Sońǵy jyldary Qazaqstanda LGBT taqyryby jii talqylanatyn áleýmettik máselelerdiń birine ainaldy. Ásirese áleýmettik jelilerdegi aqparat aǵyny jastardyń sanasyna tikelei áser etip otyr. Májilis depýtaty Edil Jańbyrshin bul qubylysty «ult bolashaǵyna qaýip tóndiretin ideologiialyq aǵym» dep baǵalaidy jáne oǵan júieli tosqaýyl qoiý qajettigin alǵa tartady,- dep habarlaidy Dalanews.kz
Negizgi qaýip – otbasy institýtyna soqqy
Depýtattyń aitýynsha, dástúrli qazaq dúnietanymynda otbasy men urpaq sabaqtastyǵy basty qundylyq bolyp esepteledi. Er men áieldiń róli ǵasyrlar boiy anyqtalyp, ulttyń turaqtylyǵyn qamtamasyz etken. LGBT ideologiiasy osy qurylymdy buzyp, jynystyq sáikestik uǵymyn qaita qarastyrýdy usynady. Bul demografiialyq tómendeýge, ulttyq tutastyqtyń álsireýine ákelýi múmkin. Mysaly, LGBT quqyǵy zańmen tolyq qorǵalǵan Eýropa elderinde týý kórsetkishi 1,2–1,4 deńgeiinde qalyp otyr.
Jastar psihologiiasyna teris áser
Halyqaralyq zertteýler LGBT jastar arasynda sýitsidtik oilar men áreketterdiń kórsetkishi geteroseksýaldy qatarlastarynan birneshe ese joǵary ekenin kórsetedi. AQSh-taǵy derekter boiynsha LGBT jastardyń 41%-y sýitsid týraly oilaǵan, 12%-y áreketke barǵan. Bul kórsetkish bizdiń elde de alańdatýy múmkin, óitkeni jastardyń negizgi aqparat kózi – áleýmettik jeliler, al onda LGBT taqyryby belsendi nasihattalady.
Quqyqtyq jáne ideologiialyq tosqaýyl qajettiligi
Edil Jańbyrshinniń paiymynsha, kez kelgen jat ideologiiaǵa memleket tarapynan úsh deńgeide tosqaýyl qoiylýy kerek:
-
Saiasi erik – biliktiń bul qaýiptiń mańyzyn moiyndaýy jáne naqty sheshim qabyldaýy.
-
Quqyqtyq shekteý – zań arqyly LGBT nasihatyna tyiym salý, bilim berý baǵdarlamasynda jynystyq baǵdar taqyrybyn shekteý, zańnamalyq jaýapkershilik tetikterin engizý.
-
Rýhani jáne aqparattyq qorǵanys – ulttyq qundylyqtardy dáripteitin kontentti kóbeitý, bilim júiesine «Ulttyq tárbie» jáne «Qazaq dúnietanymy» pánderin engizý, ata-analarǵa arnalǵan treningter ótkizý.
Aqparattyq keńistiktegi kúres
Sońǵy bes jylda TikTok, Instagram, YouTube platformalarynda LGBT-ny qoldaityn kontent sany birneshe ese ósken. Bul – ulttyq tárbielik súzginiń álsiregenin kórsetedi. Sondyqtan blogerler men media jobalardyń kontentin ulttyq múdde turǵysynan súzgiden ótkizý usynylady.
LGBT – jai ǵana jeke tańdaý máselesi emes, ol – ulttyq qaýipsizdik pen demografiialyq turaqtylyqqa tikelei áser etetin faktor. Qazaqstannyń bolashaǵy úshin otbasy institýtyn qorǵaý, rýhani immýnitetti kúsheitý jáne aqparattyq keńistikte belsendi ulttyq kontent qalyptastyrý – búgingi kúnniń basty mindeti.
