Kórmeni Qazaqstannyń Ázirbaijandaǵy Tótenshe jáne Ókiletti Elshisi Beibit Isabaev ashty. Kórmeniń saltanatty ashylý rásimindegi sózinde:
– Búgingi kórmeniń basty eksponaty «Altyn adam» nemese «qazaq Týtanhamony» bolmaq. «Altyn adam» Qazaqstannyń mádeni-tarihi qundylyǵy sanalady, – dedi elshi.
«Altyn adam» ótken jyldan bastap álem mýzeilerine óz sherýin bastaǵan bolatyn. Ázirbaijan – bul úshinshi el. Kórme Reseide, Belorýsiiada ótken bolatyn. Qazaqstan taraby uiymdastyrǵan kórmeni endi Eýropadaǵy Parij, AQSh, Japoniiada da uiymdastyralady dep kútilýde.
– Ázirbaijanda bir jarym ai boiy jalǵasatyn «Uly dala murasy: Zergerlik óner jaýharlary» atty kórmeniń bizdiń elderimiz arasyndaǵy baýyrlas dostyq rýhynda ótip, elderimizdiń mádeni bailanystardyń damýyna eleýli serpilis beretine senimdimin. Kelýshiler búgin saq dáýirindegi tarihqa boilap, kórmeden úlken rahat alady dep úmittenemin. Sóz sońynda Mádeniet ministrligi men Ázirbaijan Ulttyq tarih mýzeiine, Ázirbaijan Ǵylym akademiiasynyń basshylyǵyna osy kórmeni daiyndaý isine kórsetken kómegi úshin taǵy da alǵysymdy bildirýge ruqsat etińizder, – dedi Beibit Isabaev.
Búginde Qazaqstan men Ázirbaijan arasyndaǵy eki jaqty mádeni-gýmanitarlyq yntymaqtastyq barlyq baǵytta oń serpinmen damyp keledi. Halyqaralyq «Altyn adamnyń» álem mýzeilerine sherýi» kórme jobasynyń maqsaty sheteldik kórermenderdi erte temir dáýirindegi Eýraziia Uly dala beldeýiniń mádeni muralarymen tanysýǵa bolady.
Kórmede QR Ulttyq mýzeii qorynan b.z. deiingi VII-III ǵasyrlarǵa jatatyn altyn buiymdar kollektsiiasy men Esik qorǵanynan tabylǵan saq jaýyngeri tolyq kiimi qoiylǵan. Al kórmeniń negizgi eksponaty – 1969 jyly Almaty qalasynan shyǵysqa qarai 50 shaqyrym jerdegi Esik qorǵanynan belgili arheolog Kemal Aqyshev basqarǵan arheologiialyq ekspeditsiia tapqan «Altyn adam».
Kósemniń kostiými men bas kiiminiń barlyq áshekeileri kiimge tigilgen retimen ózgerissiz saqtalǵan. Barlyq áshekeiler óner týyndysy jáne skiftik-sibirlik ań stiliniń eskertkishterine jatady. Búginde «Altyn adam» búkil álemge tanymal jáne Qazaqstannyń simvoly bolyp sanalady. Arheologtar «Altyn adamnyń» jerleý kamerasynnan barlyǵy 4800 áshekei tapqan. Bul buryn-sońdy tabylǵan qorǵandar ishindegi Mysyr perǵaýyny Týtanhamonnyń qabirinen keiingi eń kóp altyn áshekeiler tabylǵan qorǵan bolyp sanalady. Sol siiaqty kórmede QR Ulttyq mýzeiiniń qorlarynan HIH ǵasyr men HH ǵasyrdyń ortasyna deiingi ýaqytqa jatatyn kúmisten jasalǵan áielder áshekeileri tanystyrylady.
Ázirbaijannyń Mádeniet ministriniń orynbasary Sevda Mamedalieva kórmege qatysýshylarǵa arnalǵan quttyqtaý sózinde: «Bizdiń halyqtarymyzdy ortaq tamyrlarymyz, ortaq dástúrlerimiz, ortaq mádenietimiz biriktiredi. Búgin biz túrki mádenietine, qazaq mádenietine arnalǵan tamasha kórmeniń ashylýyna kýáger bolamyz. Bul – álemniń kóptegen elderinde bolyp úlgergen «Altyn adam». Búgin biz qazaq halqynyń osyndai keremet týyndysyn ózimizde – Baký qalasynda kórý múmkindigine ie bolyp otyrmyz. Osylardyń barlyǵynyń 28 mamyrda atap ótkeli otyrǵan Ázerbaijan Demokratiialyq Respýblikasynyń 100 jyldyq merekesi qarsańynda ótip otyrǵany aitýly oqiǵa. Biz osyndai tamasha kórme úshin qazaq halqyna, sol siiaqty kórmeni uiymdastyrýǵa qatysqandarǵa derbesalǵysymyzdy bildiremiz», - dep atap ótti.
Qazaqstan arheologiia ǵylymy 1969-2013 jyldar arasynda álemge Eýraziia Uly Dala beldeýiniń mádeni murasy sanalatyn alty «Altyn adamdy» kórsetti. «Uly Dala murasy: zergerlik óner jaýharlary» kórmesinde tanystyrylatyn zergerlik óner týyndylary – Eýraziianyń dalalyq mádenietiniń ózindik stili men erekshelikterin beineleitin áshekei-buiymdar men bizge aty belgisiz tarih tereńinde qalǵan sheberlerdiń qoldarynan shyqqan týyndylardyń bir bóligi ǵana.
Ázerbaijan Ulttyq tarih mýzeiiniń direktory Nailia Velihanly: «Altyn adam» - Bul Qazaqstannyń simvoly, bul táýelsizdik simvoly. Bizdiń qazaq dostarymyz «Altyn adamdy» kúlli álemge kórsetip, ejelgi túrkiler mádenietiniń shyn máninde tarih qoinaýyna ketetinin dáleldeýde» -, dep atap kórsetti.
Sol siiaqty kórme aiasynda QR Ulttyq mýzeiiniń direktor orynbasary Abai Satýbaldinniń, Ázirbaijan Ulttyq tarih mýzeiiniń direktory Nailia Velihanlynyń, t.ǵ.d. professor Zeinolla Samashevtiń jáne akademik Shahin Mýstafaevtyń qatysýlarymen press-konferentsiia ótti.
QR Ulttyq mýzeiiniń baspasóz qyzmeti
