ەركٸمگە ٶزٸنٸڭ جەرٸ – مىسىر شەرٸ
يە, ەركٸمگە ٶزٸنٸڭ تۋعان جەرٸ – مىسىر شەرٸ. بٸراق امانگەلدٸ يمانوۆ پەن ىبىراي التىنساريننٸڭ ەسكەرتكٸشٸ ورنالاسقان جەرگە تۋريستەردٸ نە دەپ تارتاسىڭ. بۇل ويىم ٷشٸن مەنٸ ەشكٸم «پوتريوت ەمەس» دەپ سٶگە جامانداي قويماس.
قاراۋىلعا ميلليون تۋريست كەلە مە?
– اعا, جىل سايىن ميلليون ادام جيدەبايعا كەلەتٸن بولسا, مىنا جولىڭىزدىڭ تالقانى شىعار ەدٸ. 10 مىڭ تۋريست كەلەدٸ دەسەڭٸز سەنەر ەدٸم, – دەگەندە ەڭگەزەردەي اعامىز زۋىلداپ كەلە جاتقان كٶلٸگٸنٸڭ تەجەگٸشٸن باسىپ, «مىنا بالا نە دەپ وتىر» دەگەندەي ەجٸرەيە قارادى. ەگەر قولىندا قامشىسى بولسا ويلانباستان باستان تارتىپ-تارتىپ جٸبەرەر مە ەدٸ. ەيتەۋٸر اشۋىن ەرەڭ تەجەپ, جۇلىپ العانداي:
– جوق, باۋىرىم جىل سايىن ميلليون ادام كەلەدٸ. قازاقستاندى بىلاي قويىپ, تۋريستتەر سوناۋ رەسەيدٸڭ ٶزٸنەن اۆتوبۋسپەن لەك-لەگٸمەن كەلٸپ جاتادى, – دەپ ٶزٸنٸڭ دەلەلدەرٸن ايتا باستادى. اراسىندا حەكٸم ابايدىڭ ەلەم ەدەبيەتٸندە الاتىن ورىنى جايىندا بٸراز ەڭگٸمە ايتىپ, ۇلى اقىنىڭ اتاق-داڭقىنىڭ ارقاسىندا قاراۋىل قازاقستانداعى تۋريستتەر كٶپ كەلەتٸن باستى ورىنداردىڭ بٸرٸنە اينالعانىن قاداپ تۇرىپ ايتتى. الدا ەلٸ بٸر ساعاتتىق ۇزاق جول بولعاندىقتان, اعامىزعا جيدەبايعا بٸر ميلليون تۋريست كەلۋٸ مٷمكٸن ەمەس ەكەنٸن تٷسٸندٸرۋگە تىرىستىم.
– سەن مۇندا تۇرماعان سوڭ بٸلمەيسٸڭ. جىل سايىن ميلليون تۋريست كەلەدٸ, بٸزدٸڭ اۋىلعا. سەن ٶزٸ ابايدىڭ كٸم ەكەنٸن بٸلەسٸڭ بە? – دەپ اعامىز «ميلليون تۋريستٸڭ» مەسەلەسٸن ىسىرىپ تاستاپ, ماعان ۇلى ابايدىڭ قانداي اقىن بولعانىن ايتا جٶنەلدٸ.
يە, قازاق ٷشٸن ابايدان اسقان كەمەڭگەر جوق. تاكسيت اعايعا جيدەباي قورىعى تۋريزم دامىتۋ ٷشٸن قولايلى جەر ەمەس ەكەنٸن ايتىپ, بۇدان ارى سٶز تالاستىرسام, سەمەي مەن قاراۋىلدىڭ ورتاسىندا (شامامەن قاسقابۇلاقتىڭ ماڭايىندا) كٷرە جولدىڭ بويىندا قالاتىنىمدى سەزٸپ, لەم-ليم دەي المادىم.
الاكٶلدٸڭ ەلەۋەتٸ...
