Resei prezidenti Vladimir Pýtinniń Qyrymǵa, Ýkrainanyń shyǵysy men Qazaqstannyń soltústigine aýmaqtyq talaptary osydan 30 jyl buryn-aq belgili bolǵan. Bul týraly Germaniianyń syrtqy ister ministrliginiń arhiv qujattaryna súienip, nemistiń Der Spiegel jýrnaly jariialady, dep habarlaidy Dalanews.kz.
2025 jyly 21 shildede Miýnhendegi Zamanaýi tarih institýty Germaniia syrtqy saiasatyna qatysty qujattar jinaǵynyń kezekti tomyn shyǵardy. Bul jinaqtyń bir bóligi 1994 jyldyń alǵashqy jartyjyldyǵyna arnalǵan.
Jinaqpen tanysqan Der Spiegel tilshileriniń jazýynsha, sol kezdegi Sankt-Peterbýrgtegi Germaniianyń bas konsýly Eberhard fon Pýttkamerdiń jazbalarynda Vladimir Pýtinniń Ýkraina men Qazaqstanǵa qatysty aýmaqtyq talaptary ashyq aitylǵan.
1994 jyldyń 14 qańtarynda nemis diplomaty jazǵan jazbada Pýtinniń Qyrym, Ýkrainanyń shyǵys bóligi jáne Qazaqstannyń soltústigi jaily pikirleri keltirilgen:
"Pýtinniń aitýynsha, Qyrym, Shyǵys Ýkraina jáne Qazaqstannyń soltústigi Resei úshin eshqashan shetel bolyp eseptelmegen, kerisinshe olar árdaiym Resei jeriniń ajyramas bóligi bolǵan. Birde-bir orysqa osy jerlerdiń qazir bólek memleket ekenin túsindirý múmkin emes", – dep jazǵan Eberhard fon Pýttkamer.
Pýtin bul aýmaqtarǵa degen talaptardyń astarynda orystardyń ulttyq sezimi bar ekenin, al muny nemisterdiń túsinýi qiynǵa soǵatynyn jetkizgen.
Jazbada Pýtinniń Ýkraina men Qazaqstandaǵy orystardyń áleýmettik-ekonomikalyq jaǵdaiyna qatysty alańdaýshylyǵy da aitylady. Pýtin sol kezde Ýkraina men Qazaqstandaǵy orys diasporasynyń áleýmettik jaǵdaiy jaqsy bolǵanda eshqandai másele týyndamas edi dep málimdegen. Biraq, onyń pikirinshe, bul elderdegi jaǵdai reseilik ultshyl saiasatkerlerdiń, sonyń ishinde Vladimir Jirinovskiidiń qolyna sý quiǵan.
"Batys elderi Resei múddesin qaita jandanyp jatqan imperializm retinde qabyldaýy qate ári negizsiz", – degen pikirin bildirgen Pýtin.
Ashyq derekkózderge sáikes, Eberhard fon Pýttkamer 1991–1995 jyldary Sankt-Peterbýrgte Germaniianyń bas konsýly qyzmetin atqarǵan, 2019 jyly dúnieden ótken.
