اتىراۋ وبلىسىنىڭ دامۋى – پرەزيدەنت نازارىندا

اتىراۋ وبلىسىنىڭ دامۋى – پرەزيدەنت نازارىندا
مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ اتىراۋ وبلىسىنىڭ ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق دامۋ مەسەلەلەرٸ جٶنٸندە ونلاين فورماتتا ٶتكٸزگەن كەڭەسٸندە اتىراۋ وبلىسىنىڭ ەكٸمٸ ماحامبەت دوسمۇحامبەتوۆ وبلىستىڭ ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق دامۋى تۋرالى باياندادى, – دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.

وبلىس ەكٸمٸنٸڭ سٶزٸنشە, حالىقتى كوروناۆيرۋستىق ينفەكتسييادان قورعاۋ ٷشٸن اۋقىمدى جۇمىستار ٸستەلۋدە. ايماق باسشىسى پاندەميياعا قاراماستان ٶنەركەسٸپتٸك ٶندٸرٸس دامىپ, ەلەۋمەتتٸك مەسەلەلەر شەشٸمٸن تاۋىپ جاتقانىن ايتتى. وبلىستاعى جالپى ٶڭٸرلٸك ٶنٸم 2020 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا 7 ترلن. تەڭگەنٸ قۇراعان. ال, شاعىن جەنە ورتا كەسٸپكەرلٸك سۋبەكتٸلەرٸنٸڭ شىعارعان ٶنٸمٸ 2,1 ترلن. تەڭگەگە جەتتٸ. ياعني اتىراۋ وبلىسى بۇل رەتتە رەسپۋبليكا بويىنشا الماتى مەن نۇر-سۇلتان قالالارىنان كەيٸنگٸ ورىندا تۇر.

وبلىس ەكٸمٸ ماحامبەت دوسمۇحامبەتوۆ بايانداماسىندا ەكونوميكاعا سەرپٸن بەرەتٸن ٸرٸ جوبالاردىڭ قولعا الىناتىنىن جەتكٸزدٸ. 2025 جىلعا دەيٸن 8,7 ترلن. تەڭگەنٸڭ ينۆەستيتسييالىق پۋل جوبالارى جاساقتالعان. مۇناي ٶندٸرۋ 28,5% پايىزعا ارتىپ, جىلىنا 60 ملن. تونناعا جەتپەك. اگرارلىق سەكتوردا 23, ال بالىق شارۋاشىلىعى سالاسىندا 9 ينۆەستيتسييالىق جوبانى جٷزەگە اسىرۋ جوسپارلانىپ وتىر. ەكولوگييالىق مەسەلەلەردٸ شەشۋ ٷشٸن وبلىس ەكٸمدٸگٸ ەكولوگييا, گەولوگييا جەنە تابيعي رەسۋرستار مينيسترلٸگٸمەن بٸرلەسٸپ بىلتىر «جول كارتاسىن» قابىلدادى. جوسپارعا سەيكەس, 5 جىل ٸشٸندە ٶڭٸردٸڭ ٸرٸ مۇناي-گاز كەسٸپورىندارىمەن بٸرلەسە وتىرىپ 7 ميلليون كٶشەت, ال, ەلدٸ مەكەندەردە 540 مىڭ كٶشەت وتىرعىزۋ جوسپارلانۋدا.

ماحامبەت جولداسقاليۇلى سونىمەن قاتار پرەزيدەنتكە تۇرعىنداردى مازالايتىن جەنە ايماقتىڭ ودان ەرٸ دامۋىنا قولبايلاۋ بولاتىن ەڭ ٶزەكتٸ پروبلەمالار مەن ولاردى شەشۋگە قاتىستى ۇسىنىستارىن ايتتى.

قازٸر ٶڭٸردە تۇششى سۋ تاپشىلىعى ٶتكٸر تۇر. جايىقتىڭ تارتىلۋى مەن ويىل, جەم جەنە ساعىز ٶزەندەرٸنٸڭ سۋالۋى تاعى بار. اتىراۋ مەن اۋدانداردىڭ كەي بٶلٸگٸندە جول جوق, بارى كٶڭٸل كٶنشٸتپەيدٸ. ەلەكتر ەنەرگيياسى سالاسىنداعى پروبلەمالار شۇعىل شەشۋدٸ قاجەت ەتەدٸ. ەلەۋمەتتٸك سالالاردا دا شەشٸمٸن كٷتكەن مەسەلەلەر بار. ولاردىڭ  بارلىعىن جان-جاقتى بايانداعان وبلىس ەكٸمٸ: «قۇرمەتتٸ قاسىم-جومارت كەمەلۇلى, بٸز ايماقتىڭ دامۋ باعىتىن سارالاپ, بار پروبلەمالاردىڭ شەشۋ جولدارىن ۇسىنىپ وتىرمىز. سٸزدەن وسى باستامالارعا قولداۋ كٶرسەتٸپ شەشٸم قابىلداۋعا ىقپال ەتۋٸڭٸزدٸ سۇرايمىز», – دەدٸ.

