Sonyń biri – «Tsifrly Qazaqstan» baǵdarlamasy.Tsifrlik saýattylyq-aqparattyq qoǵamdaǵy qaýipsizdiktiń negizi, HHI ǵasyrdyń eń mańyzdy bilimi, eń negizgi taqyryptarymyzdyń biri.Tsifrlik saýattylyq - bul adam ómiriniń barlyq salalarynda tsifrlik tehnologiialardy senimdi, tiimdi qoldanýǵa daiyndyǵy jáne qabileti. Osy tehnologiiany qoldaný arqyly halyqtyń ómir sapasyn arttyrýǵa jol ashyp otyr. Tsifrlandyrýdaǵy negizgi maqsat – básekege qabilettilikti arttyrý, halyqtyń ómir súrý sapasyn jaqsartý, oqý-tárbie protsesin jedeldetý jáne jeńildetý, balalarǵa, ustazdarǵa, ata-analarǵa júktemeni azaitý. Eń bastysy – bilim berý sapasyn arttyrý. Bizdiń balalarymyz halyqaralyq deńgeide ártúrli salalarda, onyń ishinde jasandy intellekt jáne aýqymdy derekter jasaý salasynda básekege qabiletti bolýǵa tiis.
Memleket basshysy atap kórsetkendei, eldi tsifrlandyrý – bul maqsat emes, bul – Qazaqstannyń absoliýttik artyqshylyqqa qol jetkizý quraly.
Búkil protsess júielilikti, rettilikti jáne keshendi tásildi talap etedi. Bilim sferasyndaǵy tsifrlandyrýdyń eń basty mindeti – bilim berý sapasyn arttyrý, iaǵni halyqaralyq deigeide ártúrli salalarda, onyń ishinde «jasandy intellekt» jáne «aýqymdy derekter» jasaý salasynda básekege qabiletti El jastaryn daiyndaý. Búgingi tańda tujyrymdamalyq túrde bilim berý júiesi negizgi úsh baǵyt boiynsha júrgizilýde: bilim berý úderisin tsifrlandyrý, tsifrlyq bilim berý kontenti, bilim berýdi basqarýdy tsifrlandyrý.Qazaqstanda mekteptik bilim berýdi tsifrlandyrý ony reformalaý úrdisindegi basty tendentsiialardyń biri bolyp tabylady. Mektep boiynsha bilim berýdi tsifrlandyrýdy júzege asyrýdyń jospary ázirlenip, aýqymdy jumystar atqarylýda, infraqurylymy damýda. Atap aitqanda mekteptiń tsifrlyq portfeli qurylyp, UBBDQ, «Kundelik.kz», «Bilimal», «Bilimland», «i-mektep», «i-test», «Daryn.online» platformalarymen jumys atqarýda.
Tsifrly Qazaqstan baǵdarlamasy aiasynda densaýlyq saqtaý salasynda barlyq meditsina uiymdary integratsiialanǵan meditsinalyq aqparattyq júiege qosylyp, naýqastar «Damumed» mobildi qosymshasy arqyly qabyldanýda. Qazir bala týý boiynsha memlekettik qyzmetterdi sábili bolǵan ata-analar perzenthanadan shyqpai, telefonnyń kómegimen-aq ala alady. Iaǵni týý týraly kýálikti, balabaqshaǵa kezekke qoiý, járdemaqylardy taǵaiyndaýdy SMS-tiń kómegimen rásimdeýge bolady. Tsifrlandyrý júiesiniń múmkindikteri óte kóp.
Tsifrlandyrý qazirgi áleýmettik-ekonomikalyq salalardyń barlyǵyna ortaq. Demek aldaǵy bes-on jyldyń ishinde álemniń barlyq elderi osy jolǵa túsetin bolady. Tsifrlandyrý – jahandyq úrdis. Bul úrdisten básekege qabiletti ekonomikany damytýdy jáne halqynyń turmys sapasyn jaqsartýdy oilaǵan memleketterdiń eshbiri bas tartpaidy. Qazaqstan osy elderdiń qatarynda. Sondyqtan elimizde «Tsifrly Qazaqstan» baǵdarlamasyn engizdi.
Atalmysh baǵdarlama tsifrlyq tehnologiialardy qoldaný arqyly halyqtyń ómir sapasyn arttyrýǵa jol ashady. «Tsifrly Qazaqstan» memlekettik baǵdarlamasyn jasaý barysynda kóptegen órkenietti, damyǵan elderdiń tájiribesi qoldanyldy. Olar - tsifrlyq tehnologiiany iske asyrý jolynda tolaǵai jetistikterge qoljetken Avstriia, Daniia, Aýstraliia, Kanada men Singapýr sekildi elderdi mysalǵa keltirýge bolady. Mysal, Avstriia astanasy Vena qalasynda qalalyq qarjylyq biýdjetti daiyndaýda josparlaýdyń «tsifrlyq» printsipi paidalanylady. Sonyń nátijesinde, Avstriia astanasy Vena qalasynyń biýdjetindegi qarjynyń jyl saiyn eki million eýrosyn únemdeýge kómektesedi eken. Al, Amerika Qurama Shtattaryndaǵy Bostonda kommýnaldy qyzmet túrlerin baqylaýǵa arnaiy mobildi qosymsha bar. Osy syndy qosymsha elimizde qoldanysqa engizilgeli beri turǵyndarynyń shaǵymy alpys alty paiyzǵa birden qysqarǵanyn tilge tiek etkim keledi. «Tsifrly Qazaqstan» memlekettik baǵdarlamasyn iske asyrý Qazaqstannyń álemniń neǵurlym básekelestikke qabiletti 30 elderine kirýi boiynsha maqsatqa jetýdiń ózekti faktory bolýy tiis. «Tsifrly Qazaqstan» baǵdarlamasynyń 4 baǵytyndaǵy mindetterdi naqty júzege asyrsaq, Qazaqstan ozyq elder qataryna enýge mol múmkindik alady. Munymen qosa, el ishindegi óndiristi jahandyq jańǵyrtý jáne tsifrlandyrý sheńberinde toǵystyrý kerek. Sonda ǵana Qazaqstan ekonomikasy damyǵan álem elderiniń kóshine ilesip, aqparattyq salanyń tyń jetistigin paidalanatyn bolady.
Myrzataev N.D
ál-Farabi atyndaǵy QazUÝ-dyń zań fakýlteti azamattyq quqyq jáne azamattyq is júrgizý, eńbek quqyǵy kafedra meńgerýshisiniń ǵylymi-innovatsiialyq jumys jáne halyqaralyq bailanystar jónindegi orynbasary
Atahanova S.K
ál-Farabi atyndaǵy QazUÝ-dyń zań fakýlteti azamattyq quqyq jáne azamattyq is júrgizý,eńbek quqyǵy kafedrasynyń qaýymdasqan professory
