Almatydan Túrkiianyń Kappadokiia óńirine deiin avtokólikpen baryp, qaita oralý alǵash estigen adamǵa batyl bastama siiaqty kórinýi múmkin. Sebebi bul marshrýt shamamen 14 myń shaqyrymdy qamtidy. Saiahat barysynda tórt memleketti kesip ótip, Kavkazdyń asýlary men Jerorta teńiziniń jaǵalaýyn artqa tastaýǵa týra keledi, dep habarlaidy dalanews.kz.
Mundai baǵytty eńserýge "Jetour-men saiahat" ekspeditsiiasynyń qatysýshylary bes Jetour T2 avtokóligimen attandy.
Qatysýshylardyń kópshiligi úshin bul kópten bergi arman edi. Tipti olardyń basym bóligi alǵash ret osyndai uzaq avtosaiahatqa shyqqan. Al Jetour T2 kólikteri úshin bul myńdaǵan shaqyrymǵa sozylǵan jolda senimdiligi men tózimdiligin dáleldeitin mańyzdy synaqqa ainaldy.
Ekspeditsiia barysynda qatysýshylar Qazaqstan, Resei, Grýziia jáne Túrkiia aýmaǵymen júrip ótip, birneshe apta ishinde shamamen 14 myń shaqyrym joldy eńserdi.
Avtobloger Rýslan Muqanovtyń aitýynsha, bul – onyń Jetour T2 kóligimen eki jyl ishinde jasaǵan eń uzaq sapary.
«Bul kólik eki jyldan beri janymda. Osy ýaqyt ishinde birde-bir ret jolda qaldyrǵan emes. Sondyqtan 14 myń shaqyrymdyq saparǵa esh kúmánsiz shyqtym. Kóligime tolyq sendim», – deidi ol.
Jol boiyndaǵy kórinister de birinen soń biri ózgerip otyrdy. Qazaqstannyń keń dalasy Reseidiń uzaq trassalaryna ulasyp, keiin Kavkazdyń taý joldaryna, odan ári Túrkiiadaǵy zamanaýi avtobandar men Jerorta teńiziniń jaǵalaýyna jalǵasty.

Qazaqstan: saiahat óz elińnen bastalady
Ekspeditsiia músheleri Grýziia men Túrkiiadan erekshe áser alǵandaryn jasyrmaidy. Degenmen dál osy sapar olardyń Qazaqstanǵa da jańasha kózqaraspen qaraýyna sebep bolǵan.
Búginde el ishinde avtokólikpen saiahattaý burynǵydan áldeqaida yńǵaily. Kóptegen respýblikalyq trassa jańartylyp, jol boiyndaǵy infraqurylym damyp keledi. Iri qalalardyń arasyndaǵy jańa jyldam júretin joldar uzaq sapardy jeńildetken.
Alaida saiahatshylar úshin eń úlken jańalyq joldardyń sapasy emes, adamdardyń keńpeiildigi boldy.
Ekspeditsiia barysynda Jetour Club Astana jáne Jetour Club Kostanay qaýymdastyqtarynyń músheleri qatysýshylardy arnaiy qarsy alǵan. Olar ekspeditsiia baǵytyn áleýmettik jelidegi storisterden kórip, ózderi bailanysqa shyqqan.
Saiahatshylardyń aitýynsha, kórsetilgen qurmet pen qonaqjailyq jol boiyndaǵy eń ádemi tabiǵat kórinisterinen kem áser qaldyrmaǵan.

Jetour T2 ieleri klýbynyń negizin qalaýshy Konstantin Polihranidi kólik olardyń ortaq qyzyǵýshylyqtaǵy adamdardy biriktirgenin aitady.
«Qazir biz birge saiahattaimyz, qaiyrymdylyq jáne ekologiialyq aktsiialar uiymdastyramyz. Bul kólik meni saiahatty jaqsy kóretin, ómirlik ustanymdary uqsas adamdarmen tanystyrdy desem, artyq aitqandyq emes», – deidi ol.
Ekspeditsiia músheleri úlken avtosaiahat jasaý úshin mindetti túrde birneshe memleketti kesip ótýdiń qajeti joq ekenine senimdi.
Olardyń pikirinshe, Qazaqstannyń ózinde jańa baǵyttardy ashyp, eldi múlde basqa qyrynan tanýǵa múmkindik beretin joldar men kórikti marshrýttar jetkilikti. Eń bastysy – baǵytty tańdap, jolǵa shyǵý.
Grýziia men Túrkiia: taýlar, teńiz jáne tańǵajaiyp Kappadokiia
Grýziia: taýlary ǵana emes, adamdary da baýrap aldy
Ekspeditsiia qatysýshylarynyń aitýynsha, búkil sapardaǵy eń áserli elderdiń biri – Grýziia boldy.
Joǵarǵy Lars shekarasynan ótkennen keiin Qazaqstan men Reseidiń keń jazyqtary bir sátte Kavkazdyń irek taý joldaryna ulasty. Ár burylystan keiin jańa kórinis ashylyp, saiahatshylar múlde basqa álemge kelgendei kúi keshken.
Ásirese, qarly shyńymen asqaqtaǵan Qazbek taýy ekspeditsiianyń eń este qalarlyq sátteriniń birine ainaldy. Qatysýshylardyń aitýynsha, dál osyndai kórinister úshin myńdaǵan shaqyrymdy eńserýge bolady.
Alaida olardy tańǵaldyrǵan tek tabiǵat qana emes.

