Qarmet Temirtaý qalasyndaǵy metallýrgiialyq kombinatty aýqymdy gaz tartý jumystaryn jalǵastyryp otyr. Kompaniia baǵdarlamanyń kelesi kezeńin – kásiporynnyń basqa da tehnologiialyq óndiristerine tabiǵi gazdy qoldaný aiasyn keńeitýdi júzege asyryp jatyr, dep habarlaidy dalanews.kz.
2025 jyly Qarmet gazdandyrý baǵdarlamasynyń alǵashqy iri kezeńin iske asyrdy. Domna óndirisi men №1 qańyltyr ilemdeý tsehynyń ádistemelik peshteri tabiǵi gazǵa kóshirildi. Bul tabiǵi gazdy kásiporynnyń otyn balansyndaǵy negizgi resýrstardyń birine ainaldyrýǵa jáne quny joǵary ári ekologiialyq turǵydan tiimdiligi tómen otyn túrlerin paidalanýdan bas tartýǵa múmkindik berdi. Atap aitqanda, domna peshterin tabiǵi gazǵa kóshirý óndiristik úderiste buryn qoldanylǵan mazýttyń edáýir kóleminen bas tartýǵa jol ashty.
Ekinshi kezeń aiasynda biyl kombinatqa saǵatyna 10 myń tekshe metrden astam tabiǵi gaz jetkizý josparlanyp otyr. Gaz kásiporynnyń óndiristik bólimshelerin odan ári gazdandyrýǵa baǵyttalady. Qazirgi jumystardyń negizgi baǵyttarynyń biri – shoiyn konverterlik úderis barysynda bolatqa ainalatyn ottekti-konverterlik tseh. Munda kokstyq gaz ben propan-býtan qospasyn tabiǵi gazben almastyrý kózdelgen.
Taǵy bir mańyzdy baǵyt – №2 ák kúidirý tsehy. Joba aiasynda shahtalyq jáne ainalmaly peshterdi kokstyq gaz ben mazýttan tabiǵi gazǵa kóshirý josparlanýda. Jobanyń eń qarqyndy júrip jatqan ýchaskelerinde jekelegen qurylys-montaj jumystarynyń oryndalý deńgeii qazirdiń ózinde 90%-ǵa jetti.
«Nysannyń ishki bóligindegi jumystardyń daiyndyq deńgeii budan da joǵary. Negizgi tirekter, qubyr jelileri men zaporlyq armatýra montajdaldy. Bóreneler, konsoldik konstrýktsiialar, G-tárizdi jarty ramalar men gaz qubyry júiesiniń jekelegen elementteri tolyq ornatyldy. Sonymen qatar KKTs jáne TsOI-2 nysandarynda da jumystar jalǵasýda. Qurylys kezeńi aiaqtalǵan saiyn mamandar metall konstrýktsiialaryn, qubyr jelilerin, armatýra men tehnologiialyq jabdyqtardy montajdaýǵa kirisedi», – deidi joba injenerleri.
Gaz – Qarmet-tiń aýqymdy jańǵyrtý baǵdarlamasynyń bir bóligi
Gaz tartý aiasyn keńeitý – bir otyn túrin ekinshisimen jai ǵana almastyrý emes. Bul joba metallýrgiialyq kombinatty keshendi jańǵyrtý baǵdarlamasynyń bir bóligi jáne óndiristiń ekonomikalyq, tehnologiialyq jáne ekologiialyq tiimdiligin arttyrýǵa baǵyttalǵan.
Tabiǵi gazdy paidalaný tehnologiialyq úderisterdiń mazýtqa, kokstyq gazǵa jáne propan-býtan qospasyna táýeldiligin kezeń-kezeńimen azaitýǵa, shyǵyndardy ońtailandyrýǵa jáne kásiporynnyń otyn-energetikalyq balansyn ikemdi basqarýǵa múmkindik beredi. Onyń ekologiialyq áseri de mańyzdy. Tabiǵi gazdy paidalanýdy keńeitý dástúrli otyn túrlerin jaǵýdan bolatyn shyǵaryndylardy azaitýǵa yqpal etip, metallýrgiialyq óndiristiń qorshaǵan ortaǵa áserin tómendetýdiń mańyzdy quraldarynyń birine ainalady.
Budan bólek, tarmaqtalǵan gaz infraqurylymyn qurý óndiristik agregattardy odan ári jańǵyrtýǵa negiz qalyptastyrady. Qarmet-tiń jańa jáne jańǵyrtylatyn óndiristik qýattary energiia tiimdiligine, óndiris ekonomikasyna jáne tehnologiialyq úderisterdiń ekologiialyq talaptaryna qoiylatyn zamanaýi talaptar eskerile otyryp jobalanýda.
Osylaisha, Qarmet kásiporynnyń biryńǵai zamanaýi energetikalyq infraqurylymyn qalyptastyrmaq. Gazdandyrý jańa óndiristik keshenderdiń qurylysymen jáne qoldanystaǵy qýattardy tereń jańǵyrtýmen qatar, kombinatty aýqymdy transformatsiialaýdyń negizgi baǵyttarynyń birine ainalady.
