ارداگەر ەنەرگەتيك احمەتكەرٸم قۇرمانعازين: اەس-ٸ بار ەلدەرگە قىزىعا ەرٸ قىزعانا قارايمىن

ارداگەر ەنەرگەتيك احمەتكەرٸم قۇرمانعازين: اەس-ٸ بار ەلدەرگە قىزىعا ەرٸ قىزعانا قارايمىن
وتاندىق ەنەرگەتيكا سالاسىنا جارتى عۇمىرىن ارناعان مامان Dalanews.kz-كە بەرگەن سۇحباتىندا تەۋەلسٸزدٸك العالى بەرٸ قازاقستاندا بٸر دە بٸر جاڭا گەس-تٸڭ سالىنباۋى, بۇرىنعى بارىمىزبەن ٸلدەبايلاپ كەلە جاتۋىمىزدىڭ ٶزٸ قاۋٸپتٸ ەكەنٸن ايتىپ, دابىل قاعادى.

ول, سالىستىرمالى تٷردە, مۇنى باسقالار العا ٸلگەرٸلەپ, سونى ٷلگٸدەگٸ كٶلٸك مٸنٸپ جٷرگەندە سەنٸڭ استىندا قاقالىپ-شاشالعان ەسكٸ-قۇسقى «زاپوروجدىڭ» بولۋىنا تەڭەيدٸ. «ارتتا قالعان» دەگەن سٶز جاي بەرگٸ جاعى, سول ەسكٸرگەن گەس-تەرٸمٸز قىستاعى ەكٸباستۇزدىڭ جىلۋ جٷيەلەرٸ سەكٸلدٸ سىر بەرٸپ جٷرمەسە دەسەڭٸز, ەرينە ونىڭ بەتٸن اۋلاق قىلسىن», - دەيدٸ احمەتكەرٸم قۇرمانعازين.

«كٶرٸپ وتىرعاندارىڭىزداي, جىل ٶتكەن سايىن تەحنيكا, تەحنولوگييا قارىشتاپ دامىپ, كٷندەلٸكتٸ تۇرمىس-تٸرشٸلٸگٸمٸزگە دەندەپ ەنٸپ جاتىر. ادام تۇتىنىسىنداعى بارلىق تەحنيكا ەنەرگييانى قاجەت ەتەدٸ. ونى ايتاسىز, تٸپتٸ ەنەرگييامەن جىلىناتىن بٷتٸن تۇرعىن ٷي كەشەندەرٸ دە بار بٸزدە قازٸر.

«جىلى ەدەن» دەگەن دە ەلدەقاشان سەنگە اينالعان. وسىنىڭ بارلىعى ەنەرگييا تۇتىنىسىنا دەگەن سالماقتى ارتتىرىپ جاتىر.


بٸراق, سوعان ساي ەنەرگەتيكا ٶندٸرٸسٸ كەشەنٸ بٸزدە مٷلدە جاڭارماعان. سالىستىمالى تٷردە ايتساق, بۇل قازٸر كٶپ مەنسٸنە بەرمەيتٸن ەسكٸ «زاپوروج» كٶلٸگٸمەن جٷرگەن سەكٸلدٸ عوي. نەگٸزٸنەن, اقيقاتى وسى. سوندىقتان وسى سالا مامانى رەتٸندە مەن اتوم ەلەكتر ستانساسى بار ەلدەرگە قىزىعا ەرٸ قىزعانا قارايمىن», - دەيدٸ ول.

ارداگەر مامان ٶز زامانىندا بۇل سالادا ٶمٸر بۇرق-سارق قايناپ جاتاتىنىن ەسكە الادى. ول كەزدە ونىڭ پايداسى بولعانىمەن, بٷگٸندەرٸ, ٶكٸنٸشكە قاراي, ودان تٷك قىزىق جوق.

«بٸزدٸ بٸر ورنىمىزدا كٶپ تۇرالاتپايتىن. سٸبٸردٸڭ جارتى اي, بٸر-ەكٸ اي كٷن بولمايتىن ٶڭٸرلەرٸندە دە بولىپ, تەجٸريبە الماسىپ جاتاتىنبىز. ونى ەكەلٸپ, ٶزٸمٸزدە قولدانۋعا قام جاسايتىنبىز. ەرينە, تەۋەلسٸزدٸك العان ەگەمەن ەلٸمٸزگە الىس شەتەلدەرمەن تەجٸريبە الماسۋ مٷمكٸندٸگٸ تۋعان شىعار. بٸراق, ودان پايدا نە?

ولاردىڭ تەجٸريبەسٸن بٸزگە ەكەلٸپ بەرٸن بٸردەي قولدانا الامىز با? جوق, ەرينە. جاڭانى ەسكٸگە قالاي پايدالاناسىز? سودان كەيٸن دە ەسٸرەسە تەحنيكا مەن تەحنولوگييا بويىنشا مىقتى-مىقتى مامانداردان ايىرىلىپ قالىپ جاتىرمىز. شەتەلگە كەتٸپ جاتىر بارلىعى.