Saiahatshylardyń pikirinshe, Grýziia kórikti jerlerge sonshalyqty bai, bir saparda onyń barlyq sulýlyǵyn tolyq kórý múmkin emes. Elden áli shyqpai jatyp-aq, olar munda qaita oralyp, tarihi oryndaryn, tabiǵatyn jáne mádenietin asyqpai aralaýdy armandai bastaǵan.
Bul pikirdi ekspeditsiia múshesi Nursultan Mamytov ta qoldaidy.
«Árine, Grýziia men Túrkiiada kóbirek ýaqyt ótkizgimiz keldi. Kóp jerdi aralaǵanymyzben, áli de mindetti túrde qaita kelýge turarlyq oryndar óte kóp», – deidi ol.
Jol boiynda ekspeditsiia músheleri jergilikti turǵyndar men ózge júrgizýshilerdiń erekshe yqylasyn sezingen.
Olarǵa qarsy baǵyttaǵy kólikter jaryq shamdaryn jaǵyp sálem berip, signal basyp, qol bulǵap, bas barmaǵyn kóterip qoshemet kórsetken.
Qatysýshylardyń aitýynsha, osyndai kezdeisoq tanystyqtar men adamdardyń qoldaýy tabiǵattyń ásem kórinisterinen kem áser qaldyrmaǵan.
Túrkiia: tańdanysqa toly sapar
Kavkazdyń asýlarynan keiin Túrkiia saiahatshylardy múlde basqa atmosferamen qarsy alǵan.
Baǵyttyń bir bóligi Jerorta teńiziniń jaǵalaýymen ótetin kórkem jolmen jalǵasqan. Eki júz shaqyrymnan astam qashyqtyqta jol teńizden alystamai, kózdiń jaýyn alatyn kórinisterdi tamashalaýǵa múmkindik bergen.
Alaida ekspeditsiianyń basty maqsaty – Kappadokiia edi.
Myńdaǵan shaqyrym joldy dál osy óńirdi kórý úshin júrip ótetin adamdar az emes.
Qatysýshylardyń aitýynsha, Kappadokiiany sózben sipattaý ońai emes.
Munda ejelgi shatqaldar erekshe jartas músinderimen úilesip jatyr. Al tań ata aspanǵa ondaǵan túrli-tústi áýe shary kóterilgen sátte ainala múlde basqa álemge ainalǵandai áser qaldyrady.
Kúnniń alǵashqy sáýlesi jartastardy qyzǵylt, sarǵysh jáne altyn túske boiap, erekshe kórinis syilaidy.
«Bul jer biz kórgen eshbir mekenge uqsamaidy. Qala jartastyń ishinen oiylyp salynǵandai kórinedi. Al tańsáride ondaǵan áýe shary bir mezette kókke kóterilgende, ony sózben jetkizý múmkin emes», – deidi ekspeditsiia músheleri.
Kappadokiia – Túrkiiadaǵy eń kóne tarihi óńirlerdiń biri. Ol týraly alǵashqy derekter bizdiń dáýirimizge deiingi VI ǵasyrǵa jatady.
Tarihtyń ár kezeńinde bul aimaq ártúrli memleketterdiń quramynda bolǵan. Munda parsy patshalarynyń áskeri, Aleksandr Makedonskiidiń jasaǵy jáne Osman imperiiasynyń bileýshileri ótken.
Sonyń nátijesinde Kappadokiia birneshe órkeniettiń mádenieti toǵysqan erekshe mekenge ainalǵan.
Degenmen saiahatshylardy eń qatty tańǵaldyrǵany – onyń tabiǵaty.
Milliondaǵan jyl buryn bul óńirdiń jer bederin úsh janartaý qalyptastyrǵan. Sonyń eń irisi – Erdjiias janartaýy.
Ýaqyt óte kele janartaýdan aqqan lavany jer silkinisteri, jel men jaýyn-shashyn óńdep, búginde Kappadokiianyń simvolyna ainalǵan erekshe ańǵarlar, shatqaldar men alyp tas munaralardy qalyptastyrǵan.
Sol sebepti bul óńirdi ǵylymi-fantastikalyq filmderdegi álemdermen jii salystyrady. Tipti onyń tabiǵaty «Juldyzdar soǵysy» filmindegi keibir kórinisterge shabyt bergen degen pikir de bar.
Ekspeditsiia músheleri dál osy jerde eń uzaq aialdaǵan.
Olardyń aitýynsha, Kappadokiia – birneshe kúnde tolyq tanyp bilý múmkin emes, qaita-qaita oralǵyń keletin meken.