ەگەر تۋريزمدٸ دامىتىپ, ودان پايدا كٶرگٸمٸز كەلسە, الاكٶلدٸڭ جاعالاۋىن دامىتۋعا كٷش سالۋىمىز كەرەك. ٶز باسىم قازاقستاندا الاكٶلدەن باسقا تۋريزمدٸ دامىتۋعا قولايلى وراسان زور ەلەۋەتٸ بار جەردٸ كٶرمەدٸم. بالقاش پەن كٶكشەتاۋدا تۋريزمدٸ دامىتۋعا بولاتىن شىعار. بٸراق ولار الاكٶلدەي مٷمكٸندٸگٸ جوق. سوندىقتان بٸزدەر تۋريزمدٸ دامىتىپ, جاز شىقسا, سىرت ەلدٸ بەتكە الاتىن وتاندىق تۋريستەرگە توقتاۋ سالعىمىز كەلسە, مەملەكەتتٸڭ تۋريزمدٸ دامىتۋعا باعىتتاعان بارلىق قارجىلىق-ماتەريالدىق رەسۋرسىن الاكٶلگە باعىتتاۋىمىز كەرەك.
الاكٶل الماتى مەن شىعىس قازاقستان وبلىسىنىڭ اۋماعىندا سوزىلىپ جاتقانىن ەسكەرسەك, بۇل باعىتتاعى جۇمىستار اۋقىمدى, ەرٸ تيٸمدٸ بولاتىنىن بايقاۋ قيىن ەمەس.
سوندىقتان اقىن, باتىرلارىمىزدىڭ باسىن تۋريستٸك ورتالىققا اينالدىرامىز دەپ تىراشتانۋ, قولدا بار ازداعان رەسۋرسىمىزدى دالاعا شاشقانمەن تەڭ.
ٸرگەدەگٸ قىرعىزدار تۋريزم سالاسىن دامىتۋدا ىستىقكٶلگە ايرىقشا كٶڭٸل بٶلٸپ, مول تابىس تاۋىپ وتىر. تٷركييادا دا وسىنداي جاعداي قالىپتاسقان. سوندىقتان بٸزدەر تۋريزمدٸ دامىتۋدى ويلاساق, الدىمەن وعان لايىقتى تٶرت-بەس جەردٸ تاڭداپ الىپ, بار رەسۋرسىمىزدى سوعان باعىتتاۋىمىز كەرەك. سول كەزدە عانا ەلٸمٸز ٷشٸن تۋريزم تابىس كٶزٸنە اينالادى.
تاريحي ەسكەرتكٸشتەر تۋريست تارتپايدى
يە, تاريحي باعىتتاعى تۋريزمدٸ دامىتۋعا بولادى. ول ٷشٸن جوعارىدا ايتقان تاريحي-مەدەني ورىنداردا تۋريستەرگە مٸنسٸز قىزمەت كٶرسەتەتٸن ينفراقۇرىلىم بولۋى شارت. كەرەمەت قوناق ٷي, مەيرامحانالاردى ايتپاعان كٷننٸڭ ٶزٸندە جول بويىندا قاراپايىم كٷن كٶزٸنەن تاسالاناتىن جابىق كٶلەڭكەنٸ ەمگە تاپپايسىڭ.
ونىڭ ٷستٸنە تاريحي-مەدەني باعىتتاعى تۋريزمدٸ دامىتۋدىڭ تەۋەكەلٸ مەن شىعىنى كٶپ ەكەنٸن دە ەستەن شىعارماعان ابزال. تاريحي-مەدەني تۋريزم جارناماسىن جاساۋ, ارنايى گيد ماماندار ۇيىمداستىرۋ, قاسيەتتٸ ورىندارداعى تٷرلٸ شەكتەۋلەر وسىنىڭ بەرٸ ٶز دەڭگەيٸندە تاريحي-مەدەني تۋريزمنٸڭ دامۋىنا توسقاۋىل بولاتىنىن ۇمىتپاۋىمىز كەرەك.
ورتالىعى رەتٸندە دامىتىپ اتقارۋشى بيلٸكتٸڭ رەسۋرسىن باعىتتاۋ ٷشٸن بۇل ٸسكە الداعى جىلى ارىستانبەك مۇحامەديياۇلى مەن جەڭٸس قاسىمبەك تە ارالاسۋى كەرەك-اق. ٶيتكەنٸ ەلەمدەگٸ تەروريستٸك وقيعالار, قازاق-قىرعىز اراسىنداعى سالقىندىق بەرٸ-بەرٸ وتاندىق تۋريزمدٸ وڭتايلى سەت بولىپ تۇر. سوندىقتان الداعى ماۋسىمدا بٷتكٸل قازاقستان بولىپ الاكٶلگە كٶڭٸل بٶلەيٸك.
نۇرلان جۇماحان, جۋرناليست
