Ramazan – duǵalar qabyl bolatyn ai. Duǵa qabyl bolatyn bul kúnderi árbir musylman kóp duǵa etýi kerek. Ásirese aýyzashar ýaqyty – duǵa qabyl bolatyn sát. Sol úshin aýyz ashqanda duǵa jasaý – mustahab.
QMDB Shariǵat jáne pátýa bóliminiń mamany Medet Qurmashuly “Iman” jýrnalyna bergen túsindirmesinde ramazan aiynda aitylatyn mańyzdy duǵalarǵa toqtaldy, dep habarlaidy Dalanews.kz.
Paiǵambarymyz (oǵan Allanyń salaýaty men sálemi bolsyn): «Úsh adamnyń duǵasy qaitarylmaidy: oraza ustaýshynyń aýyz ashqanǵa deiingi, ádil basshynyń, jábirlenýshiniń duǵasy», – degen. Basqa hadiste Alla elshisi: «Oraza ustaýshynyń duǵasy qaitarylmaidy», – degen. Al Ramazan aiyna qatysty aidy kórgende, aýyz bekiterde, aýyzasharda jáne Qadyr túninde tómendegi duǵalar oqylady.
1. Aidy kórgende oqylatyn duǵa. Jalpy jańa aidy kórgende musylman adamnyń duǵa etýi – mustahab. Talhadan (oǵan Alla razy bolsyn) jetken hadiste Paiǵambarymyz (oǵan Allanyń salaýaty men sálemi bolsyn): «Ýa, Allam! Jańa aida bizge jeńildik ber. Imanda, amandyq jáne Islamda (berik et). Meniń jáne seniń Rabbyń – Alla», – dep duǵa etýshi edi», – deidi.
2. Aýyz ashatyn ýaqytta myna duǵany aitqan abzal. «Alla Taǵalam! Seniń rizalyǵyń úshin oraza ustadym. Seniń bergen rizyǵyńmen aýzymdy ashtym. Saǵan iman etip, saǵan táýekel jasadym. Shól ketti, tamyrlar sýlandy, inshalla, saýaby da jazyldy». Bul týraly Ibn Omardan (oǵan Alla razy bolsyn) jetken hadiste bylai aitylǵan: «Paiǵambarymyz aýyz ashqanda: «Záhábá Zoma ýábtállatil ‘ýrýq ýá sábátal-ájrý in sháá Alla», – dep duǵa jasaityn». Taǵy bir hadiste: «Allahýmmá láká sýmtý ýá ‘ala rizqiká áftartý», – dep duǵa jasaǵany aitylady.
3. Aýyz bekiterde oqylatyn duǵa. «Allanyń razylyǵy úshin tań atqannan kún batqanǵa deiin Ramazan aiynyń orazasyn ustaýǵa niet ettim». Oqylýy: «Náýáitý án asýmá saýmá sháhri Ramadaná minál fájri ilál maǵribi halisan lilláhi taalá». Kelesi duǵa: «Ýa, Alla! Seniń razylyǵyń úshin, Saǵan iman keltirip, saýapty úmit etip, Ramazan aiynyń orazasyn tolyq ustaýǵa niet ettim. Allahym meniń kúnalarymdy keshirip, orazamdy qabyl et!». Oqylýy: «Allahýmma inni náýáitý án asýmá Ramadaná kámilan li ýájhika ál-kárim imanan ýá ihtisaban. Allahýmma táqabbalhý minni ýá jaǵal zánbi maǵfýran ýá sáými maqbýlan».
4. Ramazan aiynyń sońǵy on kúninde jáne Qadir túninde oqylatyn duǵa. Aisha anamyz Paiǵambarymyzdan (oǵan Allanyń salaýaty men sálemi bolsyn): «Ýa, Allanyń elshisi! Eger men Qadir túniniń bastalǵany týraly bilsem ne aitýym kerek?» – dep suraidy. Sonda Paiǵambar: «Ýa, Alla! Rasynda, Sen – Keshirimdisiń, keshirýdi jaqsy kóresiń. Meni keshire gór!» – dep ait dep úiretedi. Oqylýy: «Allahýmmá innáká afýýn, týhibbýl-afýa fafý-anni».
