەن ەدٸ. قازاقستانعا جىلىنا 550 مىڭ توننا قانت قاجەت. سونىڭ 50 مىڭ تونناسىن ٶزٸمٸز ەلدە ٶندٸرەمٸز دەگەن. بٸراق ەلدە ٶندٸرەتٸن قانت 50 مىڭ تونناعا دا جەتپەيدٸ. 2023 جىلى 36 مىڭ توننا قانت ٶندٸرٸلگەن. 7 پايىزىن عانا ٶزٸمٸزدە قانت قىزىلشاسىنان جاسايمىز. 2023 جىلعى ستاتيستيكا بويىنشا, سىرتتان قانت ساتىپ الۋىمىز ٷشٸن يمپورتقا 398 ملن دوللار بٶلٸنگەن. اق قانت ٷشٸن وڭتٷستٸك امەريكا فەرمەرلەرٸنە تٶلەدٸك. مٸنە, اقشا قايدا كەتٸپ جاتىر. كەشەندٸ جوسپار جاسالعان كەزدە دە «ەرٸپتەستەر مىناۋ دۇرىس ەمەس, ول بولمايتىن نەرسە» دەپ تالاي ايتتىق. سوندىقتان ەندٸ نە كٷتەمٸز?
پرەزيدەنت «30 جىلدان بەرٸ ەلدٸ قانتپەن قامتي الماۋىمىز ۇيات» دەگەن پٸكٸر ايتتى. مەنٸڭ ويىمشا, اۋىلشارۋاشىلىق سالاسىن 67 سالاعا بٶلٸپ, ەرقايسىسىنىڭ ناقتى جوسپارىن جاساپ, وعان اناليتيكالىق باعامدارىن جاساۋ كەرەك. سوندا عانا سالادا تىڭ سەرپٸلٸس بولىپ, دامۋ قارقىنى كٷشەيەدٸ.
بيىلعى جولداۋدا وسى سالاعا ناقتى باعدارلار ايتىلىپ, نۇسقاۋلار بەرٸلەدٸ دەگەن ويدامىن. ناقتى ٸسكە كٶشەتٸن ۋاقىت جەتتٸ. بٸز سالانى ٸلگەرٸلەتٸپ قويماي, ودان ناقتى تابىس تابۋدى دا كٶزدەۋٸمٸز كەرەك.
ارمان ەۆنيەۆ,
"BIRGE" سالالىق كلاستەرلەردٸ دامىتۋ قاۋىمداستىعىنىڭ باسقارما تٶراعاسى