ٶز كەزەگٸندە قاسىم-جومارت توقاەۆ ايماقتى دامىتۋعا قاتىستى ناقتى جەتٸ مٸندەتكە توقتالدى. ولار – مۇناي-گاز ٶنەركەسٸبٸن جەنە اۆتوجولداردى دامىتۋ, جۇمىسپەن قامتۋ, دەنساۋلىق ساقتاۋ جٷيەسٸن نىعايتۋ, وبلىستى تۇراقتى ەنەرگييامەن, سۋمەن قامتاماسىز ەتۋ جەنە ٶڭٸردٸڭ ەكولوگيياسى.

كەڭەس سوڭىندا مەملەكەت باسشىسى «سارايشىقتىڭ ماڭىزدىلىعى مەن تانىمالدىعىن ارتتىرۋ ٷشٸن زاماناۋي تۋريزم ينفراقۇرىلىمى قاجەت. ەكٸمدٸك ٷكٸمەتتەن ۆيزيت-ورتالىق قۇرىلىسىنا قاراجات سۇراعان ەكەن. بٸراق, كەلٸسٸمٸن ەلٸ الماعان. ٷكٸمەتكە وسى مەسەلەنٸ دەرەۋ شەشۋدٸ تاپسىرامىن», – دەدٸ. ول سونداي-اق تاپسىرماسىنا سەيكەس, اتىراۋ وبلىسىنىڭ 2025  جىلعا دەيٸنگٸ ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق دامۋى تۋرالى كەشەندٸ جوسپاردىڭ جوباسى دايىندالعانىن اتاپ ٶتتٸ. سوعان سەيكەس 23 مىڭ وقۋشىعا ارنالعان 37 جاڭا مەكتەپ سالىنادى. سول ارقىلى ٷش اۋىسىمدا وقىتۋ جەنە مەكتەپتەردەگٸ ورىن تاپشىلىعى مەسەلەسٸ تولىق شەشٸلەدٸ.

– جەرگٸلٸكتٸ تۇرعىندارعا ساپالى مەديتسينالىق كٶمەك كٶرسەتۋ ٷشٸن بٸرقاتار نىساننىڭ قۇرىلىسى باستالادى. اتاپ ايتقاندا, كٶپ بەيٸندٸ اۋرۋحانا, ەكٸ ەمحانا, پسيحيكالىق دەنساۋلىق ورتالىعى, اتىراۋ قالاسىنداعى ونكولوگييالىق ديسپانسەر جانىنان راديولوگييالىق كورپۋس, سونداي-اق اۋىلدىق جەرلەردە العاشقى دەرٸگەرلٸك-سانيتارلىق كٶمەك كٶرسەتەتٸن 9 نىسان بوي كٶتەرەدٸ, – دەگەن پرەزيدەنت مٷمكٸندٸگٸ شەكتەۋلٸ بالالار ٷشٸن وڭالتۋ ورتالىعى سالىناتىنىن ايتتى.

سونداي-اق كەشەندٸ جوسپارعا ساي 3,5 ميلليون شارشى مەتر تۇرعىن ٷي پايدالانۋعا بەرٸلٸپ, 25 مىڭ اتىراۋلىق وتباسى باسپانالى بولادى.

– كەشەندٸ جوسپاردىڭ جٷزەگە اسىرىلۋى ٶنەركەسٸپتٸ, اگروٶنەركەسٸپ كەشەنٸن, تۋريزم سالاسىن دامىتۋ, ەنەرگەتيكا جەنە ەكولوگييا سالاسىنداعى ايماقتا قوردالانعان مەسەلەلەردٸ شەشۋگە مٷمكٸندٸك بەرەدٸ. ونى ٸسكە اسىرۋ ٷشٸن 9 تريلليون تەڭگەگە جۋىق ينۆەستيتسييا تارتىلماق, كٶبٸ – جەكە ينۆەستيتسييا. سونىمەن قاتار, جوسپارعا سەيكەس بيۋدجەتتەن 800 ميلليارد تەڭگەدەن استام قاراجات بٶلۋ كٶزدەلٸپ وتىر. سونىڭ 700 ميللياردقا جۋىعى رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن قاراستىرىلادى, – دەگەن مەملەكەت باسشىسى ٷكٸمەتكە جوسپاردى تولىقتىرىپ, بٸر ايدىڭ ٸشٸندە بەكٸتۋدٸ تاپسىردى.

باستى ماقسات – حالىقتىڭ تۇرمىس ساپاسىن جەنە ەل-اۋقاتىن ارتتىرۋ ەكەنٸن اتاپ ٶتكەن پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ: «ٶڭٸردٸڭ دامۋ بارىسىن جەنە بارلىق مەسەلەلەردٸڭ ۋاقتىلى شەشٸلۋٸن ٶزٸم تٸكەلەي باقىلاۋدا ۇستايمىن», – دەپ سٶزٸن تٷيٸندەدٸ.

كەڭەستە سونداي-اق, پرەمەر-مينيستردٸڭ ورىنباسارى رومان سكليار, «سامۇرىق-قازىنا» ۇەق» اق باسقارما تٶراعاسى الماسادام سەتقاليەۆ, ەنەرگەتيكا مينيسترٸ نۇرلان نوعاەۆ, ەكولوگييا, گەولوگييا جەنە تابيعي رەسۋرستار مينيسترٸ ماعزۇم مىرزاعاليەۆ بايانداما جاسادى.