استانادا قازاقستان-فرانتسييا ينۆەستيتسييالىق فورۋمى ٶز جۇمىسىن باستادى. ٸرٸ حالىقارالىق جيىنعا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەمەر-مينيسترٸ ولجاس بەكتەنوۆ, فرانتسييا رەسپۋبليكاسىنىڭ سىرتقى ساۋدا جەنە شەتەلدەگٸ فرانتسۋز ازاماتتارى جٶنٸندەگٸ ۋەكٸلەتتٸ مينيسترٸ لوران سەن-مارتەن, سونداي-اق ەكٸ ەلدٸڭ مەملەكەتتٸك قۇرىلىمدارى مەن ٸسكەر توپتارىنىڭ ٶكٸلدەرٸنەن قۇرالعان 300-گە جۋىق دەلەگات قاتىستى, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
فورۋم قازاقستان ەكونوميكاسىنىڭ ماڭىزدى سالالارىنا — ەنەرگەتيكا, اگروٶنەركەسٸپ كەشەنٸ, دەنساۋلىق ساقتاۋ, كٶلٸك ينفراقۇرىلىمى مەن ۋربانيستيكاعا — فرانتسۋز ينۆەستيتسييالارىن تارتۋ جەنە سەرٸكتەستٸكتٸ كەڭەيتۋ مەسەلەلەرٸن تالقىلاۋعا ارنالعان ماڭىزدى ديالوگ الاڭىنا اينالدى.
بيزنەس-فورۋمنىڭ اشىلۋ سالتاناتىندا سٶيلەگەن سٶزٸندە ٷكٸمەت باسشىسى فرانتسييانىڭ قازاقستان ٷشٸن ەۋروپالىق وداق اياسىنداعى باسىم سەرٸكتەس ەكەندٸگٸن اتاپ ٶتتٸ.
“قازاقستان – فرانتسييانىڭ ورتالىق ازيياداعى جەتەكشٸ ەكونوميكالىق ەرٸپتەسٸ. فرانتسييانىڭ بۇل ٶڭٸرمەن جالپى ساۋدا اينالىمىنىڭ 80 پايىزى بٸزدٸڭ ەلگە تيەسٸلٸ. ٶتكەن جىلى ەكٸجاقتى ساۋدا كٶلەمٸ 31 پايىزعا ارتىپ, رەكوردتىق 5,5 ملرد اقش دوللارىنا جەتتٸ. بٷگٸندە فرانتسييا ەۋرووداق ەلدەرٸنٸڭ ٸشٸندە قازاقستان ەكونوميكاسىنا ەڭ كٶپ قارجى قۇيعان ٷش ٸرٸ ينۆەستوردىڭ قاتارىندا. ەلدە 200-دەن استام فرانتسۋز كومپانيياسى جۇمىس ٸستەيدٸ, ولاردىڭ جالپى ينۆەستيتسيياسى 20 ملرد اقش دوللارىنان استى. بۇل ەلٸمٸزدٸڭ ەكونوميكالىق ٶسٸمٸ مەن جاڭعىرۋىنا ٷلكەن سەرپٸن بەردٸ”, – دەدٸ ولجاس بەكتەنوۆ.
پرەمەر-مينيستر فورۋم اياسىندا جٷزەگە اسىپ جاتقان ٸرٸ قازاقستاندىق-فرانتسۋز جوبالارىن دا اتاپ ٶتتٸ. مىسالى, TotalEnergies كومپانيياسى وڭتٷستٸك قازاقستاندا قۋاتى 1 گيگاۆاتت بولاتىن اۋقىمدى جەل ەلەكتر ستانتسيياسىن سالىپ جاتىر. ال Alstom كومپانيياسى تەمٸرجول كٶلٸگٸ سالاسىندا ٶندٸرٸستٸ جەرگٸلٸكتەندٸرٸپ, ينۆەستيتسييالىق كەلٸسٸمگە قول قويدى. سونىمەن قاتار, Air Liquide كومپانيياسى پاۆلودار مۇناي-حيمييا زاۋىتىندا سۋتەگٸ ٶندٸرۋگە ارنالعان ٸرٸ جوبانى جٷزەگە اسىرۋدا. جالپى العاندا, فورۋم اياسىندا 15 كەلٸسٸمگە قول قويىلدى.
ٶز كەزەگٸندە فرانتسييا رەسپۋبليكاسىنىڭ مينيسترٸ لوران سەن-مارتەن قازاقستان پرەزيدەنتٸ قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ ٶتكەن جىلعى فرانتسيياعا جاساعان ساپارىنان كەيٸن ەكٸ ەل اراسىنداعى ىنتىماقتاستىق جاڭا ستراتەگييالىق دەڭگەيگە كٶتەرٸلگەنٸن ايتتى.
“بٷگٸن – قازاقستان مەن فرانتسييا اراسىنداعى ساۋدا-ەكونوميكالىق جەنە ينۆەستيتسييالىق بايلانىستار ٷشٸن ماڭىزدى كٷن. بٸز ينفراقۇرىلىم, دەنساۋلىق ساقتاۋ, ەنەرگەتيكا جەنە اقپاراتتىق تەحنولوگييالار سالالارىندا بٸرلەسكەن جوبالاردى ٸسكە اسىرۋعا نيەتتٸمٸز. مۇندا جينالعان فرانتسۋز كومپانييالارى – ٶز سالاسىندا مول تەجٸريبەسٸ بار, ەلەمدٸك دەڭگەيدە مويىندالعان, بەدەلدٸ بيزنەس ٶكٸلدەرٸ. بۇل – ناعىز فرانتسۋز نوۋ-حاۋى. بٷگٸن بٸز ستراتەگييالىق سەرٸكتەستٸگٸمٸزدٸ ناقتى ٸسپەن بەكەمدەدٸك. مەملەكەتتٸك جەنە جەكە سەكتور ٶكٸلدەرٸ تٸكەلەي كەزدەسٸپ, ٶزارا تٷسٸنٸستٸككە قول جەتكٸزدٸ”, – دەدٸ لوران سەن-مارتەن.
مينيستر EDF – فرانتسييانىڭ مەملەكەتتٸك ەنەرگەتيكالىق كورپوراتسيياسىنىڭ تٶراعاسى بەرنار فونتانانىڭ استاناعا ارنايى كەلگەنٸن دە اتاپ ٶتتٸ. EDF – ەلەمدەگٸ ەڭ ٸرٸ اتوم ەلەكتر ستانتسييالارىن باسقاراتىن وپەراتور. ونىڭ ايتۋىنشا, فرانتسييا يادرولىق ەنەرگەتيكادا مول تەجٸريبە جيناقتاعان, بۇل سالاداعى ٷزدٸك تەجٸريبە بٷگٸندە قازاقستانمەن بٶلٸسۋگە دايىن.
بۇدان بٶلەك, EDF, Orano, Axens, Assystem, Schneider Electric سىندى جەتەكشٸ فرانتسۋز كومپانييالارىمەن ەنەرگەتيكا, اتوم جەنە ٶنەركەسٸپتٸك جوبالاردا تىعىز سەرٸكتەستٸك ورناتىلۋدا. سونىمەن قاتار, ستراتەگييالىق ماڭىزدى شيكٸزات بويىنشا ارنايى جول كارتاسى جاسالىپ, Eramet جەنە Imerys كومپانييالارىمەن ليتيي, تيتان جەنە سيرەك كەزدەسەتٸن مەتاللدار بويىنشا جوبالار قاراستىرىلىپ جاتىر.
اۆتورى: ايگەرٸم قالي
