Jýyrda Vashıngtonda Qaraǵandy–Jezqazǵan avtojolyn qarjylandyrý týraly kelisimge qol qoıyldy. Uzyndyǵy 457 shaqyrymdy quraıtyn jol qurylysyna 650 mlrd teńge kóleminde qaryz tartylmaq.Qazaq Expert Club sarapshylary bul jobanyń Qazaqstandaǵy logıstıka men ınvestısıalyq ahýalǵa yqpalyn baǵalady, dep habarlaıdy Dalanews.kz.
Logıstıkaǵa serpin beretin joba
Kólik logıstıka salasynyń sarapshysy Aınur Dıveevanyń pikirinshe, jańa jol Ortalyq Qazaqstandaǵy kólik baılanysynyń álsiz tustaryn tolyqtyrady.
"Bul marshrýt Ortalyq Qazaqstandaǵy negizgi "aqaýlardyń" birin jabady. Óńirdegi ónerkásiptik aımaqtar arasyndaǵy kólik baılanysy áli de álsiz. Ásirese, taý-ken jáne metalýrgıa salasy úshin mańyzdy. Jol sapasynyń jaqsarýy shıkizat pen daıyn ónimdi tasymaldaýdy jedeldetip, az ǵana baǵytqa táýeldilikti tómendetedi", – deıdi sarapshy.
Onyń aıtýynsha, mundaı ınfraqurylymdyq jobalar júk jetkizý ýaqytyn 20–30%-ǵa deıin qysqartyp, bıznes shyǵyndaryn 10–15%-ǵa azaıtýy múmkin. Bul óz kezeginde óńirdiń ınvestısıalyq tartymdylyǵyn arttyrady.
Avtojol – ıkemdilikti arttyrady
Sarapshy temirjol jappaı júk tasymalynyń negizgi arqaýy bolyp qala beretinin atap ótti. Degenmen jańa avtojol logıstıkaǵa ıkemdilik beredi.
Bul ishki naryqtaǵy júk aǵyndaryn jedel qaıta bólýge múmkindik jasap, temirjol jelilerine túsetin júktemeni azaıtady.
Halyqaralyq qarjylandyrý
Qarjy sarapshysy Venera Janalına jobanyń ınvestısıalyq mańyzyna erekshe toqtaldy.
"Halyqaralyq qaıta qurý jáne damý banki men Azıa ınfraqurylymdyq ınvestısıalar banki sıaqty ınstıtýttardyń qatysýy – jobanyń sapasy joǵary ekenin jáne halyqaralyq qarjylandyrý talaptaryna saı keletinin kórsetedi", – deıdi ol.
Sarapshynyń sózinshe, bul joba ınvestorlar úshin oń qadam.
Jol qysqaryp, ýaqyt únemdeledi
Azıa ınfraqurylymdyq ınvestısıalar bankiniń baǵalaýyna sáıkes, Qaraǵandy–Jezqazǵan baǵyty boıynsha jol júrý ýaqyty 1,1 saǵatqa qysqarady. Iaǵnı 6,64 saǵattan 5,53 saǵatqa deıin tómendeıdi.
Bul kólik shyǵyndaryn azaıtyp, ýaqyt tıimdiligin arttyrady.
Saýda kólemi artýy múmkin
Dúnıejúzilik bank derekterine sáıkes, osy baǵyttaǵy eksport-ımport tasymaly 2022 jylǵy 67 myń tonnadan 2030 jylǵa qaraı 358 myń tonnaǵa deıin ósýi yqtımal.
Alaıda qosymsha ınfraqurylym ýaqtyly damymasa, bul kórsetkish shamamen 212 myń tonna deńgeıinde qalýy múmkin.
Óńirdegi shyǵyn máselesi
Qazirgi tańda Ulytaý óńirinde logıstıkalyq shyǵyndar ónim qunynyń 20%-dan astamyn quraıdy. Bul naryqqa shyǵý múmkindigin shektep otyr.
Jańa jol iske qosylsa, shamamen 1,36 mln adam onyń ıgiligin kórmek.
Tıimdilik
Sarapshylar jobanyń tıimdiligi tek jol salýmen shektelmeıtinin eskertti.
Ol úshin qoıma ınfraqurylymy, servıstik ortalyqtar men sıfrlyq sheshimder qatar damýy qajet.
"Jalpy, bul – ishki logıstıkanyń turaqtylyǵyn arttyratyn, bızneske kedergilerdi azaıtatyn oryndy joba. Alaıda onyń tranzıttik áleýetke áseri shekteýli jáne búkil kólik júıesiniń keshendi damýyna baılanysty", – dep túıindedi Aınýr Dıveeva.
