Qazaqstan munai óńdeý salasyn damytýǵa basymdyq berip otyr. Elde munai óńdeý kólemin arttyrý, munai ónimderiniń óndirisin keńeitý jáne qosylǵan quny joǵary ónim shyǵarýdy damytý baǵytynda aýqymdy jumystar qolǵa alynyp jatyr, dep habarlaidy dalanews.kz.
Energetika salasynyń málimetinshe, 2024 jyly Qazaqstanda 18,3 mln tonna munai óńdelip, josparly kórsetkish 2,23 paiyzǵa asyra oryndaldy. Al munai ónimderiniń óndirisi 14,75 mln tonnaǵa jetti.
2025 jyly munai óńdeý kólemi 18,4 mln tonnaǵa deiin ósip, jospardan 4,5 paiyzǵa joǵary boldy. Osy kezeńde óndirilgen munai ónimderiniń kólemi 15,47 mln tonnany qurap, josparlanǵan mejeden 6,3 paiyzǵa asty. Al 2026 jyly 15,49 mln tonna munai ónimin shyǵarý josparlanyp otyr.
Munai óńdeý salasyn damytýdyń jańa tujyrymdamasy qabyldandy
Salany odan ári damytý maqsatynda Úkimet 2025–2040 jyldarǵa arnalǵan munai óńdeý salasyn damytý tujyrymdamasyn bekitti. Qujattyń negizgi maqsaty – qoldanystaǵy munai óńdeý zaýyttarynyń tiimdiligin arttyryp, óńdeý qýatyn aitarlyqtai ulǵaitý.
Tujyrymdama aiasynda jumys istep turǵan munai óńdeý zaýyttaryn keńeitý kózdelgen. Nátijesinde olardyń jalpy óńdeý qýaty qazirgi 18 mln tonnadan jylyna 29 mln tonnaǵa deiin artady. Sonymen qatar qýattylyǵy jylyna 10 mln tonna bolatyn jańa iri munai óńdeý zaýytyn salý josparlanyp otyr. Osylaisha Qazaqstannyń jalpy munai óńdeý qýaty jylyna 40 mln tonnaǵa deiin jetkizilmek.
Munai ónimderiniń sapasy artady
Jospar boiynsha munaidy tereń óńdeý deńgeii qazirgi 89 paiyzdan 94 paiyzǵa deiin ósedi. Sondai-aq motor otyndarynyń óndiris kólemin arttyrý jáne munai-himiia salasyn damytý kózdelgen. Budan bólek, munai ónimderiniń ekologiialyq sapasy kezeń-kezeńimen K4 standartynan K5+ deńgeiine deiin kóterilmek. Bul ónimderdiń ekologiialyq talaptarǵa sáikestigin jaqsartyp, qorshaǵan ortaǵa túsetin júktemeni azaitýǵa múmkindik beredi.
Shikizat eksportynan joǵary qosylǵan qundy óndiriske kóshý
Sarapshylardyń pikirinshe, atalǵan jobalardyń júzege asýy Qazaqstanǵa munai óńdeý kólemin edáýir ulǵaityp qana qoimai, otandyq shikizatty tiimdi paidalanýǵa, munai ónimderiniń túrlerin kóbeitýge jáne jekelegen ónimder boiynsha importqa táýeldilikti tómendetýge múmkindik beredi. Sonymen qatar jańa óndiristerdiń iske qosylýy munai-himiia salasynyń damýyna serpin berip, qosylǵan quny joǵary ónimder óndirisin arttyrýǵa jol ashady.
Osylaisha munai óńdeý salasyn damytý Qazaqstannyń munai-gaz sektoryn jańǵyrtýdyń negizgi baǵyttarynyń birine ainalyp otyr. El birtindep shikizattyq modelden tolyq óndiristik tsikl qalyptastyrýǵa jáne joǵary tehnologiialy ónim shyǵarýǵa bet burýda.