Ekspeditsiia barysynda erekshe áser qaldyrǵan úsh oryn
1. Kappadokiia (Túrkiia, Nevshehir) – tańǵy ýaqytta kókke kóteriletin ondaǵan áýe shary men ertegi álemin eske salatyn tabiǵat kórinisteri.
2. Grýziia – Qazbek taýy, Borjomi jáne qaita kelýge sebep bolatyn ǵajaiyp taý peizajdary.
3. Resei – tarihi Volgograd qalasy men Kavkazǵa qaqpa sanalatyn, marshrýttaǵy eń kórikti qalalardyń biri – Nalchik.
Qatysýshylardyń aitýynsha, ýaqyt óte kele olar barǵan jerlerdi ǵana emes, búkil ekspeditsiiadaǵy erekshe atmosferany da saǵynyp eske alady. Bir aiǵa jýyq birge júrgen adamdar az ýaqyttyń ishinde bir-birine jaqyn jandarǵa ainalǵan.
Ekspeditsiia múshesi Nursultan Mamytov bul týraly bylai deidi:
«Eń aldymen, bizdiń komanda erekshe este qaldy. Az ýaqyttyń ishinde bárimiz úlken otbasy siiaqty bolyp kettik. Birge kúlip, bir-birimizge qoldaý kórsetip otyrdyq. Dál osy dostyq sapardy erekshe áserli etti.»

14 myń shaqyrym – senimdiliktiń basty synaǵy
Ekspeditsiiaǵa qatysýshylar úshin bul Jetour T2 kóligimen jasalǵan alǵashqy sapar emes edi. Buǵan deiin olar ondaǵan avtosaiahatqa shyǵyp, kóliktiń múmkindikterin jaqsy tanyp úlgergen.
Alaida tórt eldi qamtyǵan bul baǵyt múlde basqa deńgeidegi synaq boldy.
Kún saiyn 800–1200 shaqyrym jol júrý, kei kúnderi rólde 18 saǵatqa deiin otyrý uzaq saparda eń mańyzdysy jyldamdyq nemese qosymsha fýnktsiialar emes, júrgizýshiniń jailylyǵy men kóliktiń senimdiligi ekenin kórsetti.
Birneshe myń shaqyrym júrgennen keiin qatysýshylar eń aldymen yńǵaily oryndyqtardyń artyqshylyǵyn erekshe atap ótti. Onyń arqasynda kúni boiy rólde otyrǵannyń ózinde qatty sharshaý sezilmegen.
Sondai-aq uzaq jolda adaptivti krýiz-baqylaý júiesi júrgizýshiniń júktemesin edáýir azaitqan.
Kúndelikti baiqala bermeitin usaq-túiek múmkindikter de sapar barysynda óte paidaly bolǵan.
Mysaly, júksalǵyshtaǵy jinalmaly ústel jol boiynda tańǵy as ishýge nemese jeńil tamaqtanýǵa yńǵaily orynǵa ainalǵan. Kóptegen USB uiashyqtary barlyq qurylǵylardy úzdiksiz qýattap tursa, 220 volttyq rozetka kóliktegi tońazytqyshtardyń toqtaýsyz jumys isteýine múmkindik bergen.
Alaida saiahatshylar úshin eń mańyzdysy – birneshe myń shaqyrym júrgennen keiin de tańerteń sergek oianyp, joldy senimdi túrde jalǵastyra alǵandary.
Dál sol kezde olar Jetour T2 uzaq saparlarǵa shynymen laiyq kólik ekenine kóz jetkizgen.
Ekspeditsiia múshesi Nursultan Mamytov bul jóninde bylai deidi:
«Búkil sapar barysynda kólik birde-bir ret isten shyqqan joq. Uzaq jol júrgennen keiin de arqamyz da, denemiz de qatty sharshamady. Sondyqtan jol boiy tek júrgizýge emes, saiahattyń ózinen lázzat alýǵa múmkindik boldy», – deidi ol.

