Freedom Finance Global kompaniiasy Qazaqstan Respýblikasyndaǵy bos ýaqyt ótkizý jáne oiyn-saýyq naryǵyn aýqymdy zertteýge bastama jasady. Zertteý barysynda oiyn-saýyq indýstriiasyna qatysýshylardyń obektterine jáne qyzmetine, sondai-aq keiingi jyly halyqtyń minez-qulyq artyqshylyqtaryna taldaý jasaldy. Zertteý barysynda eldegi barlyq óńirdiń 16 jastan asqan 3 000-nan astam azamatyna saýalnama júrgizildi.
Zertteý barysynda bos ýaqyt ótkizýdiń keń taralǵan túri – kinoǵa barý. Kinoteatrǵa barýdyń negizgi sebebi – respondentti qyzyqtyratyn film (54,6%), dostarymen (37,6%) nemese balalarymen bar (26,7%) barý. Orta chektiń kólemi 2,5 myń teńge. Qazaqstanda seanstyń ortasha quny Ulttyq statistika biýrosynyń (USB) derekteri boiynsha shamamen 1,8 myń teńgeni quraitynyn eskere otyryp, kelýshilerdiń basym bóligi shaǵyn qosymsha saýda jasaý (sýsyndar men tamaq) toptamasyna nazar aýdarady. Respondentterdiń arasynda AQSh-ta (59%), ekinshi orynda Qazaqstanda (30,3%), sodan keiin Reseide shyǵarylǵan filmder (27,2%) úlken suranysqa ie. Qazaqstanda shyǵarylǵan filmderdi derekter massivi boiynsha 16-24 jas aralyǵyndaǵy respondentter (38,6%) jáne 61 jáne odan joǵary jastaǵy (39,7%) respondentter; Shymkentte (44%) jáne 50-100 myń turǵyny bar qalalarda turatyn (44%) respondentter ortasha eseppen alǵanda aitarlyqtai jiirek tańdap jatady.
Respondentter attraktsiondardyń saiabaqtaryna (keiingi jyly 73,6%-y bardy) úlken qyzyǵýshylyq tanytady. Onyń eń úlken sebebi – balalarymen barý (40,7%), sodan keiin dostarymen nemese týystarymen ýaqytty qyzyqty ótkizý (36,1%) jáne naqty oiyn-saýyq saiabaǵyna qyzyǵýshylyq (29,7%). Chektiń eń úlken somasy taǵy da 5 myń teńgeni qurap otyr. Respondentterdiń eń az bóligi 1 501-den 2 000 teńgege deiingi (11,7%), al eń kóbi 3 001-den 5 000 teńgege deiingi (24,3%) jaýap nusqasyn tańdady.
Respondentterdiń basym kópshiligi keiingi jyly saýda-oiyn-saýyq ortalyqtaryna bardy (87,8%). SOO-ǵa barýdyń negizgi maqsattary – saýda jasaý (69,5%), demalys jáne oiyn-saýyq (54,8%), SOO-ǵa týystarymen/tanystarymen/áriptesterimen kezdesý úshin (12,5%) nemese qandai da bir qyzmet alý úshin (12,7%) sirek barady. Oiyn-saýyq maqsatynda SOO-ǵa barǵandardyń, saýalnamaǵa qatysqandardyń jartysynan kóbi jai ǵana qydyrady (59,1%) nemese oiyn-saýyq oryndaryna (54,5%) barady.
Respondentter arasynda pop-mýzykalyq kontsertter joǵary tanymaldylyqqa ie (36,4%). Klassikalyq mýzykalyq kontsertter (22,8%), rok- (19,1%), hip-hop nemese rep - kontsertter (18,9%) jáne balalar kontsertteri (17,4%) respondentterge birdei qyzyǵýshylyq týdyrady. Mýzykalyq kontsertke barý úshin ortasha chek 5 myń teńgeni quraidy, sheteldik ártisterdiń kontsertterine biletter 100 myń teńgeden asýy múmkin ekenin eskersek, bul salystyrmaly túrde az.
