Ulttyq Bank 2024 jyldyń qarasha aiyndaǵy Aqsha-kredit saiasaty týraly kezekti qujatty jariialady. Munda el ekonomikasynyń negizgi makroekonomikalyq kórsetkishteri nasharlaý turǵysynda qaita qarastyrylǵan. Retteýshi organ infliatsiialyq faktorlarǵa bailanysty bazalyq mólsherleminiń joǵary deńgeii uzaqqa saqtalatynyn,al munai baǵasynyń tómendeýinen JIÓ ósimi baiaýlaitynyn boljaidy, dep jazady Dalanews.kz.
INFLIaTsIIa
Aǵymdaǵy infliatsiia dinamikasy Ulttyq Banktiń boljamdaryna sáikes qalyptasyp
keledi, biraq infliatsiiany 5% deńgeiindegi maqsatqa turaqty tómendetý traektoriiasynan
aýytqý belgileri baiqalyp otyr.
Qujatta kórsetilgen derekterge sáikes, ekonomikadaǵy infliatsiialyq qysymnyń saqtalýy myna faktorlarmen bailanysty:
- ósip jatqan fiskaldyq yntalandyrý kólemi,
- TKSh reformasy aiasyndaǵy tarifterdiń ósýi,
- syrtqy infliatsiialyq qysym,
- joǵary infliatsiialyq kútýler.
"Joǵary ishki infliatsiialyq faktorlardyń saqtalýy jáne syrtqy alǵysharttardyń kúsheiýi
jaǵdaiynda 2025-2026 jyldarǵa arnalǵan infliatsiia dinamikasy boiynsha boljamdar
sál joǵary qarai qaita qaraldy. Degenmen, ortasha qatań aqsha-kredit saiasatynyń júzege asyrylýyna bailanysty ýaqytsha faktorlardyń áserinen tazartylǵan bazalyq infliatsiia (toqs./toqs., SA) 2026 jyldyń sońyna qarai 5%-ǵa deiin baiaýlaidy, bul 2027 jyly jyldyq infliatsiianyń maqsatty deńgeiine jaqyndaýyna yqpal etedi.
Osylaisha: 2024 jyly infliatsiia 8-9% deńgeiinde, 2025 jyly – 6,5-8,5% aralyǵynda, 2026 jyly – 5,5-7,5% sheginde, 2027 jyly 5%-ǵa jaqyndaidy dep boljanýda", delingen Ulttyq banktiń jańartylǵan Aqsha-nesie saiasaty týraly toqsan saiynǵy baiandamasynda.
2024 jylǵa arnalǵan infliatsiia boiynsha boljam 8-9%-ǵa deiin naqtylandy. 2025 jyly
fiskaldyq impýlstiń jáne basqa faktorlardyń kúsheiýine bailanysty infliatsiianyń 6,5-8,5% aralyǵynda joǵary deńgeii kútilýde. 2026 jyly ortasha qatań aqsha-kredit saiasaty baǵanyń ósýin 5,5-7,5% deiin baiaýlatýǵa yqpal etedi. Jalpy infliatsiia 2027 jyly maqsatqa jaqyn qalyptasady dep kútilýde.
Infliatsiianyń negizgi táýekelderi ishki suranystyń artýymen, syrtqy infliatsiialyq
qysymmen, retteletin baǵanyń ósýimen jáne biýdjet tapshylyǵyn jabýdaǵy belgisizdikpen
bailanysty.
BAZALYQ MÓLShERLEME
Ulttyq banktiń Aqsha-kredit saiasaty komiteti bazalyq mólsherlemeni 15,25%-ǵa deiin
kóterý týraly sheshim qabyldady. Sheshim infliatsiia men ekonomikalyq ósýdiń
jańartylǵan boljamdaryn, sondai-aq naqty derekter men táýekel balansyn taldaýdy
eskere otyryp qabyldandy.
"Tek 2025 jyldyń sońyna qarai bazalyq mólsherleme 13,75% deńgeiinde qalyptasýy múmkin (aldyndaǵy boljamda 11,9% dep kórsetilgen)", delingen qujatta.
EKONOMIKALYQ ÓSIM nemese JIÓ
Ekonomikanyń 2024 jylǵa arnalǵan ósý boljamy 4-4,5% deńgeiinde naqtylandy. 2025-2026 jyldary JIÓ ósimi boiynsha kútýler ótken boljammen salystyrǵanda ózgeristerge
ushyrady. Ekonomikalyq belsendiliktiń ósýi 2025 jyly 4,5-5,5%, 2026 jyly – 4,6-5,6%, 2027 jyly – 3,3-5,3% diapazonynda bolady dep boljanýda.
"Ekonomikalyq belsendiliktiń ósýi 2024 jyldyń alǵashqy jartyjyldyǵynda
aitarlyqtai baiaýlaýdan keiin (alty aidaǵy ósim 3,2%) úshinshi toqsanda jyldamdady,osylaisha toǵyz aidaǵy JIÓ ósimi 4,1%-dy qurady. 2024 jyldyń ekinshi toqsanyndaǵy belsendiliktiń baiaýlaýyna negizgi sebep úi sharýashylyqtarynyń tutynýynyń shamaly tómendeýi, jalpy qorlanym dinamikasyndaǵy teris úrdis jáne memlekettik basqarý organdarynyń tutynýynyń nasharlaýy boldy. Soǵan qaramastan, úi sharýashylyqtarynyń suranysy ekonomikalyq ósimniń negizgi qozǵaýshy kúshi bolyp qala beredi jáne ekonomikaǵa infliatsiialyq yqpalyn tigizýdi jalǵastyrýda. Jyl sońyna qarai JIÓ ósimi ishki suranystyń arqasynda aǵymdaǵy qarqynyn saqtap, 4-4,5% aralyǵynda qalyptasady dep kútilýde", - deidi Ulttyq bank óz boljamynda.
2024 jyldyń tórtinshi toqsanynda munai óndirisiniń qysqarýyna bailanysty eksport ósimi
biraz baiaýlaidy dep boljanýda. Osylaisha, ishki suranys dinamikasynyń birtindep
jedeldeýi munai sektorynyń nasharlaýymen ishinara óteledi. Nátijesinde, biylǵy jylǵa
arnalǵan boljam 4-4,5% deńgeiine deiin taryldy.
"2025-2026 jyldarǵa arnalǵan JIÓ ósimi boljamy tómendetildi. Bul munai baǵasynyń stsenariilik tómendeýine, sondai-aq tutynýshylyq nesieleý ósiminiń birshama baiaýlaýyna bailanysty ishki suranys dinamikasynyń qysqarýymen túsindiriledi. Soǵan qaramastan, ishki suranys boljamdyq kezeńniń barlyq merziminde fiskaldyq yntalandyrý aiasynda áleýetti deńgeiden joǵary qarqynmen ósip, infliatsiialyq sipatqa ie bolady".
MUNAI
"Ekonomikanyń damý perspektivalary álemdik munai naryǵyndaǵy artyq usynysqa qatysty alańdaýshylyqty meńzei otyryp,tómendeý úrdisin kórsetti. "2024 jylǵy qarasha" boljamdy raýndynyń bazalyq stsenariii aiasynda álemdik munai naryǵyndaǵy teńgerimsizdik jaǵdaiynda ortamerzimdi perspektivada munai baǵasy barrel úshin 70 AQSh dollarǵa deiin tómendeidi dep kútilýde",delinedi qujatta.
Tómende Ulttyq banktiń negizgi makroekonomikalyq kórsetkishter boiynsha pessimistik jáne optimistik stsenarii boiynsha boljamdar kestesin usynyp otyrmyz:
