Qazaqstan Insider Global Education Index reıtıńinde 0,092 bal jınap, 18-orynǵa ıe boldy jáne turaqty damyp kele jatqan ári halyqaralyq deńgeıde yqpaldasqan bilim berý júıeleri bar elder tobyna endi, dep habarlaıdy Dalanews.kz.
Top-20 ishindegi bul pozısıa salanyń júıeli transformasıasyn jáne eldiń jahandyq bilim berý keńistigindegi yqpalynyń artyp kele jatqanyn kórsetedi. Qazaqstan Polsha (19-oryn), BAÁ (20-oryn), sondaı-aq Meksıka, Brazılıa jáne Ońtústik Afrıka sıaqty iri ekonomıkalardy basyp ozyp, akademıalyq jáne ǵylymı ınfraqurylymdy belsendi damytyp jatqan Nıderland (17-oryn) pen Saýd Arabıasymen (16-oryn) bir deńgeıde básekelesýde.
Reıtıń kóshin aıqyn basymdyqpen AQSH bastap tur, odan keıin jahandyq bilim berý jáne ǵylymı kún tártibin aıqyndaıtyn Ulybrıtanıa men Qytaı ornalasqan. Alǵashqy ondyqta sondaı-aq Germanıa, Aýstralıa, Japonıa jáne Ońtústik Koreıa bar, bul elderde zertteý ýnıversıtetteriniń shoǵyrlanýy joǵary jáne ǵylymǵa salynatyn ınvestısıa kólemi aıtarlyqtaı.
Reıtıń ýnıversıtetterdiń QS Top 1000 tizimindegi úlesi, olardyń ortasha pozısıalary jáne bilim berýge baǵyttalǵan memlekettik ınvestısıalar deńgeıi sıaqty úsh negizgi parametr negizinde qalyptasty. Bul kórsetkishter kadr daıarlaý sapasymen, ǵylymı bazamen jáne joǵary oqý oryndarynyń halyqaralyq yqpaldasýymen tikeleı baılanysty.
Osy turǵyda Qazaqstan óziniń turaqty damý modelin qalyptastyryp keledi. Búginde eldiń 10-nan astam ýnıversıteti QS Top 1000 qataryna kiredi, olardyń qatarynda ál-Farabı atyndaǵy QazUÝ, L.N. Gýmılev atyndaǵy EUÝ jáne Satbayev University bar. 300-800 oryndar aralyǵy jahandyq bilim berý kartasyndaǵy pozısıalardy nyǵaıtyp, odan ári ilgerileýge negiz qalaıdy.
JİÓ-niń 3-4%-y deńgeıindegi turaqty memlekettik qarjylandyrý júıeniń boljamdylyǵyn qamtamasyz etip, joǵary bilim berýdegi aýqymdy reformalardy qoldaıdy. Sonymen qatar halyqaralyq seriktestikter kúsheıip, akademıalyq utqyrlyq keńeıip, ýnıversıtetter men ındýstrıa arasyndaǵy baılanys nyǵaıyp keledi.
Qazirgi kezeńniń basty ereksheligi – jahandyq reıtıńtiń «ortańǵy ıadrosy» aıasyndaǵy básekege qabilettiliktiń artýy. Munda zertteý sapasy, jahandyq yqpaldasý jáne ýnıversıtetterdiń halyqaralyq ǵylymı tizbekterdiń bir bóligine aınalý qabileti sheshýshi ról atqarady.
Qazaqstan berik ınstıtýsıonaldyq negiz qalyptastyryp, akademıalyq bedelin arttyryp keledi jáne óńirdegi eń qarqyndy damyp kele jatqan bilim berý ortalyqtarynyń biri retinde ornyǵýda. Jahandyq talanttar úshin báseke kúsheıgen jaǵdaıda dál osyndaı pozısıalar uzaq merzimdi ekonomıkalyq ósim men bilimge negizdelgen ekonomıkaǵa kóshý úshin berik irgetas bolady.
