Dalanews osy saýaldy belgili Nur-Múbárak ýniversitetiniń prorektory, teolog Qairat Qurmanbaevqa tótesinen qoiǵan bolatyn.
Sarapshynyń pikirinshe tap qazir bizdiń el úshin dini bilim alǵysy keletin aýditoriiany shetelge jiberýdiń qajeti shamaly.
«Buǵan basty sebep, Qazaqstannyń dintaný salasyndaǵy ózindik orny qalyptasty.
Dini bilimniń irgesi qalanyp, baǵyty aiqyndaldy. Dintaný men islamtanýdyń jiligin shaǵyp, maiyn ishken oqytýshylar quramy qalyptasty. Máselen, Almaty Nur-Múbárak ýniversitetinde úzdik otandyq, sheteldik ustazdar shoǵyrlanǵan.
Arab elderinen, Mysyr, Túrkiiadan bilim alǵan, kerek deseńiz dini dárejesi bar otandyq ǵalymdarymyzdyń derligi osy ýniversitette sabaq beredi, dáris oqidy. Tiisinshe, olar tárbielep shyǵarǵan shákirtter de erteńgi kúni el múddesine jumys isteidi. Dini radikalizmdi aýyzdyqtaýǵa atsalysady. Eldige dini ahýaldyń kúrdelenip ketýine jol bermeidi», – deidi dintanýshy.
Qairat Qurmanbaevtyń atap ótkenindei búginderi Nur-Múbárak ýniversitetinde Saýd Arabiiasynan kelgen 20-ǵa jýyq ustaz bilim beredi. Osy sebepti dini bilim izdep alysqa sabylýdyń qajeti joq.
«Álbette, bul shetelshe múlde barýǵa bolmaidy degen bildirmeidi. Árbirden soń, árbir adamnyń tańdaýyna qurmetpen qaraýymyz kerek. Eger ol dini bilimdi shetelden alýdy uiǵarsa, onyń sheshimine qarsy kelmesimiz túsinikti», – deidi.
Mamannyń aitýynsha dini bilim salasynda Qazaqstan islam dininiń dińgegi sanalatyn eldermen áriptestik bailanys ornatqan. Nur-Múbárak ýniversiteti «Akademiialyq utqyrlyq» baǵdarlamasy sheńberinde arab, túrik oqý oryndarymen kelisimshart jasasyp, dini bilim salasynda tájiribesi almasýdy qolǵa alǵan.
«Osy baǵdarlama aiasynda ýniversitet shákirtterin jarty jylǵa nemese tolyq bir jylǵa kórgen-bilgenimen bólisý úshin sheteldik oqý oryndaryna jiberemiz. Bul tek ýniversitet nusqaýymen júrgiziledi.
Bul aradaǵy basty qaýip, dini saýaty tómen, dini kózqarasy qalyptasa qoimaǵan, kez-kelgen aqparatty qorytpai qabyldai beretin jastardyń sheteldiń dini ortalyqtaryna beiresmi jolmen ketýimen jol bermeý, sebebi munyń sońy din salasyndaǵy alaýyzdyqqa, keleńsizdikke uryndyrady. Durys dini bilim almaýdyń aqyry eldiń shańyraǵyn shaiqaltyp, memqaýipsizdikke qater tóndirýi múmkin.
Biz, dintanýshylar jastardyń din negizderin otandyq ýniversitettiń qabyrǵasynda qalyptastyrǵanyn qalaimyz, keiin ýaqyt óte kele, tórtinshi kýrsqa aiaq basqanda olardy tájiribe almasý maqsatynda ǵana shetelge jiberý durys sheshim bolar edi», – deidi dintanýshy.
Onyń aitýynsha, dintaný, islamtaný negizderin úiretedi degen birqatar Arab elderinde dini, saiasi turaqsyzdyq oryn alýda. Al mundai elderden bilim alǵan qazaq jastary erteńgi kúni eldegi dini alaýyzdyqqa sebepshi bolmasyna eshkim kepildik bermeidi.
«Shetelden dini bilim alǵysy keletin azamattar Dini basqarmanyń joldamasymen, resmi tálim alatyn bolsa, álbette bul quptarlyq nárse», – deidi maman.