لگبت يدەولوگيياسى: ۇلتتىق قۇندىلىقتارعا تٶنگەن قاۋٸپ

سوڭعى جىلدارى قازاقستاندا لگبت تاقىرىبى جيٸ تالقىلاناتىن ەلەۋمەتتٸك مەسەلەلەردٸڭ بٸرٸنە اينالدى. ەسٸرەسە ەلەۋمەتتٸك جەلٸلەردەگٸ اقپارات اعىنى جاستاردىڭ ساناسىنا تٸكەلەي ەسەر ەتٸپ وتىر. مەجٸلٸس دەپۋتاتى ەدٸل جاڭبىرشين بۇل قۇبىلىستى «ۇلت بولاشاعىنا قاۋٸپ تٶندٸرەتٸن يدەولوگييالىق اعىم» دەپ باعالايدى جەنە وعان جٷيەلٸ توسقاۋىل قويۋ قاجەتتٸگٸن العا تارتادى,- دەپ حابارلايدى Dalanews.kz

نەگٸزگٸ قاۋٸپ – وتباسى ينستيتۋتىنا سوققى

دەپۋتاتتىڭ ايتۋىنشا, دەستٷرلٸ قازاق دٷنيەتانىمىندا وتباسى مەن ۇرپاق ساباقتاستىعى باستى قۇندىلىق بولىپ ەسەپتەلەدٸ. ەر مەن ەيەلدٸڭ رٶلٸ عاسىرلار بويى انىقتالىپ, ۇلتتىڭ تۇراقتىلىعىن قامتاماسىز ەتكەن. لگبت يدەولوگيياسى وسى قۇرىلىمدى بۇزىپ, جىنىستىق سەيكەستٸك ۇعىمىن قايتا قاراستىرۋدى ۇسىنادى. بۇل دەموگرافييالىق تٶمەندەۋگە, ۇلتتىق تۇتاستىقتىڭ ەلسٸرەۋٸنە ەكەلۋٸ مٷمكٸن. مىسالى, لگبت قۇقىعى زاڭمەن تولىق قورعالعان ەۋروپا ەلدەرٸندە تۋۋ كٶرسەتكٸشٸ 1,2–1,4 دەڭگەيٸندە قالىپ وتىر.

جاستار پسيحولوگيياسىنا تەرٸس ەسەر

حالىقارالىق زەرتتەۋلەر لگبت جاستار اراسىندا سۋيتسيدتٸك ويلار مەن ەرەكەتتەردٸڭ كٶرسەتكٸشٸ گەتەروسەكسۋالدى قاتارلاستارىنان بٸرنەشە ەسە جوعارى ەكەنٸن كٶرسەتەدٸ. اقش-تاعى دەرەكتەر بويىنشا لگبت جاستاردىڭ 41%-ى سۋيتسيد تۋرالى ويلاعان, 12%-ى ەرەكەتكە بارعان. بۇل كٶرسەتكٸش بٸزدٸڭ ەلدە دە الاڭداتۋى مٷمكٸن, ٶيتكەنٸ جاستاردىڭ نەگٸزگٸ اقپارات كٶزٸ – ەلەۋمەتتٸك جەلٸلەر, ال وندا لگبت تاقىرىبى بەلسەندٸ ناسيحاتتالادى.

قۇقىقتىق جەنە يدەولوگييالىق توسقاۋىل قاجەتتٸلٸگٸ

ەدٸل جاڭبىرشيننٸڭ پايىمىنشا, كەز كەلگەن جات يدەولوگيياعا مەملەكەت تاراپىنان ٷش دەڭگەيدە توسقاۋىل قويىلۋى كەرەك:

1. ساياسي ەرٸك – بيلٸكتٸڭ بۇل قاۋٸپتٸڭ ماڭىزىن مويىنداۋى جەنە ناقتى شەشٸم قابىلداۋى.

2. قۇقىقتىق شەكتەۋ – زاڭ ارقىلى لگبت ناسيحاتىنا تىيىم سالۋ, بٸلٸم بەرۋ باعدارلاماسىندا جىنىستىق باعدار تاقىرىبىن شەكتەۋ, زاڭنامالىق جاۋاپكەرشٸلٸك تەتٸكتەرٸن ەنگٸزۋ.

3. رۋحاني جەنە اقپاراتتىق قورعانىس – ۇلتتىق قۇندىلىقتاردى دەرٸپتەيتٸن كونتەنتتٸ كٶبەيتۋ, بٸلٸم جٷيەسٸنە «ۇلتتىق تەربيە» جەنە «قازاق دٷنيەتانىمى» پەندەرٸن ەنگٸزۋ, اتا-انالارعا ارنالعان ترەنينگتەر ٶتكٸزۋ.

اقپاراتتىق كەڭٸستٸكتەگٸ كٷرەس

سوڭعى بەس جىلدا TikTok, Instagram, YouTube پلاتفورمالارىندا لگبت-نى قولدايتىن كونتەنت سانى بٸرنەشە ەسە ٶسكەن. بۇل – ۇلتتىق تەربيەلٸك سٷزگٸنٸڭ ەلسٸرەگەنٸن كٶرسەتەدٸ. سوندىقتان بلوگەرلەر مەن مەديا جوبالاردىڭ كونتەنتٸن ۇلتتىق مٷددە تۇرعىسىنان سٷزگٸدەن ٶتكٸزۋ ۇسىنىلادى.

لگبت – جاي عانا جەكە تاڭداۋ مەسەلەسٸ ەمەس, ول – ۇلتتىق قاۋٸپسٸزدٸك پەن دەموگرافييالىق تۇراقتىلىققا تٸكەلەي ەسەر ەتەتٸن فاكتور. قازاقستاننىڭ بولاشاعى ٷشٸن وتباسى ينستيتۋتىن قورعاۋ, رۋحاني يممۋنيتەتتٸ كٷشەيتۋ جەنە اقپاراتتىق كەڭٸستٸكتە بەلسەندٸ ۇلتتىق كونتەنت قالىپتاستىرۋ – بٷگٸنگٸ كٷننٸڭ باستى مٸندەتٸ.