ەنەرگەتيكا سالاسىنداعى قىزمەتكەرلەر, ەرينە ٶزٸنە جٷكتەلگەن جۇمىستى ٸستەيدٸ, بٸراق ونىڭ ماشاقاتى كٶپ بولىپ تۇر. ولار دا جاڭا دٷنيەمەن جۇمىس ٸستەگٸسٸ كەلەدٸ, مامان رەتٸندە دامىعىسى كەلەدٸ. بٸراق ەسكٸمەن قايدا باراسىز?», - دەيدٸ ول.

سالا مامانى اەس قۇرىلىسى دەگەندە ادامدار بويىندا ۇيالاعان ٷرەي - قوعامدا كەڭٸنەن تارالعان جەمقورلىق مەسەلەسٸنە دە قاتىستى ٶز ويىمەن بٶلٸستٸ.

- جەمقورلىق – قازاقستانعا عانا تەن دٷنيە دەسەك جاڭىلىسامىز. اق پەن قارا, جاقسى مەن جامان سەكٸلدٸ قاتار جٷرەتٸن قۇبىلىس قوي ول قوعامداعى. ەرينە, شەك پەن شەكارا بولۋ كەرەك. بٸزدە اسىرا سٸلتەۋگە جول بەرٸلگەن. ەسٸرەسە, تەۋەلسٸزدٸك العان تۇستاردا, كاپيتاليزمنٸڭ يٸسٸ مۇرىنعا بارمايتىن كەزدە.

قازٸر زامان دامىپ جاتىر. قۇندىلىقتار دا جاڭعىرۋدا. بٸرەر ون جىل بۇرىن «ۋاقىت – اقشا» دەسە, كٶبٸسٸ كٷلەتٸن. قازٸر ۋاقىت ۆاليۋتاعا اينالعان زامان. ونىڭ ٷستٸنە 4G, 5G دەگەن كەلدٸ بٸزگە.


مەنٸڭ تٷسٸنٸگٸمدە, بۇل – اشىق مەملەكەت, اشىق قوعام, اشىق ەكونوميكا. قازٸر بولعان نەرسە قولىڭىزداعى تەلەفوندا سايراپ, كٶرسەتٸلٸپ جاتادى. بۇرىن جاسىرىپ, جاماپ-جاسقاۋعا بولاتىن. قازٸر ول جاعى, ٶزدەرٸڭٸزگە مەلٸم, قيىنداپ بارادى. بٸر سٶزبەن ايتقاندا, بەدەلٸڭٸز بولسا, جۇمىس تا اقشا دا كەلەدٸ سٸزگە. ال بەدەل تٷسسە, تٷك جوق سٸزگە. سوعان اقىرىنداپ كەلە جاتىرمىز ٶزٸ. اەس دەگەن بٸر مەزەتتە ٷي تۇرعىزعان سەكٸلدٸ سالىنا سالاتىن نەرسە ەمەس, ٶكٸنٸشكە قاراي. وعان كٶپ جىلدار كەرەك. اشىق قوعامعا اياق باستىق قوي, اەس سالىنىپ بٸتەدٸ دەگەنشە, ول جاعى دا ٸلگەرٸلەي بەرەدٸ دەپ ويلايمىن, - دەيدٸ ا. قۇرمانعازين.

سونداي-اق مامان جەمقورلىق دەسە, الماتىدا قۇرىلىسى باستالىپ, بٸراق جىلدار بويى تۇرالاپ تۇرعان كٶپٸرلەر, مەترو ەسٸنە تٷسەتٸنٸن ايتادى.

«كەزٸندە ەلٸمٸزدە كٶپٸرلەردٸڭ قۇرىلىسى تۇرالاپ تۇردى. مەترو دا ساقالدى قۇرىلىسقا اينالدى. مٸنە, وسىلاردى جەمقورلىقتىڭ كٶزٸ دەپ توقتاتىپ سالساق, نە بولار ەدٸ?.. الماتىدا بٷگٸندەرٸ كٶلٸكتەر الاساپىرانى ورىن الار ما ەدٸ, قالاي? بۇرىنعىداي ەمەس, قازٸر كٶپٸر قۇرىلىسى جىلدام جٷرۋدە. مەترو قالانىڭ كٶرٸكتٸ نىسانى, ادامدارعا دٸتتەگەن جەرٸنە جىلدام جەتۋدٸڭ بالامالى قۇرالى بولىپ, بٸزدە دامۋ بارىن ٶزگەلەرگە بايقاتىپ قالىپ جاتادى. سول سەكٸلدٸ عوي, مەنٸڭشە, جەمقورلىق بار دەپ اەس قۇرىلىسىن تۇساۋلاساق, ودان بٸز ۇتىلماساق ۇتپايمىز», - دەيدٸ ول.