Respondentter kóbine drama teatrlaryn (46%), balalar qoiylymdaryn (24,5%) jáne bi/mýzykalyq shoýlardy (22,8%) tańdaidy. Mundai mekemelerge barýdyń eń kóp taraǵan sebebi – respondentti spektakl (47,6%) qyzyqtyrsa, odan keiin dostarymen nemese týystarymen (33%) ýaqytty qyzyqty ótizý jáne balalarmen bos ýaqyt (21,9%) ótkizý qyzyqtyrady. Biletterdi kóbine seans bastalar aldynda teatr kassasynda satyp alyp jatady (44%), alaida bilet satatyn agregatorlary da (ticketon.kz, zakazbiletov.kz) atap ótken jón, olar satyp alý oryndary jaǵynan ekinshi orynǵa shyqty (20,5%). Teatrǵa barý úshin ortasha chek 3 myń teńgeni qurady.
Keiingi jyly kitaphanalarǵa tym bolmaǵanda bir ret barǵandardyń arasynda derekter massivi boiynsha ortasha eseppen alǵanda aitarlyqtai kóbirek (51,3%): 25-34 jastaǵy respondentter (95,6%); 16-24 jastaǵy (69,3%) jáne 35-44 jastaǵy (56,1%) respondentter; Shymkent qalasynda (61,2%) jáne halyq sany 50-100 myń turǵynǵa deiingi qalalarda (57,8%) turatyndar; kirisi ortasha jáne joǵary sýbektivti respondentter («Biz negizgi turmystyq tehnikany kreditsiz satyp ala alamyz» – 55,7% jáne «Kerek bolǵan jaǵdaida páter satyp ala alamyz» - 74,5%).
Murajailardyń eń jii baratyn túrleri - tarihi (45,2%), ólketaný (25%) jáne kórkemdik (23,9%). Barýdyń negizgi sebepteri – respondentterdi qyzyqtyratyn kórmeler (44,9%), dostarymen jáne týystarymen birge bos ýaqyt ótkizý (28,2%) jáne balalarymen ýaqyt ótkizý (25,7%).
Keiingi jyly árbir tórtinshi qazaqstandyq Qazaqstan boiynsha qandai da bir mádeni is-sharaǵa qatysý maqsatynda tym bolmaǵanda bir ret saparǵa shyqty, biraq mundai maqsatpen shetelge saparǵa shyqqandar aitarlyqtai az boldy, olardyń úlesi 15,7%-dy quraidy.
Respondentter qandai da bir mádeni sharalarǵa qatysý úshin barǵan elderdiń arasynda kóshbasshy orynda, sózsiz, Resei boldy (44,7%). Úzdik úshtikter quramyna Ózbekstan (19,7%) jáne Qytai (14%) kirdi. Basqa elderdiń arasynda respondentter kóbine Túrkiiany (23,1%), Tailandty (10,3%), Germaniia men AQSh-ty (ár jaǵdaida 7,7%-dan) atap ótti.
«Zertteý júrgizý kezinde kinoprokattyń aiqyn statistikasy belgilendi. Birinshiden, keiingi jyly kelýshiler sany tarihi eń joǵary deńgeilerge jetti, bul Qazaqstanda bos ýaqyt ótkizýdiń osy túriniń damyp jatqanyn bildiredi. Kinoprokat salasyndaǵy kirister 11 jyl ishinde 3,7 esege, iaǵni 37 milliard teńgege deiin ósti, bul da tarihi eń joǵary deńgei bolyp tabylady. Ekinshiden, film túsirý indýstriiasyndaǵy kórsetkishter de jaqsy, derekterge sáikes shamamen úshten bir bóligi jergilikti filmderdi kóredi, bul sandar respondentterdiń jaýaptarymen de sáikes keledi.
Toqyraý kóbine teatrlarda baiqalady, Ulttyq statistika biýrosy júrgizgen esepke sáikes, olardyń sany 11 jyl ishinde ózgergen joq . Sondai-aq, jańa qoiylymdardyń sany da ózgerissiz qalyp otyr. Biz bos ýaqyt ótkizýdiń «eń otbasylyq» túri dep ataǵan oiyn-saýyq saiabaqtarynan aiyrmashylyǵy, teatrlardy romantikaǵa toly jer dep ataýǵa bolady, olardyń respondentteri kóbinese juptarymen (41,4%) keledi», – Freedom Finance Global kompaniiasynyń taldaýshysy Ańsar Abýev.