Senimdilik – eń basty kórsetkish
Tórt memleket arqyly ótken shamamen 14 myń shaqyrymdyq marshrýt kólikter úshin naǵyz synaq boldy.
Ekspeditsiia bastalar aldynda barlyq Jetour T2 kóligi Qazaqstandaǵy resmi dilerlik ortalyqta josparly tehnikalyq qyzmet kórsetýden ótken.
Qaitar jolda júrgizýshiler kólikterin Grýziiadaǵy serviste teksertip, elge oralǵan soń qaitadan josparly tehnikalyq qyzmetke tapsyrǵan.
Ekspeditsiia nátijesi kórsetkendei, búkil sapar barysynda birde-bir kólikte kúrdeli tehnikalyq aqaý tirkelmegen.
Aptap ystyqqa, kún saiynǵy uzaq júktemege jáne jol jabyndarynyń ártúrli bolýyna qaramastan qozǵaltqyshtardyń qyzyp ketýi, elektronikadaǵy aqaýlar, mai shyǵynynyń artýy nemese eńserilmeitin tehnikalyq qiyndyqtar bolmaǵan.
Avtobloger Rýslan Muqanovtyń aitýynsha, osy sapardan keiin onyń kólikke degen senimi burynǵydan da nyǵaiǵan.
«13 700 shaqyrymnan astam jol júrip óttik. Bul sapar bizge umytylmas áser syilap qana qoimai, kólikke degen senimimdi burynǵydan da kúsheitti», – deidi ol.
Ekspeditsiia barysynda jospardan tys jóndeý jumysy tek bir kólikke qajet bolǵan.
Alaida onyń sebebi zaýyttan shyqqan bólshek emes, keiin ornatylǵan tiýningtik aspa júiesi bolǵan. Aldyńǵy oń jaq amortizator aýystyrylǵannan keiin sapar eshqandai kedergisiz jalǵasqan.

14 myń shaqyrymnan keiingi úsh negizgi qorytyndy
1. Jailylyq
Kúnine 10–13 saǵat rólde otyryp, 800–1200 shaqyrym júrgennen keiin de kelesi kúni joldy esh qiyndyqsyz jalǵastyrýǵa múmkindik boldy.
2. Senimdilik
Ekspeditsiia barysynda birde-bir kúrdeli tehnikalyq aqaý bolǵan joq. Jalǵyz jóndeý jumysy kóliktiń zaýyttyq emes, keiin ornatylǵan tiýningtik aspasyna qatysty júrgizildi.
3. Praktikalyq múmkindikter
Adaptivti krýiz-baqylaý júiesi, yńǵaily oryndyqtar, kóptegen USB uiashyqtary, 220 volttyq rozetka jáne júksalǵyshtaǵy jinalmaly ústel uzaq saparda óte paidaly ekenin dáleldedi.
Ekspeditsiia sońynda qatysýshylar bir-birine jaqyn dostarǵa ainaldy.
Konstantin Polihranididiń aitýynsha, bul saiahattyń eń úlken jetistigi de osy bolǵan.
«Bul saparǵa deiin de kóligime kóńilim tolatyn. Al ekspeditsiiadan keiin ony burynǵydan da jaqsy kóre bastadym. Bul – saiahattaýǵa arnalǵan kólik ekenine taǵy bir márte kóz jetkizdim. Eń bastysy, osy kóliktiń arqasynda men saiahatqa degen qushtarlyǵy birdei jandarmen tanystym», – deidi ol.
Bir aiǵa jýyq ýaqytqa sozylǵan sapar aiaqtalǵan soń qatysýshylar úilerine burynǵydan ózgeshe kóńil kúimen oralǵandaryn aitady.
Artta tórt memleket, myńdaǵan shaqyrym jol, Kappadokiiadaǵy tańǵy kórinister, Qazbek taýy, Jerorta teńiziniń jaǵalaýy, jol ústindegi kezdeisoq kezdesýler men umytylmas estelikter qaldy.
Olardyń aitýynsha, bul ekspeditsiia saiahattyń sońǵy núktesi emes, jańa baǵyttardyń bastamasyna ainaldy.
Tórt eldiń jolymen júrip ótken 14 myń shaqyrym Jetour T2 kólikteriniń senimdiligin taǵy bir dáleldegenimen, ekspeditsiianyń eń úlken nátijesi odometrdegi kórsetkish emes edi.
Bul sapar jańa dostar syilap, ortaq qaýymdastyqty nyǵaitty jáne avtosaiahattyń eń jarqyn áseri tek ádemi joldar men kórikti mekenderden ǵana emes, jol ústinde kezdesetin adamdardan da qalyptasatynyn taǵy bir márte dáleldedi.